New Delhi: નવી દિલ્હીમાં 30 સપ્ટેમ્બરે INDIA બ્લોકની મહત્વપૂર્ણ બેઠક યોજાઈ હતી. ચૂંટણી પંચની કામગીરી, મતદાર યાદીની Special Intensive Revision (SIR) પ્રક્રિયા અને મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમાર (Gyanesh Kumar)ને લઈને ચાલી રહેલા વિવાદ વચ્ચે મળેલી આ બેઠકમાં વિપક્ષી દળોએ આગામી દિવસોમાં સંયુક્ત વિરોધ (INDIA Bloc Protest) કાર્યક્રમોનું આયોજન કર્યું છે. અહેવાલો અનુસાર બેઠકમાં આશરે 20 જેટલા વિરોધ પક્ષોના પ્રતિનિધિઓ જોડાયા હતા.
બેઠક બાદ કોંગ્રેસ અધ્યક્ષ મલ્લિકાર્જુન ખડગેએ ચૂંટણી પ્રક્રિયામાં પારદર્શિતા અંગે વિપક્ષની ચિંતાઓ રજૂ કરી અને મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમારને હટાવવાની માંગ કરી. ખડગેએ અગાઉ પણ જ્ઞાનેશ કુમાર વિરુદ્ધ કડક આક્ષેપો કર્યા હતા. આ આક્ષેપોને ખડગેના રાજકીય દાવા તરીકે જોવાના છે; ચૂંટણી પંચે SIR અંગેના નિર્ણયોને કાયદાકીય પ્રક્રિયા મુજબ અને સર્વસંમતિથી લેવાયેલા ગણાવ્યા છે.
2 ઓક્ટોબરથી ‘લોકશાહી બચાવો માર્ચ’
INDIA બ્લોક દ્વારા 2થી 8 ઓક્ટોબર દરમિયાન જિલ્લા સ્તરે ‘લોકશાહી બચાવો માર્ચ’ યોજવાની જાહેરાત કરવામાં આવી છે. વિરોધ (INDIA Bloc Protest) પક્ષો જિલ્લા અધિકારીઓની કચેરીઓ સુધી માર્ચ કાઢીને ચૂંટણી પ્રક્રિયા અને મતદાર યાદી સંબંધિત પોતાના મુદ્દાઓ રજૂ કરશે. વિપક્ષનો મુખ્ય મુદ્દો SIR પ્રક્રિયા અને મતદાર યાદીમાં થતા ફેરફારોની પારદર્શિતા છે. વિપક્ષી દળોનું કહેવું છે કે મતદાર યાદીમાં ફેરફાર અંગે સંપૂર્ણ માહિતી જાહેર થવી જોઈએ અને મતદારોને પોતાના નામ અથવા વિગતો અંગે વાંધો હોય તો યોગ્ય પ્રક્રિયા હેઠળ રજૂઆત કરવાની તક મળવી જોઈએ.
INDIA Bloc Protest: 6 ઓક્ટોબરે ચૂંટણી પંચ સુધી માર્ચ
આ વિરોધ (INDIA Bloc Protest) કાર્યક્રમનો બીજો મહત્વનો તબક્કો 6 ઓક્ટોબર છે. INDIA બ્લોકના સાંસદો દિલ્હીમાં ચૂંટણી પંચની કચેરી સુધી માર્ચ કરશે અને પોતાના મુદ્દાઓ રજૂ કરશે. અહેવાલો મુજબ વિપક્ષી નેતાઓ ચૂંટણી પ્રક્રિયા, SIR અને મતદાર યાદી અંગે ચૂંટણી પંચ સમક્ષ પોતાની રજૂઆત કરશે. આ બેઠક પહેલાં પણ વિરોધ (INDIA Bloc Protest) પક્ષો ચૂંટણી પંચની કામગીરી અને SIR અંગે સંયુક્ત વલણ બનાવવાની ચર્ચા કરી રહ્યા હતા.
જ્ઞાનેશ કુમારને હટાવવાની ખડગેની માંગ
કોંગ્રેસ અધ્યક્ષ મલ્લિકાર્જુન ખડગે (Mallikarjun Kharge)એ મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમારને પદ પરથી હટાવવાની માંગ કરી છે. ખડગેએ ચૂંટણી પંચની કામગીરી અંગે ગંભીર આક્ષેપો કર્યા છે અને SIR પહેલાંની મતદાર યાદીનો ઉપયોગ કરવાની તથા મતદાર યાદીમાં થતા દરેક ફેરફારમાં પારદર્શિતા રાખવાની માંગ કરી છે. ખડગેએ જ્ઞાનેશ કુમાર માટે “કઠપૂતળી” જેવા શબ્દોનો ઉપયોગ કર્યો હતો. આ ખડગેનું આક્ષેપાત્મક નિવેદન છે. બીજી તરફ ચૂંટણી પંચે SIR અંગેના નિર્ણયોમાં કોઈ સંસ્થાકીય વિખવાદ હોવાના અર્થને નકારી કાઢ્યો છે અને જણાવ્યું છે કે અંતિમ નિર્ણયો સર્વસંમતિથી લેવાયા છે.
