Uttar Pradesh News:ઉત્તર પ્રદેશમાં બસપાનો રાજકીય ભૂમિ દિવસેને દિવસે સંકોચાઈ રહ્યો છે. 2027 ની ચૂંટણીને લઈને વાતાવરણ ગરમાયું છે. એક તરફ, કોઈ પણ મોટો નેતા બસપાના હાથી પર સવારી કરવા તૈયાર નથી, જ્યારે બીજી તરફ, માયાવતી (Mayawati) એક પછી એક નેતાને પાર્ટીમાંથી હાંકી કાઢે છે. માયાવતીની આ નીતિને કારણે 2027 માં બસપાનું શું થશે?
બસપાના વડા માયાવતીએ (Mayawati) ગયા અઠવાડિયે પાર્ટીમાંથી ઘણા અગ્રણી નેતાઓને હાંકી કાઢ્યા હતા. વરિષ્ઠ બસપા નેતા જય પ્રકાશ સિંહ, ભૂતપૂર્વ ધારાસભ્ય ધર્મવીર સિંહ અશોક, યુવા નેતા સરફરાઝ રેન અને ઉપકાર બાવરાને અલગ અલગ તારીખે પાર્ટીમાંથી હાંકી કાઢવામાં આવ્યા હતા.
માયાવતીએ ચારેયને બસપામાંથી હાંકી કાઢવાનું એક જ કારણ આપ્યું હતું. આ બધા નેતાઓની હકાલપટ્ટી માટે બસપાના વડા પાસેથી મળેલા પત્રોમાં કહેવામાં આવ્યું હતું કે તેમને પાર્ટી વિરોધી પ્રવૃત્તિઓ અને અનુશાસનહીનતામાં સામેલ થવાને કારણે પાર્ટીમાંથી હાંકી કાઢવામાં આવ્યા હતા. બસપામાંથી હાંકી કાઢવામાં આવેલા કોઈપણ વ્યક્તિ માટે આ શબ્દોનો ઉપયોગ થાય છે, ફક્ત નામ બદલાય છે.
માયાવતીની શૈલીનો ભોગ કોણ બનશે?
માયાવતી પોતાની અનોખી રાજકીય શૈલી માટે જાણીતી છે. આ શૈલી ફક્ત તેમના નજીકના લોકોને જ નહીં, પણ ઘણીવાર તેમના વિરોધીઓને પણ આશ્ચર્યચકિત કરે છે. પોતાની ઇચ્છાથી, માયાવતી કોઈને નીચેથી ઉપર સુધી ઉંચા કરી શકે છે, અને પોતાની ઇચ્છાથી, તેઓ તેમને ઉપરથી નીચે સુધી નીચે લાવી શકે છે. કોઈને ખબર નથી કે ક્યારે અને કયા કારણોસર માયાવતી ગુસ્સે થશે.
તેમના પક્ષના ઘણા દિગ્ગજ નેતાઓ માયાવતીની અનોખી શૈલીનો ભોગ બન્યા છે, અને આ યાદીમાં એક પછી એક નામ ઉમેરવામાં આવી રહ્યા છે. જય પ્રકાશ સિંહ, ધર્મવીર સિંહ અશોક, સરફરાઝ રેન અને ઉપકાર બાવરાનું નામ બહાર કાઢવામાં આવ્યું છે. અગાઉ, માયાવતીએ તેમના નજીકના સાથી શમસુદ્દીન રેન સાથે પણ આ જ રીતે વર્તન કર્યું હતું. શમસુદ્દીનને હાંકી કાઢવામાં આવ્યો હતો કારણ કે તે માયાવતીના (Mayawati) ફોનનો જવાબ આપી શક્યા ન હતા.
માયાવતીની (Mayawati) નીતિઓએ બસપાને હાંસિયામાં ધકેલી દીધી હતી.
માયાવતીની રાજકારણ કરવાની પોતાની રીત છે. બસપામાં ક્યારેય કોઈ નેતા માયાવતી માટે મહત્વપૂર્ણ રહ્યો નથી; આ જ રાજકીય શૈલીએ બસપાને રાજકીય હાંસિયામાં ધકેલી દીધી છે. તેમણે કાંશીરામ સાથે બસપા બનાવનારાઓને પણ બક્ષ્યા નથી. માયાવતી એક પછી એક પગલાં લઈ રહી છે, જ્યારે બસપા તેના સૌથી ખરાબ તબક્કામાંથી પસાર થઈ રહી છે.
