Business News: ભારત અને અમેરિકા વચ્ચેના વેપાર કરારમાં ભારતીય માલને ખાસ લાભ મળી શકે છે. વાણિજ્ય અને ઉદ્યોગ મંત્રી પીયૂષ ગોયલે(Piyush Goyal) રવિવારે જણાવ્યું હતું કે બંને દેશો પહેલાથી જ સંમત થયા છે કે ભારતને અન્ય સ્પર્ધાત્મક દેશોની તુલનામાં અમેરિકન બજારમાં ઓછી આયાત શુલ્ક એટલે કે ટેરિફનો લાભ મળશે. આનાથી ભારતીય માલ અમેરિકામાં વધુ સ્પર્ધાત્મક બનશે.

ગોયલે કહ્યું કે આ કરાર વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અને યુએસ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ(President Donald Trump) વચ્ચે થયો હતો. થોડા મહિના પહેલા, બંને નેતાઓ ભારત-અમેરિકા (India-US)દ્વિપક્ષીય વેપાર કરાર (BTA) ના વ્યાપક માળખા પર સંમત થયા હતા. હાલમાં, આ કરારના પ્રથમ તબક્કાને અંતિમ સ્વરૂપ આપવા માટે બંને દેશો વચ્ચે વાતચીત ચાલી રહી છે.

Piyush Goyalએ ઇજિપ્તમાં માહિતી આપી

પિયુષ ગોયલ ઇજિપ્તની બે દિવસની મુલાકાતે છે, જ્યાં તેઓ બંને દેશો વચ્ચે વેપાર અને રોકાણ સંબંધોને મજબૂત બનાવવાના માર્ગો પર ચર્ચા કરી રહ્યા છે. તેમણે કૈરોમાં પત્રકારો સાથે વાત કરતી વખતે ભારત-અમેરિકા વેપાર કરાર વિશે આ માહિતી શેર કરી.

ગોયલના મતે, ભારતને અન્ય સ્પર્ધાત્મક દેશો કરતાં ઓછા ટેરિફ પર યુએસ બજારમાં પોતાનો માલ વેચવાની તક મળશે. જોકે, ભારતીય માલ પર ઘટાડેલા ટેરિફની હદ બંને દેશો વચ્ચેના કરારના અંતિમ સ્વરૂપ પર નિર્ભર રહેશે.

વેપાર સોદાનું પહેલું માળખું ફેબ્રુઆરીમાં તૈયાર કરવામાં આવ્યું હતું

ભારત અને યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સે ફેબ્રુઆરીમાં દ્વિપક્ષીય વેપાર કરાર (BTA) ના પ્રથમ તબક્કા માટે માળખાને અંતિમ સ્વરૂપ આપ્યું હતું . શરૂઆતમાં આ કરાર પર ટૂંક સમયમાં હસ્તાક્ષર થવાની અપેક્ષા હતી, પરંતુ યુએસ ટેરિફ નીતિમાં ફેરફારને કારણે વાટાઘાટોમાં વિલંબ થયો હતો.

ગયા અઠવાડિયે, એક સરકારી અધિકારીએ જણાવ્યું હતું કે યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સે ભારતને ખાતરી આપી છે કે પ્રસ્તાવિત કરાર હેઠળ ભારતીય માલને અન્ય દેશો કરતાં ટેરિફ લાભ મળશે.

બંને દેશો ચાલુ નાણાકીય વર્ષના અંત સુધીમાં કરારના પ્રથમ તબક્કાને પૂર્ણ કરવા માટે કામ કરી રહ્યા છે. પ્રથમ તબક્કાની સાથે અને વ્યાપક વેપાર કરાર પર વાટાઘાટો ચાલુ છે.

ટેરિફ નીતિમાં ફેરફારને કારણે વાટાઘાટોમાં વધારો થયો છે.

અમેરિકાની બદલાયેલી વેપાર નીતિએ ભારત-અમેરિકા વેપાર કરાર વાટાઘાટોને પણ અસર કરી છે. અમેરિકાની સુપ્રીમ કોર્ટે રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ દ્વારા લાદવામાં આવેલા પ્રતિશોધાત્મક ટેરિફને રદ કર્યો હતો. આ ટેરિફ અગાઉની વાટાઘાટોમાં મુખ્ય પરિબળ હતા.

આ પછી, યુએસ વહીવટીતંત્ર હવે ટ્રેડ એક્ટની જોગવાઈઓ હેઠળ ટેરિફ લાદવા માટે વૈકલ્પિક વિકલ્પો શોધી રહ્યું છે. પરિણામે, બંને દેશોએ નવા ટેરિફ માળખા અનુસાર કરારની શરતોને અંતિમ સ્વરૂપ આપવું પડશે.

ભારત માટે આનો શું અર્થ થાય છે?

જો આ કરારના પરિણામે અન્ય દેશોની તુલનામાં ભારતીય માલ પર ટેરિફ ઓછો થશે, તો અમેરિકામાં ભારતીય ઉત્પાદનોની કિંમત સ્પર્ધાત્મક બની શકે છે. આનાથી કાપડ, એન્જિનિયરિંગ માલ અને અન્ય નિકાસ ક્ષેત્રોને ફાયદો થવાની શક્યતા છે. જોકે, કરારના ટેરિફ દરો અને અંતિમ શરતો નક્કી થયા પછી જ વાસ્તવિક ફાયદા સ્પષ્ટ થશે.

