કેટલાક લોકોને એવી આદત હોય છે કે તેઓ અન્ય લોકોને અને વસ્તુઓને નકામી માને છે અને તેમની અવગણના કરતા રહે છે. જ્યારે સત્ય આનાથી વિરુદ્ધ પણ છે. જેઓ કોઈ કામના જણાતા નથી, તેઓ જ્યારે તક મળે ત્યારે ખૂબ કામમાં આવે છે. ઘણીવાર જે લોકો કે વસ્તુઓને આપણે નકામી માનતા હોઈએ છીએ, તે ક્યારેક આપણા મહાન કાર્યને પણ દૂર કરી દે છે. આજે અમે તમને એક એવી ઘટના જણાવી રહ્યા છીએ, જેનો સાર એ છે કે દુનિયામાં કંઈપણ વેડફાઈ જતું નથી, દરેકનો પોતાનો ઉપયોગ હોય છે.
જ્યારે ગુરુએ શિષ્યો પાસે સૂકા પાંદડાની બોરી માંગી
ગુરુકુળમાં, ત્રણ શિષ્યોએ, તેમનો અભ્યાસ પૂર્ણ કર્યા પછી, ગુરુને વિનંતી કરી કે તેઓ તેમને ગુરુદક્ષિણામાં તેમની પાસેથી શું ઈચ્છે છે.
ગુરુએ તેને કહ્યું, “મારે તારી પાસેથી ગુરુદક્ષિણા માટે સૂકા પાંદડાઓથી ભરેલી થેલી જોઈએ છે, શું તમે તે લાવી શકશો?”
તે ત્રણેય જણ તેમના હૃદયમાં ખૂબ જ ખુશ હતા કારણ કે તેમને લાગ્યું કે તેઓ તેમના ગુરુની ઈચ્છા ખૂબ જ સરળતાથી પૂરી કરી શકશે.
સુકા પાંદડા જંગલમાં બધે પથરાયેલા છે. તેમણે ઉત્સાહપૂર્વક એક જ અવાજમાં કહ્યું – “જી ગુરુજી, જેમ તમે આદેશ આપ્યો છે.”
ત્રણે શિષ્યો જંગલમાં પહોંચ્યા. પરંતુ માત્ર મુઠ્ઠીભર સૂકાં પાંદડાં હતાં તે જોઈને તેના આશ્ચર્યની કોઈ સીમા ન રહી. તેમને આશ્ચર્ય થયું કે જંગલમાંથી સૂકા પાંદડા કોણે ઉપાડ્યા હશે?
એટલામાં જ તેણે દૂરથી એક ખેડૂતને આવતો જોયો. શિષ્યોએ વિચાર્યું કે કદાચ તેમની પાસે સૂકા પાંદડા હશે. તેઓ ખેડૂત પાસે પહોંચ્યા અને સૂકા પાંદડા માંગ્યા. ખેડૂતે તેને કહ્યું કે તે પહેલાથી જ સૂકા પાંદડાનો બળતણ તરીકે ઉપયોગ કરી ચૂક્યો છે. ખેડૂતે એક વ્યક્તિનું સરનામું જણાવ્યું અને કહ્યું કે તમે તેની સાથે સૂકા પાંદડા શોધી શકો છો.
હવે ત્રણ શિષ્યો માણસને મળ્યા અને સૂકા પાંદડા માંગ્યા. પેલા માણસે કહ્યું કે “મેં સૂકાં પાંદડાં બનાવીને વેચ્યાં છે, પણ નજીકમાં એક વૃદ્ધ મહિલા રહે છે, તમે તેની પાસે સૂકાં પાંદડા મેળવી શકો છો.
ત્રણ શિષ્યો વૃદ્ધ મહિલા પાસે ગયા અને સૂકા પાંદડા માંગ્યા. વૃધ્ધ મહિલાએ કહ્યું કે “મેં તે પાંદડાઓને દવા બનાવી છે.”
આ સાંભળીને ત્રણેય વિદ્યાર્થીઓ નિરાશ થઈ ગયા અને ખાલી હાથે ગુરુકુળ પરત ફર્યા. તેમણે ગુરુને કહ્યું કે “ગુરુદેવ, અમે તમારી ઈચ્છા પૂરી કરી શક્યા નથી. અમે વિચાર્યું કે સૂકા પાંદડા આખા જંગલમાં પથરાયેલા હોવા જોઈએ, પરંતુ આશ્ચર્યજનક છે કે કેટલા લોકો તેનો ઉપયોગ કરે છે.
ગુરુએ શિષ્યોને કહ્યું, “તમે નિરાશ કેમ છો? આ પણ એક પ્રકારનું જ્ઞાન જ છે. કોઈ વસ્તુને નકામી કે નજીવી ના ગણો. પરંતુ તેના પણ ઘણા ઉપયોગ છે, મને ગુરુદક્ષિણા આપો. ત્રણેય શિષ્યો ગુરુને પ્રણામ કરીને ખુશીથી પોતપોતાના ઘર તરફ ગયા.
બોધ
જગતમાં કંઈ પણ નકામા કે વેડફાઈ જતું નથી. દરેક વ્યક્તિનું પોતાનું મહત્વ હોય છે. કેટલીકવાર કામ ન લાગે તેવી વસ્તુઓ ખૂબ ઉપયોગી થઈ શકે છે. તેથી, કોઈપણ વ્યક્તિ અથવા વસ્તુને નકામી ન ગણવી જોઈએ.