2012 થી ઉત્તર પ્રદેશમાં બસપા સત્તાથી બહાર છે, અને ૨૦૨૭ ની ચૂંટણી માયાવતી (Mayawati) માટે મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે. 2027 ની ચૂંટણીઓ બસપાના રાજકીય અસ્તિત્વ માટે મહત્વપૂર્ણ છે, જેના માટે માયાવતીએ દરેક કસર કાબુમાં લેવાની જરૂર છે. તેથી, પાર્ટીમાં નવા નેતાઓ ઉમેરવાને બદલે, તે પોતાના નેતાઓને સાફ કરી રહી છે. તેથી, માયાવતીના પગલાં ૨૦૨૭ ની ચૂંટણીમાં મુશ્કેલીઓ ઊભી કરી શકે છે.
માયાવતીના પગલાં સમીકરણને વધુ ખરાબ કરી રહ્યા છે
માયાવતી (Mayawati) દ્વારા તાજેતરમાં નેતાઓની હકાલપટ્ટી પાર્ટીના દલિત-મુસ્લિમ સમીકરણને વધુ ખરાબ કરી રહી છે. ગયા અઠવાડિયે હાંકી કાઢવામાં આવેલા ચાર નેતાઓમાંથી ત્રણ દલિત છે અને એક મુસ્લિમ છે. ચારેય પશ્ચિમ ઉત્તર પ્રદેશના છે, જેમાં સહારનપુરથી સરફરાઝ રેઈન, ગાઝિયાબાદથી જય પ્રકાશ, બુલંદશહેરથી ધર્મવીર અશોક અને મુઝફ્ફરનગરથી ઉપકાર બાવરાનો સમાવેશ થાય છે. આ નેતાઓ સામે લેવામાં આવેલી કાર્યવાહીથી બસપામાં મૂંઝવણની સ્થિતિ સર્જાઈ છે, નવા નેતાઓ પાર્ટીમાં જોડાવા માટે ખચકાટ અનુભવી રહ્યા છે.
શમસુદ્દીન રેઈન, જે બસપાના પસંદગીના મુસ્લિમ નેતાઓમાંના એક હતા, તેઓ હાલમાં માયાવતીના નજીકના માનવામાં આવતા હતા. મુનાકદ અલી અને નૌશાદ અલી હવે બસપાના મુસ્લિમ ચહેરા છે, પરંતુ બંને અશરફ (જનરલ) મુસ્લિમ છે, જ્યારે શમસુદ્દીન રેઈન પાસમંડા (ઓબીસી) સમુદાયના છે. પાસમંડા મુસ્લિમો મુસ્લિમ વસ્તીના 80 ટકાથી વધુ હિસ્સો ધરાવે છે. શમસુદ્દીન રેઈન બસપામાં પાસમંડા મુસ્લિમ સમુદાયનું નેતૃત્વ કરી રહ્યા હતા, ત્યારબાદ સરફરાઝ રેઈન આવે છે. જોકે, બંને હવે બસપામાંથી બહાર છે.
મુસ્લિમ મતો સુરક્ષિત કરવા માટેનો મુખ્ય પડકાર
શમસુદ્દીન છેલ્લા 10 વર્ષથી પાર્ટીમાં મુખ્ય પદ પર હતા. 2019 માં, બસપાનું શ્રેષ્ઠ પ્રદર્શન તેમના હવાલા હેઠળની મંડલ બેઠકો પર હતું. શમસુદ્દીનને બસપા સંગઠનને વધુ મજબૂત બનાવવામાં અને કેડર કેમ્પનું આયોજન કરવામાં નિષ્ણાત માનવામાં આવે છે. આમ, તેમને બસપા માટે ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવતા હતા. 2027 ની ચૂંટણીમાં, ખાસ કરીને પશ્ચિમ ઉત્તર પ્રદેશમાં મુસ્લિમ મત સુરક્ષિત કરવામાં શમસુદ્દીન રેઈન બસપા માટે મહત્વપૂર્ણ હતા.