પ્રારંભિક માળખું ફેબ્રુઆરીમાં તૈયાર થયું હતું

ભારત અને યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સે ફેબ્રુઆરી 2026 માં વેપાર કરારના પ્રથમ તબક્કા માટે પ્રારંભિક માળખાને અંતિમ સ્વરૂપ આપ્યું હતું. તે સમયે, ભારતમાં અમેરિકન માલ પર ટેરિફ ઘટાડવા અને ભારતીય ઉત્પાદનો પર યુએસ ટેરિફ ઘટાડવા માટે એક કરાર થયો હતો.

જો કે, યુએસ સુપ્રીમ કોર્ટે રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પના પ્રતિક્રિયાત્મક ટેરિફને ફગાવી દીધા પછી વાટાઘાટો પ્રભાવિત થઈ હતી. કરારની શરતો પર ફરીથી વાટાઘાટો કરવા માટે અમેરિકાને તેની ટેરિફ નીતિ બદલવી પડી હતી.

પ્રથમ તબક્કો ક્યારે પૂર્ણ થશે?

સરકારી અધિકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર, બંને દેશો ચાલુ નાણાકીય વર્ષના અંત સુધીમાં, એટલે કે માર્ચ 2027 સુધીમાં કરારના પ્રથમ તબક્કાને પૂર્ણ કરવા માટે કામ કરી રહ્યા છે. વ્યાપક વેપાર કરાર પર પ્રથમ તબક્કાની સાથે વાટાઘાટો ચાલી રહી છે. તાજેતરના નિવેદનમાં, વિદેશ પ્રધાન જયશંકરે કોઈ ચોક્કસ તારીખ આપી ન હતી. તેમણે ફક્ત એટલું જ કહ્યું કે વાટાઘાટો અંતિમ તબક્કામાં છે અને બંને દેશો બાકીના મુદ્દાઓને ટૂંક સમયમાં ઉકેલવા માટે કામ કરી રહ્યા છે.

મોદી-ટ્રમ્પની મુલાકાત દરમિયાન પણ આ અંગે ચર્ચા થઈ શકે છે.

ડિસેમ્બરમાં અમેરિકામાં યોજાનારી G20 સમિટ દરમિયાન વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અને અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ ((President Donald Trump) )વચ્ચે મુલાકાત થવાની ધારણા છે. આ બેઠક દરમિયાન બંને નેતાઓ વેપાર કરાર પર પ્રગતિ અંગે પણ ચર્ચા કરી શકે છે. જોકે, આ બેઠકમાં કોઈ કરારની જાહેરાત કરવામાં આવશે કે નહીં તેની સત્તાવાર પુષ્ટિ કરવામાં આવી નથી.

વેપાર સોદાની મુખ્ય સમયરેખા જાણો

24 જુલાઈ, 2026: યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સે ભારતીય માલ પર ૧૦% આયાત ડ્યુટી (Import Duty)લાદવાની નવી જોગવાઈ લાગુ કરી. આ કાર્યવાહી યુએસ ટ્રેડ એક્ટની કલમ ૩૦૧ હેઠળ કરવામાં આવી હતી. આનાથી ભારત-યુએસ વેપાર સોદાની ટેરિફ-સંબંધિત શરતો પર ફરીથી વાટાઘાટો કરવાની ફરજ પડી.

2-3 નવેમ્બર, 2026: અમેરિકી અધિકારીઓની એક ટીમે ભારતની મુલાકાત લીધી. આ મુલાકાત દરમિયાન, બંને દેશો વચ્ચે કસ્ટમ પ્રક્રિયાઓ, વેપારને સરળ બનાવવા અને ભવિષ્યમાં એકપક્ષીય ટેરિફ વધારા સામે કાનૂની સુરક્ષા અંગે ચર્ચા કરવામાં આવી.

15 નવેમ્બર, 2026: વાણિજ્ય મંત્રી પીયૂષ ગોયલે જણાવ્યું હતું કે અમેરિકાએ વિયેતનામ અને બાંગ્લાદેશ જેવા સ્પર્ધકોની તુલનામાં ભારતીય માલ પર ઓછા ટેરિફની ખાતરી આપી છે. દરમિયાન, વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકરે જણાવ્યું હતું કે વેપાર કરારની વાટાઘાટો હવે અંતિમ તબક્કામાં પહોંચી ગઈ છે.

14-15 ડિસેમ્બર, 2026 (પ્રસ્તાવિત): વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી (Prime Minister Narendra Modi)અને અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ અમેરિકાના મિયામીમાં G20 સમિટ દરમિયાન મળવાની અપેક્ષા છે. બંને નેતાઓ વેપાર કરારની પ્રગતિ અંગે ચર્ચા કરે તેવી અપેક્ષા છે.

માર્ચ 2027 (લક્ષ્ય): બંને દેશો ૨૦૨૬-૨૭ નાણાકીય વર્ષના અંત સુધીમાં વેપાર કરારના પ્રથમ તબક્કાને અંતિમ સ્વરૂપ આપવા અને તેના પર હસ્તાક્ષર કરવાનો લક્ષ્ય રાખે છે. કરારના બીજા તબક્કામાં સેવાઓ અને ડિજિટલ વેપાર સંબંધિત મુદ્દાઓનો સમાવેશ કરવાની યોજના છે.

આ પણ વાંચો: રશિયા પાસેથી તેલ ખરીદતા ભારતને મોટી રાહત, ટ્રમ્પે 100% ટેરિફની જોગવાઈ પર લગાવી રોક

આ પણ વાંચો: ભારતને મોટી રાહત, રશિયન તેલ ખરીદી પર 100% ટેરિફનો ખતરો ટળ્યો

આ પણ વાંચો: અમેરિકા ખરીદશે રશિયન ડીઝલ, ભારત ખરીદે તો ટેરિફની ધમકી? ટ્રમ્પે પ્રતિબંધ હટાવ્યો, ઝેલેન્સ્કી નારાજ