રશિયા-યુક્રેન યુદ્ધ વચ્ચે ફિનલેન્ડ ફરી એકવાર હેડલાઇન્સમાં છે. ફિનલેન્ડે નાટોમાં જોડાવાની જાહેરાત કરી છે. ફિનિશના વડા પ્રધાન સન્ના મારિન અને પ્રમુખ સોલી નિલિસ્ટોએ ગુરુવારે જણાવ્યું હતું કે તેઓ ટૂંક સમયમાં નાટોના સભ્યપદ માટે અરજી દાખલ કરશે. આ નિવેદન બાદ રશિયા-યુક્રેન યુદ્ધમાં નાટકીય વળાંક આવ્યો છે. ફિનલેન્ડને લઈને નાટો અને રશિયા સામસામે આવી ગયા છે. રશિયન સરકારના પ્રવક્તા દિમિત્રી પેશકોવે જણાવ્યું હતું કે જો ફિનલેન્ડ નાટોમાં જોડાશે તો તેના પરિણામો ભોગવવા પડશે. ફિનલેન્ડનું પગલું યુરોપમાં સ્થિરતા અને સુરક્ષાને મદદ કરશે નહીં. તમને જણાવી દઈએ કે રશિયા ફિનલેન્ડ સાથે 1340 કિમીની સરહદ ધરાવે છે. દરમિયાન, ફ્રાન્સના રાષ્ટ્રપતિ મેક્રોને નાટોમાં જોડાવાના ફિનલેન્ડના પગલાને આવકાર્યું છે. આવી સ્થિતિમાં સવાલ એ ઊભો થાય છે કે શું ફિનલેન્ડ રશિયાનું આગામી નિશાન બની શકે છે. જો રશિયા ફિનલેન્ડ પર આક્રમણ કરે તો શું ત્રીજું વિશ્વ યુદ્ધ શક્ય બનશે? આવો જાણીએ આ મુદ્દે એક્સપર્ટનો શું અભિપ્રાય છે.
આ પહેલા પણ રશિયાએ નાટોને ચેતવણી આપી હતી કે જો સ્વીડન અને ફિનલેન્ડ નાટોમાં સામેલ થશે તો રશિયા યુરોપના બહારના વિસ્તારોમાં પરમાણુ હથિયારો અને હાઇપરસોનિક મિસાઇલો તૈનાત કરશે. વ્યૂહાત્મક રીતે, ફિનલેન્ડ રશિયા માટે ખૂબ જ ઉપયોગી છે. ફિનલેન્ડ રશિયા સાથે લાંબી સરહદ વહેંચે છે. આવી સ્થિતિમાં રશિયા પોતાનું યુદ્ધ વધારી શકે છે. વિદેશી બાબતોના નિષ્ણાત પ્રોફેસર હર્ષ વી પંત કહે છે કે રશિયા-યુક્રેન યુદ્ધ પછી પશ્ચિમી દેશોમાં ક્યાંકને ક્યાંક અસુરક્ષાની લાગણી વધી છે. ખાસ કરીને ફિનલેન્ડ અને સ્વીડન જે પહેલા નાટોના સભ્યપદના વિરોધમાં હતા તેઓ હવે સમર્થનમાં બહાર આવ્યા છે. તેમણે કહ્યું કે આ પરિવર્તન યુક્રેન પરના હુમલા અને રશિયન રાષ્ટ્રપતિ પુતિનની આક્રમકતાનું પરિણામ છે. આનાથી યુક્રેનના પડોશી દેશોને સંદેશો ગયો છે કે પુતિનની આક્રમકતાનો સામનો કંઈપણ કરી શકે છે. પ્રોફેસર પંતે કહ્યું કે હવે લોકોમાં ડર છે કે જો રશિયા યુક્રેનની જેમ તેમના દેશ પર હુમલો કરશે તો શું થશે. તેમણે કહ્યું કે જો કે યુક્રેનને આર્થિક અને સૈન્ય સહયોગની સાથે પશ્ચિમી દેશો અને અમેરિકા તરફથી નૈતિક સમર્થન મળી રહ્યું છે, પરંતુ નાટોમાં સામેલ ન થવાને કારણે તે યુદ્ધમાં સીધી મદદ કરી શકે તેમ નથી.
