World News: દુનિયાના અનેક દેશોમાં નાગરિકોને કટોકટીનો સામનો કરવા માટે ઘરમાં જરૂરી ચીજવસ્તુઓનો સંગ્રહ રાખવાની સલાહ (Emergency Preparedness) આપવામાં આવી રહી છે. જાપાનમાં ભૂકંપ અને જ્વાળામુખી જેવી કુદરતી આફતોનો ખતરો છે, જ્યારે બ્રિટન અને નોર્વેમાં વીજળી, ઇન્ટરનેટ કે મોબાઇલ નેટવર્ક ખોરવાય તો પણ લોકો પોતાની જરૂરિયાતો પૂરી કરી શકે તે માટે તૈયારીઓ પર ભાર મૂકવામાં આવી રહ્યો છે. બીજી તરફ, જર્મનીમાં યુવાનો માટે લશ્કરી સેવા સંબંધિત નવી વ્યવસ્થા અમલમાં (Emergency Kit Checklist) આવી છે. આ અલગ-અલગ પગલાંને કારણે સવાલ ઊભો થયો છે કે શું દુનિયા કોઈ મોટી કટોકટીની તૈયારી કરી રહી છે? જોકે, આ માર્ગદર્શિકાઓને વિશ્વયુદ્ધ કે કોઈ એક નિકટવર્તી વૈશ્વિક આપત્તિની ચેતવણી તરીકે જોવી યોગ્ય નથી.

Emergency Preparedness: 1. જાપાન: ભૂકંપ અને જ્વાળામુખી ફાટવા જેવી આફતોની તૈયારી

જાપાનમાં ભૂકંપ અને સુનામીનો ખતરો સતત રહે છે. નાનકાઈ ટ્રફ વિસ્તારમાં મોટો ભૂકંપ, ટોક્યોની નીચે સંભવિત ભૂકંપ, જાપાન નજીકના સમુદ્રી વિસ્તારોમાં ભૂકંપ અને માઉન્ટ ફુજીના સંભવિત વિસ્ફોટ જેવી આફતોને ધ્યાનમાં રાખીને સરકાર આપત્તિ વ્યવસ્થાપન મજબૂત કરવા (Japan Disaster Preparedness) માગે છે.

તાજેતરના અહેવાલ મુજબ, જાપાનના આપત્તિ વ્યવસ્થાપન મંત્રી ગોશી હોસોનોએ 2 નવેમ્બર, 2026ના રોજ નવી આપત્તિ વ્યવસ્થાપન એજન્સીની શરૂઆતના પ્રસંગે નાગરિકોને જરૂરી સામગ્રી તૈયાર રાખવા અપીલ કરવાની વાત કરી છે. લોકોને ઓછામાં ઓછા ત્રણ દિવસ અને શક્ય હોય તો એક અઠવાડિયા સુધી બહારથી મદદ ન મળે તો પણ કામ આવે એટલો ખોરાક, પાણી, ટોઇલેટની સુવિધા અને અન્ય આવશ્યક વસ્તુઓ રાખવાની સલાહ આપવામાં આવી રહી છે.

2. બ્રિટન: કટોકટીમાં ત્રણ દિવસ સુધી સ્વાવલંબી રહેવાની સલાહ

બ્રિટનની સરકારની ‘Be Ready’ માર્ગદર્શિકા હેઠળ લોકોને કટોકટી દરમિયાન ઓછામાં ઓછા ત્રણ દિવસ સુધી પોતાની જરૂરિયાતો પૂરી કરી શકે તેવી તૈયારી રાખવાનું કહેવામાં આવ્યું છે. ગંભીર હવામાન, પૂર, આગ, વીજળી ગુલ થવી અથવા અન્ય પ્રકારના વિક્ષેપો દરમિયાન સરકારી અને કટોકટી સેવાઓની મદદ પહોંચવામાં (UK Be Ready Guidance) સમય લાગી શકે છે.

સરકારની માર્ગદર્શિકા મુજબ, ઘરમાં પીવાનું પાણી, લાંબા સમય સુધી બગડે નહીં એવો ખોરાક, જરૂરી દવાઓ, ટોર્ચ, વધારાની બેટરી, મોબાઇલ ચાર્જ કરવા માટે પાવર બેંક, પ્રાથમિક સારવારની સામગ્રી અને થોડા રોકડ રૂપિયા રાખવા ઉપયોગી છે. કટોકટીમાં ઇન્ટરનેટ કે વીજળી બંધ થઈ જાય તો માહિતી મેળવી શકાય તે માટે બેટરીથી ચાલતું રેડિયો પણ મદદરૂપ થઈ શકે છે.

3. અમેરિકા: સૈન્ય મથકોની સ્વાવલંબન ક્ષમતા પર ભાર

અમેરિકા અંગેના અહેવાલમાં સૈન્ય મથકોને બહારથી પુરવઠો ખોરવાય તો પણ કાર્યરત રાખવાની તૈયારીનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે. તેમાં વીજળી, પાણી, બળતણ અને સંદેશાવ્યવહાર જેવી મહત્ત્વની વ્યવસ્થાઓ ચાલુ રાખવા પર ભાર મૂકાયો હોવાનું જણાવાયું છે.

જોકે, આ માટે ‘FORTRESS’ નામની યોજનામાં સૈન્ય મથકોને 90 દિવસ સુધી બહારના પુરવઠા વિના ચલાવવાની વાતને અહીં આપેલા મૂળ અહેવાલથી સ્વતંત્ર રીતે પુષ્ટિ કરી શકાઈ નથી. તેથી આ દાવાને સત્તાવાર રીતે ચકાસ્યા વિના નિશ્ચિત હકીકત તરીકે રજૂ કરવો યોગ્ય નથી.

