ભારતનો લક્ઝરી માર્કેટ ઝડપથી વિસ્તરી રહ્યો છે. ઉચ્ચ-મધ્યમ વર્ગ અને સમૃદ્ધ વર્ગના ગ્રાહકો હવે પ્રીમિયમ કાર, ડિઝાઇનર કપડાં અને હાઈ-એન્ડ ઈલેક્ટ્રોનિક્સ જેવી વસ્તુઓ પર ખર્ચ કરવા તૈયાર છે. આ વલણે રિટેલ, ઓટોમોબાઈલ, હોમ અને ઈલેક્ટ્રોનિક્સ સહિત વિવિધ ક્ષેત્રોને પ્રભાવિત કર્યા છે. ખાદ્ય ઉદ્યોગમાં પણ ઓર્ગેનિક અને આરોગ્યલક્ષી ઉત્પાદનોની માંગ વધી છે.
- લક્ઝરી અને હાઈ-એન્ડ બ્રાન્ડ્સ પર ખર્ચમાં વધારો
ભારતના વધતા જતા મધ્યમ વર્ગે, ખાસ કરીને ઉચ્ચ-મધ્યમ વર્ગે, પ્રીમિયમ બ્રાન્ડ્સ અને લક્ઝરી વસ્તુઓની ખરીદી તરફ નોંધપાત્ર ફેરફાર દર્શાવ્યો છે. બોસ્ટન કન્સલ્ટિંગ ગ્રૂપ (BCG)ના તાજેતરના અભ્યાસ મુજબ, ભારતમાં સમૃદ્ધ પરિવારોનો હિસ્સો 2018માં 8%થી વધીને 2024માં 12%થી વધુ થયો છે, જે આશરે 25%ની વાર્ષિક વૃદ્ધિ દર્શાવે છે. આ વધારા સાથે, ઈલેક્ટ્રોનિક્સ, ઓટોમોબાઈલ, ડિઝાઈનર એપેરલ અને એસેસરીઝ જેવા વૈભવી ઉત્પાદનો પર વિવેકાધીન ખર્ચમાં નોંધપાત્ર વધારો થયો છે. ભારતનું લક્ઝરી માર્કેટ 2021માં $6 બિલિયનથી 2026માં $9 બિલિયન સુધી 10%ના CAGRથી વધવાની અપેક્ષા છે. હાઇ-એન્ડ સ્માર્ટફોન, પ્રીમિયમ કાર અને આંતરરાષ્ટ્રીય ફેશન બ્રાન્ડ્સ જેવી કેટેગરીમાં વાર્ષિક ધોરણે વેચાણમાં 15%-20% વધારો જોવા મળ્યો છે.
- વિવિધ ક્ષેત્રો પર અસર
ખરીદીની વર્તણૂકમાં થયેલા ફેરફારોની બહુવિધ ક્ષેત્રોમાં ભારે અસર થઈ છે. ગ્રાહકો વધુને વધુ પ્રીમિયમ અને આંતરરાષ્ટ્રીય બ્રાન્ડ્સ ઓફર કરતા સંગઠિત રિટેલ ફોર્મેટ અને ઈ-કોમર્સ પ્લેટફોર્મની તરફેણ કરી રહ્યા છે. દાખલા તરીકે એકંદરે કપડાના બજારમાં બ્રાન્ડેડ એપેરલનો હિસ્સો 2019માં 20%થી વધીને 2024માં 30% થયો છે. ભારતમાં લક્ઝરી કારના વેચાણમાં ગત વર્ષની સરખામણીએ 2023માં 30%નો વધારો થયો છે. મર્સિડીઝ-બેન્ઝ, BMW અને Audi જેવી બ્રાન્ડ્સ વિક્રમી વેચાણની જાણ કરી રહી છે, ખાસ કરીને યુવાન, સમૃદ્ધ ખરીદદારોમાં. ઇલેક્ટ્રિક લક્ઝરી કારની માંગમાં પણ તીવ્ર વધારો જોવા મળ્યો છે. જીવનશૈલી સુધારણા પર વધતા ભાર સાથે, સ્માર્ટ ટીવી, હાઇ-એન્ડ કિચન એપ્લાયન્સિસ અને ડિઝાઇનર ફર્નિચર જેવા ઉત્પાદનોની મજબૂત માંગ જોવા મળી રહી છે. ઓટોમેટેડ લાઇટિંગ અને સિક્યુરિટી સિસ્ટમ્સ સહિત સ્માર્ટ હોમ સોલ્યુશન્સ, 2020 થી વાર્ષિક 18% થી વધુ વૃદ્ધિ પામ્યા છે.
