Delhi News:દિલ્હીની (Delhi) ચૂંટણીના પરિણામો આવી ગયા છે અને આમ આદમી પાર્ટીને (AAP) 10 વર્ષ બાદ સત્તા પરથી હટાવવામાં આવી છે. પાર્ટી કન્વીનર અરવિંદ કેજરીવાલ, મનીષ સિસોદિયા અને સૌરભ ભારદ્વાજ જેવા દિગ્ગજ નેતાઓ પણ પોતાની સીટ બચાવી શક્યા નથી. નવી દિલ્હી બેઠક પરથી કેજરીવાલની આ ચોથી ચૂંટણી હતી અને તેઓ અહીં પહેલીવાર હારી ગયા હતા. આ પહેલા 2014માં પણ કેજરીવાલને વારાણસી લોકસભા સીટ પરથી હારનો સામનો કરવો પડ્યો હતો. તેઓ વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી સામે ચૂંટણી લડ્યા હતા અને 3 લાખ 71 હજારથી વધુ મતોથી પાછળ રહ્યા હતા.
સવાલ ઉઠી રહ્યો છે કે એક વર્ષ પહેલા સુધી પીએમ બનવાની આકાંક્ષા ધરાવતા અરવિંદ કેજરીવાલના હાથમાંથી સીએમની ખુરશી પણ સરકી ગઈ છે. આવી સ્થિતિમાં હવે તેઓ શું કરશે? કેજરીવાલની આગામી રણનીતિ શું હશે?

કેજરીવાલે કહ્યું- લોકોની સેવા કરવાનું ચાલુ રાખીશ

વાસ્તવમાં આ ચૂંટણી પ્રચારમાં કેજરીવાલ ખુલ્લેઆમ કહેતા જોવા મળ્યા હતા કે જીત બાદ તેઓ દિલ્હીના આગામી મુખ્યમંત્રી બનશે. હવે ચૂંટણી હાર બાદ કેજરીવાલે પોતાની ભવિષ્યની યોજનાઓ જાહેર કરી છે. તેમણે કહ્યું કે, આમ આદમી પાર્ટી હવે દિલ્હીમાં સક્રિય વિપક્ષની ભૂમિકા ભજવશે. કેજરીવાલે હજુ સુધી એ સ્પષ્ટ નથી કર્યું કે તેઓ શું ભૂમિકા ભજવશે? કેજરીવાલે કહ્યું કે અમે માત્ર મજબૂત વિપક્ષની ભૂમિકા જ નહીં ભજવીશું, પરંતુ લોકોની વચ્ચે રહીને તેમની સેવા કરીશું.

શું એક વર્ષ પહેલા સુધી PM બનવાની ઈચ્છા હતી?

વર્ષ 2023. વિપક્ષી છાવણી લોકસભા ચૂંટણીની તૈયારી કરી રહી હતી. બધા પક્ષો ભેગા થયા અને મોરચાનું નામ – ઈન્ડિયા બ્લોક રાખ્યું. જ્યારે PM ચહેરાની ચર્ચા થઈ ત્યારે AAPએ ખુલ્લેઆમ પોતાની ઈચ્છા વ્યક્ત કરી અને અરવિંદ કેજરીવાલનું નામ રજૂ કર્યું. AAPના રાષ્ટ્રીય પ્રવક્તા પ્રિયંકા કક્કરે એક નિવેદનમાં કહ્યું, જો તમે મને પૂછો તો હું ઈચ્છું છું કે અરવિંદ કેજરીવાલ વડાપ્રધાન પદના ઉમેદવાર બને. તેની પાછળ તેમણે દલીલ કરી હતી કે આટલી કમરતોડ મોંઘવારી છતાં દિલ્હીમાં સૌથી ઓછો ફુગાવો છે. અહીં મફત પાણી, મફત શિક્ષણ, મફત વીજળી, મહિલાઓ માટે મફત બસ મુસાફરી, વૃદ્ધો માટે મફત તીર્થયાત્રા છે. છતાં સરપ્લસ બજેટ રજૂ કર્યું. તે લોકોના મુદ્દા ઉઠાવે છે અને ભાજપ માટે પડકાર બનીને ઉભરી આવ્યા છે.