રશિયન પ્રમુખ પુતિન પાસે મર્યાદિત વિકલ્પો છે
પ્રોફેસર પંતે આશંકા વ્યક્ત કરી છે કે જો સ્વીડન અને ફિનલેન્ડ નાટોના સભ્ય બનવા માટે સક્રિયતા દાખવી રહ્યા છે તો રશિયા તેમના પ્રત્યે સમાન વલણ અપનાવી શકે છે. સ્વીડનના વડા પ્રધાન સન્ના મારિન નાટોમાં જોડાવા માટે મક્કમ છે અને તેમની સરકાર પણ મેડ્રિડ સમિટ દરમિયાન લશ્કરી જોડાણ નાટોને અરજી સબમિટ કરવાની યોજના ધરાવે છે. આવી સ્થિતિમાં, જો ફિનલેન્ડ અને સ્વીડન તેમના સ્ટેન્ડ પર વળગી રહે છે તો રશિયાનું સ્ટેન્ડ શું રહેશે તે જોવું રસપ્રદ રહેશે. તેમણે કહ્યું કે ક્રેમલિન જે રીતે સ્વીડન અને ફિનલેન્ડને ધમકી આપી રહ્યું છે તે ચિંતાજનક પણ છે. તેમણે કહ્યું કે રશિયન સેના યુક્રેન યુદ્ધમાં સામેલ છે અને ખરાબ રીતે ફસાઈ ગઈ છે. પ્રોફેસર પંતનું કહેવું છે કે આવનારા દિવસો આ મામલે ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ રહેશે. રશિયાની સતત ધમકીઓ અને ચેતવણીઓ છતાં સ્વીડનની ડિફેન્સ રિસર્ચ ઈન્સ્ટિટ્યૂટના પોલિટિકો-મિલિટરી મામલાના નિષ્ણાત રોબર્ટ ડેલસિયો કહે છે કે ફિનલેન્ડે નાટોમાં જોડાવાનો નિર્ણય કર્યો છે અને આ માટે તેણે સંગઠિત અને ઝડપી પ્રક્રિયા પણ શરૂ કરી છે. સ્વીડન પણ આ મામલે ફિનલેન્ડને ફોલો કરી રહ્યું છે.
રશિયાએ અગાઉ ફિનલેન્ડ અને સ્વીડનને ચેતવણી આપી હતી
આ પહેલા પણ રશિયા ફિનલેન્ડ અને સ્વીડનને સ્પષ્ટ રીતે ધમકી આપી ચૂક્યું છે. રશિયાએ કહ્યું કે તે નાટોના કોઈપણ વિસ્તરણનો વિરોધ કરે છે. રશિયાના રાષ્ટ્રપતિ પુતિનના પ્રવક્તા દિમિત્રી પેસ્કોવ ભૂતકાળમાં ચેતવણી આપી ચૂક્યા છે કે જો ફિનલેન્ડ અને સ્વીડન નાટોમાં જોડાશે તો તેના ગંભીર રાજકીય અને લશ્કરી પરિણામો આવશે. પ્રોફેસર પંત કહે છે કે આ સમયે રશિયાએ નાટો સામે મોટો મૂડ બનાવ્યો છે. તે આ યુદ્ધ લડવાના મૂડમાં હોય તેવું લાગી રહ્યું છે. એ જ રીતે તેણે યુક્રેનને પણ ધમકી આપી હતી, જે બાદ રશિયાએ યુદ્ધની જાહેરાત કરી હતી.
શું છે સમગ્ર મામલો
આ યુદ્ધ પહેલા પણ ફિનલેન્ડ અને સ્વીડનમાં નાટોમાં સામેલ થવાને લઈને હંમેશા વિરોધની લાગણી જોવા મળી છે. સ્વીડન તેની લોકપ્રિય તટસ્થતા જાળવવા માંગતું હતું, જ્યારે બીજા વિશ્વયુદ્ધથી, ફિનલેન્ડે સોવિયેત સંઘને ખાતરી આપવી પડી હતી કે તેને કોઈ ખતરો નથી. ફિનલેન્ડ અત્યાર સુધી તેની સૈન્ય અને વિદેશ નીતિના સંદર્ભમાં તટસ્થ નીતિનું પાલન કરે છે. તે ક્યારેય નાટોમાં જોડાયો ન હતો. જો કે, તે સોવિયેત યુનિયનની આગેવાની હેઠળના વોર્સો સંધિમાં પણ જોડાયું ન હતું, જેમાં રશિયા જોડાવા માંગતું હતું. યુક્રેન યુદ્ધ બાદ રશિયા દેશમાં નાટો સભ્યપદનો સમર્થક બન્યો છે. તાજેતરના સમયમાં, ફિનલેન્ડ અને સ્વીડન બંનેમાં નાટો સભ્યપદ માટે જાહેર સમર્થન વધ્યું છે. રશિયા-યુક્રેન યુદ્ધ પહેલાં, મોટી સંખ્યામાં લોકો કાં તો મૂંઝવણની સ્થિતિમાં હતા અથવા તેનો સીધો વિરોધ કરી રહ્યા હતા.
.