- ખાદ્ય ઉદ્યોગ પર અસર
ખાદ્ય ઉદ્યોગ આ ફેરફારોથી મુક્ત નથી. ગ્રાહકો હવે પ્રીમિયમ અને આરોગ્ય-કેન્દ્રિત ખાદ્યપદાર્થો શોધી રહ્યા છે, જે જથ્થા કરતાં ગુણવત્તા તરફના વ્યાપક પરિવર્તનને પ્રતિબિંબિત કરે છે. ભારતમાં પેકેજ્ડ ફૂડ ઉદ્યોગ વાર્ષિક 14% વૃદ્ધિ પામ્યો છે, જેમાં ઓર્ગેનિક અને આરોગ્યલક્ષી ઉત્પાદનો આ વૃદ્ધિનો નોંધપાત્ર હિસ્સો ધરાવે છે. સમૃદ્ધ ગ્રાહકો આ માટે પ્રીમિયમ ચૂકવવા તૈયાર છે. લક્ઝરી ડાઇનિંગ અને પ્રીમિયમ ફૂડ ડિલિવરી સેવાઓમાં નોંધપાત્ર વૃદ્ધિ જોવા સાથે, ભારતની ડાઇનિંગ-આઉટ સંસ્કૃતિ વિકસિત થઈ છે. ફાઇન ડાઇનિંગ રેસ્ટોરન્ટ્સ અને ગોર્મેટ કાફેમાં ફૂટફોલની સંખ્યામાં 20% વધારો નોંધાયો છે. પ્રીમિયમ ફૂડ ડિલિવરી પ્લેટફોર્મ્સ જેમ કે Swiggy’s Gourmet કેટેગરી અને Zomato Gold સબ્સ્ક્રિપ્શન્સમાં શહેરી ગ્રાહકોમાં વધારો જોવા મળ્યો છે. હાઇ-એન્ડ વાઇન, સિંગલ માલ્ટ વ્હિસ્કી અને ક્રાફ્ટ બીયરની માંગ છેલ્લા ત્રણ વર્ષમાં 25%-30% વધી છે, જે ગુણવત્તાના વપરાશ તરફના પરિવર્તનને દર્શાવે છે.
- પરિવર્તનનાં પરિબળો
બદલાતી ખરીદીની વર્તણૂક ઘણા પરિબળોને આભારી હોઈ શકે છે. 2023માં ભારતની માથાદીઠ જીડીપી (GDP) $2,500ને વટાવી જવા સાથે, વધુ પરિવારો વિવેકાધીન ખર્ચ પરવડી શકે છે. ટ્રાવેલ, સોશિયલ મીડિયા અને ઈ-કોમર્સે ગ્રાહકોને વૈશ્વિક પ્રવાહોથી પરિચિત કર્યા છે. કોવિડ-19 રોગચાળાએ આરોગ્ય અને સુખાકારી પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવાને વેગ આપ્યો, ખોરાક અને જીવનશૈલીની પસંદગીઓને પ્રભાવિત કરી.
- ડેટા હાઈલાઈટ્સ
ભારતીય 45% ગ્રાહકો હવે સ્થાનિક વિકલ્પો કરતાં બ્રાન્ડેડ સામાન પસંદ કરે છે. 2020 થી લક્ઝરી ઓટોમોબાઈલના વેચાણમાં 30%નો વધારો થયો છે. પ્રીમિયમ ફૂડ કેટેગરી (ઓર્ગેનિક અને આયાતી વસ્તુઓ) પેકેજ્ડ ફૂડ માર્કેટમાં 18% હિસ્સો ધરાવે છે, જે 2019 માં 12% થી વધુ છે.
ભારતમાં લક્ઝરી અને બ્રાન્ડેડ ચીજવસ્તુઓની માંગમાં વધારો એ એક નવો વલણ છે. આ વલણ બ્રાન્ડ્સ માટે નવી તકો ઊભી કરે છે. જે આવનારા વર્ષોમાં ચાલુ રહેવાની ધારણા છે. આ આકર્ષક બજારને મેળવવા માટે કંપનીઓએ પ્રીમિયમ, વ્યક્તિગત અને મૂલ્યવર્ધિત ઉત્પાદનો ઓફર કરીને અનુકૂલન કરવું આવશ્યક છે.
આ પણ વાંચો: વિશ્વ પ્રસિદ્ધ તબલાવાદક ઝાકિર હુસૈન કઈ બીમારીથી પીડાતા હતા, શું છે આ રોગના લક્ષણો અને કેવી રીતે બચશો
આ પણ વાંચો: કારકિર્દીમાં સફળતા મેળવવા જરૂરી છે ઈમોશનલ ઈન્ટેલિજન્સ, કેવી રીતે વિકસિત કરી શકાય…
આ પણ વાંચો: આ વર્ષે ગૂગલ પર સૌથી વધુ સર્ચ કરાયેલી વાનગીઓ, તમે ખાધી કે નહીં?