PMના સવાલ પર કેજરીવાલે શું કહ્યું?

જ્યારે અરવિંદ કેજરીવાલને પણ આ સંદર્ભે સવાલો પૂછવામાં આવ્યા ત્યારે તેઓ તેમને ટાળીને ચાલ્યા ગયા હતા. જો કે પીએમ બનવાની ઈચ્છા કેજરીવાલમાં પણ જોવા મળી હતી. એક ઈન્ટરવ્યુમાં કેજરીવાલે કહ્યું કે, જો ઈન્ડિયા બ્લોક લોકસભા ચૂંટણી જીતે અને AAP જેવી નાની પાર્ટી માત્ર 22 સીટો પર ચૂંટણી લડે તો મારો આગામી વડાપ્રધાન બનવાનો કોઈ ઈરાદો નથી. પરંતુ જ્યારે રાહુલ ગાંધીને સંભવિત વડાપ્રધાન પદના ઉમેદવાર તરીકે પ્રશ્ન પૂછવામાં આવ્યો ત્યારે કેજરીવાલે કહ્યું કે, આવી કોઈ ચર્ચા થઈ નથી. આ એક સૈદ્ધાંતિક પ્રશ્ન છે. અમે સાથે બેસીને આ અંગે ચર્ચા કરીશું. કેજરીવાલે કહ્યું કે ઈન્ડિયા બ્લોકના વડાપ્રધાન પદના ઉમેદવારનો નિર્ણય લોકસભા ચૂંટણીના પરિણામો બાદ કરવામાં આવશે.

અને હવે સીએમ ન બનવાની દુવિધા બાકી છે.

કેજરીવાલને માર્ચ 2024 માં દારૂ કૌભાંડ સંબંધિત મની લોન્ડરિંગ કેસમાં જેલમાં મોકલવામાં આવ્યા હતા. 156 દિવસ પછી, સપ્ટેમ્બર 2024 માં કેજરીવાલને જામીન મળ્યા અને જ્યારે તેઓ બહાર આવ્યા, ત્યારે તેમણે સૌથી પહેલું કામ મુખ્ય પ્રધાન પદ પરથી રાજીનામું આપ્યું અને જાહેરાત કરી કે તેઓ ચૂંટણી જીત્યા પછી જ આ પદ સંભાળશે. ઘણા પ્રસંગોએ કેજરીવાલે ખુલ્લેઆમ કહ્યું હતું કે તેઓ ચૂંટણી જીત્યા બાદ મુખ્યમંત્રી પદની જવાબદારી સંભાળશે. કેજરીવાલે કહ્યું કે જનતા નક્કી કરશે કે તે ઈમાનદાર છે કે નહીં. જ્યાં સુધી જનતા તેમને ફરીથી પસંદ નહીં કરે ત્યાં સુધી તેઓ મુખ્યમંત્રીની ખુરશી પર બેસશે નહીં. જો કે આ હાર બાદ કેજરીવાલને હજુ પણ સીએમ પદ પર રહેવાની ઈચ્છા હતી.

કેજરીવાલ હવે શું કરશે?

કેજરીવાલે 26 નવેમ્બર 2012ના રોજ ‘આમ આદમી પાર્ટી’ની શરૂઆત કરી હતી. લગભગ 12 વર્ષ પછી AAP ન માત્ર રાષ્ટ્રીય પાર્ટી બની છે પરંતુ તે ભાજપ, કોંગ્રેસ અને તૃણમૂલ કોંગ્રેસ પછી ચોથા સ્થાન પર આવી ગઈ છે. AAPએ દેશમાં સૌથી વધુ ધારાસભ્યો ચૂંટ્યા છે. દિલ્હી બાદ પંજાબમાં પણ સરકાર બની. એમસીડી પણ કબજે કરી હતી. પાર્ટીએ ગુજરાત અને ગોવામાં પણ પ્રવેશ કર્યો. તે રાજ્યસભામાં ચોથી સૌથી મોટી પાર્ટી છે અને સૌથી વધુ સાંસદો ધરાવે છે.