SIR શું છે અને વિવાદ શા માટે?
SIR એટલે Special Intensive Revision, એટલે કે મતદાર યાદીની વિશેષ સઘન સુધારણા પ્રક્રિયા. હાલમાં આ પ્રક્રિયાને લઈને વિપક્ષી દળો દ્વારા મતદાર યાદીમાં નામ ઉમેરવા, દૂર કરવા અને ફેરફારોની પ્રક્રિયામાં પારદર્શિતાને લઈને પ્રશ્નો ઉઠાવવામાં આવી રહ્યા છે. તાજેતરમાં ચૂંટણી પંચે મતદાર યાદીના સોફ્ટવેર અને ફેરફારો અંગે સમીક્ષા શરૂ કરી છે. રોઇટર્સના અહેવાલ મુજબ, ચૂંટણી પંચે મતદાર યાદીમાં થયેલા ફેરફારો અંગેના સોફ્ટવેરની સમીક્ષા માટે નવી વ્યવસ્થા પણ જાહેર કરી છે. ચૂંટણી પંચે આંતરિક મતભેદોને સામાન્ય સંસ્થાકીય પ્રક્રિયાનો ભાગ ગણાવ્યા છે.
રાષ્ટ્રપતિને પણ મળશે વિપક્ષી પ્રતિનિધિમંડળ
INDIA બ્લોકના કાર્યક્રમ મુજબ ઓક્ટોબરના બીજા અઠવાડિયામાં વિપક્ષી નેતાઓનું પ્રતિનિધિમંડળ રાષ્ટ્રપતિને મળવાની તૈયારીમાં છે. પ્રતિનિધિમંડળ ચૂંટણી પ્રક્રિયા અને મતદાર યાદી સંબંધિત મુદ્દાઓ અંગે આવેદનપત્ર રજૂ કરી શકે છે. આ ઉપરાંત વિપક્ષ દ્વારા દેશના વિવિધ ભાગોમાં મોટી જનસભાઓ અને સંયુક્ત કાર્યક્રમો યોજવાની પણ જાહેરાત કરવામાં આવી છે.
વિપક્ષી એકતા પર પણ ચર્ચા
બેઠક દરમિયાન INDIA બ્લોકના વિવિધ પક્ષો વચ્ચે સંયુક્ત રીતે કાર્યક્રમો ચલાવવા અંગે ચર્ચા થઈ હતી. ઉદ્ધવ ઠાકરે વર્ચ્યુઅલ માધ્યમથી જોડાયા હતા અને વિપક્ષી દળોએ અલગ-અલગ કાર્યક્રમો કરતાં સંયુક્ત મંચ પરથી મુદ્દો ઉઠાવવો જોઈએ એવો મત વ્યક્ત કર્યો હતો. સમાજવાદી પાર્ટીના નેતા અખિલેશ યાદવ બેઠકમાં હાજર રહી શક્યા નહોતા અને તેમના પ્રતિનિધિઓ બેઠકમાં જોડાયા હતા. બીજી તરફ AAPએ આ બેઠકમાં ભાગ ન લેવાનો નિર્ણય જાહેર કર્યો હતો અને જણાવ્યું હતું કે તે હવે INDIA બ્લોકનો ભાગ નથી, જોકે ચૂંટણી પંચ અને SIR સંબંધિત કેટલાક મુદ્દાઓ પર પાર્ટીએ અલગથી વાંધા ઉઠાવ્યા છે.
હવે વિરોધનો આગામી તબક્કો શું?
હાલ જાહેર થયેલા કાર્યક્રમ મુજબ 2થી 8 ઓક્ટોબર દરમિયાન જિલ્લા સ્તરે માર્ચ, 6 ઓક્ટોબરે દિલ્હીમાં ચૂંટણી પંચ સુધી કૂચ અને ત્યારબાદ રાષ્ટ્રપતિ સમક્ષ રજૂઆતનો કાર્યક્રમ છે. આ સમગ્ર મુદ્દામાં એક તરફ વિપક્ષી પક્ષો ચૂંટણી પ્રક્રિયામાં પારદર્શિતા અને મતદાર યાદી અંગે પોતાના સવાલો ઉઠાવી રહ્યા છે, જ્યારે ચૂંટણી પંચ પોતાની પ્રક્રિયાને કાયદાકીય માળખા અને નિયમો અનુસાર ગણાવી રહ્યું છે. તેથી આગામી દિવસોમાં INDIA બ્લોકના વિરોધ (INDIA Bloc Protest) કાર્યક્રમો અને ચૂંટણી પંચના પ્રતિસાદ પર રાજકીય ચર્ચા વધુ આગળ વધવાની શક્યતા છે.
આ પણ વાંચો:મહેસાણા મનપાની સભા 30 સેકન્ડમાં પૂર્ણ કરવાના આક્ષેપ, કોંગ્રેસે મેયરને ‘મીઠું’ આપી કર્યો વિરોધ