જોકે, શમસુદ્દીન રૈન બસપામાંથી હાંકી કાઢવામાં આવ્યા પછી અન્ય કોઈ પક્ષમાં જોડાયા નથી અને માયાવતી પ્રત્યેની તેમની વફાદારી જાળવી રાખી છે. તેવી જ રીતે, માયાવતીએ અગાઉ જયપ્રકાશ સિંહને રાહુલ ગાંધી વિરુદ્ધ કરેલી ટિપ્પણીઓ બદલ બસપામાંથી હાંકી કાઢ્યા હતા. જોકે, જયપ્રકાશ સાત વર્ષ સુધી બસપામાંથી બહાર રહ્યા અને અન્ય કોઈ પક્ષમાં જોડાયા નહીં.
જયપ્રકાશ પણ થોડા દિવસ પહેલા પાર્ટીમાં જોડાયા હતા, પરંતુ તેમને ફરીથી હાંકી કાઢવામાં આવ્યા. હવે, પ્રશ્નો ઉભા થઈ રહ્યા છે: તાજેતરમાં પાર્ટીમાં જોડાયેલા નેતાને આટલી ઝડપથી કેમ બહાર કાઢવામાં આવ્યા? જયપ્રકાશ સાથે ધર્મવીર અશોકને કેમ હાંકી કાઢવામાં આવ્યા?
બસપાનો ઘટતો ગ્રાફ અને 2027ની ચૂંટણી
2007ની ચૂંટણીઓ માયાવતીના (Mayawati) રાજકીય કારકિર્દીની સૌથી મોટી સફળતા હતી. બસપાએ 206 બેઠકો જીતી અને સંપૂર્ણ બહુમતી સાથે સરકાર બનાવી. મત હિસ્સો લગભગ 30.43 ટકા સુધી પહોંચ્યો. આ જીતની ચાવી માયાવતીનું સોશિયલ એન્જિનિયરિંગ હતું, જેણે દલિતો, મુસ્લિમો, તેમજ પછાત વર્ગો અને ઉચ્ચ જાતિઓને એકત્ર કર્યા. ત્યારથી, બસપા સતત નબળી પડી છે. ૨૦૨૨ની વિધાનસભા ચૂંટણી નજીક આવી રહી છે, ત્યારે બસપા માત્ર સત્તા માટે જ નહીં, પરંતુ તેના અસ્તિત્વ માટે પણ ખતરોનો સામનો કરી રહી છે.
ઉત્તર પ્રદેશના રાજકારણમાં બસપા એક પછી એક ચૂંટણી નબળી પાડી રહી છે, જેના કારણે માયાવતી માટે અનેક પડકારો ઉભા થઈ રહ્યા છે. છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં પાર્ટીનો મત હિસ્સો ઘટ્યો છે, અને ઘણા અગ્રણી નેતાઓએ પાર્ટી છોડી દીધી છે. માયાવતી હજુ પણ જાટવ સમુદાય પર પોતાનો દબદબો જાળવી રાખે છે, પરંતુ બિન-જાટવ દલિતો પણ તેમને છોડી ગયા છે. આનાથી પ્રશ્ન ઉભો થાય છે કે શું તેઓ 2027 ની વિધાનસભા ચૂંટણીમાં પોતાની પરંપરાગત દલિત મત બેંક અને મુસ્લિમોને એકીકૃત કરી શકશે.
માયાવતી (Mayawati) સામે પક્ષમાં બાકીના નેતાઓને એકસાથે રાખવાનો પડકાર છે. તેમ છતાં, તેમને બહારનો રસ્તો બતાવવામાં આવ્યો છે. દલિત અને મુસ્લિમ સમુદાયો પહેલાથી જ માયાવતીથી દૂર થઈ રહ્યા છે કારણ કે વિપક્ષે બસપાને ભાજપની બી-ટીમ ગણાવી છે. આ સંદર્ભમાં, બસપામાંથી બાકીના મુસ્લિમ નેતાઓને કાઢી મૂકવાથી મુસ્લિમ સમુદાયમાં પ્રભાવ મેળવવાની તેની વ્યૂહરચના પર પ્રશ્નો ઉભા થઈ શકે છે. ઉત્તર પ્રદેશમાં એક પછી એક ચૂંટણી પરિણામો દ્વારા પણ આ વાતની પુષ્ટિ થાય છે. શું માયાવતીના કાર્યો આ વિભાજનને વધુ ગાઢ બનાવશે?