4. જર્મની: 18 વર્ષના યુવાનો માટે લશ્કરી સેવા અંગે પ્રશ્નાવલી

જર્મનીમાં લશ્કરી સેવા માટેની નવી વ્યવસ્થા હેઠળ 2026થી 18 વર્ષના જર્મન નાગરિકોને સૈન્યમાં જોડાવાની યોગ્યતા અને રસ જાણવા માટે પ્રશ્નાવલી મોકલવામાં આવી રહી છે. પુરુષો માટે તેનો જવાબ આપવો ફરજિયાત છે, જ્યારે મહિલાઓ માટે જવાબ આપવો સ્વૈચ્છિક છે. પ્રશ્નાવલીનો જવાબ ન આપનારા પુરુષો સામે દંડની જોગવાઈ પણ છે.

જર્મન સરકારના જણાવ્યા મુજબ, નવી વ્યવસ્થાનો હેતુ સંભવિત સૈન્ય ભરતી માટેની તૈયારી અને સશસ્ત્ર દળોની ક્ષમતા મજબૂત કરવાનો છે. જોકે, આ પગલાને ઘરમાં ખોરાક-પાણીનો સંગ્રહ કરવાની સલાહથી અલગ રીતે સમજવું જરૂરી છે.

5. નોર્વે: યુદ્ધથી લઈને વીજળી-ઇન્ટરનેટ બંધ થવા સુધીની તૈયારી

નોર્વેમાં 26 ઑક્ટોબરથી 1 નવેમ્બર, 2026 દરમિયાન ‘સ્વ-તૈયારી સપ્તાહ’ યોજાઈ રહ્યું છે. આ અભિયાનનો એક મહત્ત્વનો હેતુ મોબાઇલ નેટવર્ક અને ઇન્ટરનેટ સામાન્ય રીતે કામ ન કરે તેવી સ્થિતિમાં લોકો કેવી રીતે તૈયાર રહી શકે તે અંગે જાગૃતિ વધારવાનો છે.

નોર્વેની નાગરિક સુરક્ષા એજન્સી લોકોને ઓછામાં ઓછા એક અઠવાડિયા સુધી પોતાની જરૂરિયાતો પૂરી કરી શકે તેવી વ્યવસ્થા રાખવાની સલાહ આપે છે. તેમાં પીવાનું પાણી, લાંબા સમય સુધી સાચવી શકાય તેવો ખોરાક, જરૂરી દવાઓ, ટોર્ચ, બેટરીથી ચાલતું રેડિયો, પાવર બેંક અને થોડા રોકડ રૂપિયા સામેલ છે. આ તૈયારીઓનો હેતુ ગંભીર હવામાન, અકસ્માત, સાઇબર હુમલા, વીજળી કે સંદેશાવ્યવહારની સમસ્યા અને યુદ્ધ જેવી અલગ-અલગ કટોકટીનો સામનો કરવાની ક્ષમતા વધારવાનો છે.

શું દુનિયામાં કોઈ મોટી આપત્તિ આવવાની છે?

પાંચ દેશોમાં ચાલી રહેલી તૈયારીઓ પાછળ એક જ કારણ નથી. જાપાનનું ધ્યાન મુખ્યત્વે ભૂકંપ અને કુદરતી આફતો પર છે. બ્રિટન અને નોર્વેની સલાહમાં રોજિંદી સેવાઓ ખોરવાય ત્યારે પણ નાગરિકો થોડા દિવસો સુધી સ્વાવલંબી રહી શકે તે બાબત મહત્ત્વની છે, જ્યારે જર્મનીની નવી વ્યવસ્થા લશ્કરી તૈયારી સાથે જોડાયેલી છે.

આથી, આ પગલાંને વિશ્વયુદ્ધ કે કોઈ ચોક્કસ વૈશ્વિક સંકટ આવવાનું હોવાની નિશાની માનવાને બદલે કટોકટી વ્યવસ્થાપનનો ભાગ સમજવો વધુ યોગ્ય છે. ભારત સહિત કોઈ પણ દેશમાં રહેતા પરિવારો માટે પણ ઘરમાં જરૂરી દવાઓ, પીવાનું પાણી, થોડો બગડે નહીં એવો ખોરાક, ટોર્ચ અને પાવર બેંક જેવી વસ્તુઓ તૈયાર રાખવી વ્યવહારુ પગલું બની શકે છે. આ માટે ગભરાઈને ચીજવસ્તુઓની ખરીદી કે સંગ્રહ કરવાની જરૂર નથી; નિયમિત જરૂરિયાત મુજબ ધીમે ધીમે તૈયારી કરી શકાય છે.

આ પણ વાંચો: દુષ્કાળની અસર હવે રસોડાથી લઈને ડેરી ઉદ્યોગ સુધી! ભારત લોટ, તેલ અને પશુઆહાર માટે વધારી શકે છે આયાત

આ પણ વાંચો: ઇઝરાયલ ચૂંટણી: નેતન્યાહૂને મોટો પડકાર, આઇઝનકોટ આગળ

આ પણ વાંચો: મિસાઇલ બનાવતી ફેક્ટરી પર હુમલો, 3નાં મોત! રશિયા-યુક્રેન યુદ્ધમાં તણાવ વધ્યો