કેજરીવાલ પાસે હવે બંધારણીય પદ નથી

જો કે પાર્ટી કન્વીનર અરવિંદ કેજરીવાલના હાથ ખાલી છે. તે હવે જનપ્રતિનિધિ નથી. તેમણે કોઈ બંધારણીય પદ સંભાળ્યું નથી. તેમજ તે વર્ષ 2028 પહેલા રાજ્યસભાના સભ્ય પણ બની શકશે નહીં. કેજરીવાલ નવી દિલ્હી વિધાનસભા બેઠક પરથી સતત ત્રણ વખત ચૂંટણી જીત્યા અને ચોથી વખત ભાજપના પરવેશ વર્મા સામે હારી ગયા. પાર્ટીનો વિજય રથ પણ દિલ્હીમાં થંભી ગયો છે.

શું કોંગ્રેસ AAPની હારનો ફાયદો ઉઠાવશે?

દિલ્હીમાં AAPની હાર માત્ર કેજરીવાલની રાજનીતિ પર ઊંડી અસર નહીં કરે, પરંતુ પાર્ટીના પ્રભાવને પણ ક્ષતિગ્રસ્ત કરી શકે છે. હવે AAPની સરકાર માત્ર પંજાબમાં જ રહી ગઈ છે. પાર્ટી હાઈકમાન્ડ ચોક્કસપણે આ હારથી ચિંતિત હશે અને પંજાબના કિલ્લાને જાળવી રાખવા માટે નવી વ્યૂહરચના સાથે આવવું પડી શકે છે. નિષ્ણાતો એમ પણ કહે છે કે દિલ્હીમાં કેજરીવાલની હારને કારણે કોંગ્રેસના બંને હાથમાં લાડુ છે. કોંગ્રેસ ન માત્ર દિલ્હીમાં AAPની જીતમાં અડચણરૂપ બનશે, પરંતુ પંજાબમાં AAPની હારનો સીધો ફાયદો પણ ઉઠાવશે. પંજાબમાં કોંગ્રેસ મુખ્ય વિરોધ પક્ષ છે અને દિલ્હીની જેમ AAPએ પંજાબમાં પણ કોંગ્રેસ પાસેથી સત્તા છીનવી લીધી હતી.

ભવિષ્યની વ્યૂહરચના પર બ્રેક લાગી શકે છે?

દિલ્હીમાં હાર કેજરીવાલની આગામી રણનીતિ પર પણ બ્રેક લગાવી શકે છે. ત્યારથી, કેજરીવાલે હંમેશા પાર્ટીને અન્ય રાજ્યોમાં પણ ચૂંટણી લડવા અને તેની હાજરી નોંધાવવાનો પ્રયાસ કર્યો છે. અલગ-અલગ રાજ્યોમાં પણ સંસ્થાઓ ઊભી કરવી જોઈએ. પરંતુ દિલ્હીમાં હારને કારણે પાર્ટીને મોટો આંચકો લાગ્યો છે અને બિહાર વિધાનસભાની ચૂંટણી લડવાની તેની યોજના પર રોક લાગી શકે છે.

ત્રણ વર્ષ માટે રાજ્યસભામાં પ્રવેશ મુશ્કેલ?

જાણકારોનું કહેવું છે કે દિલ્હીમાં હાર બાદ કેજરીવાલને રાજકારણમાં પોતાને પ્રાસંગિક બનાવવા માટે ઘણો સંઘર્ષ કરવો પડશે. હાલમાં રાષ્ટ્રીય કન્વીનરની જવાબદારી સાથે જમીન પર પક્ષની રણનીતિનો અમલ કરવો પડશે. ત્યારથી પંજાબમાં રાજ્યસભાની ચૂંટણી વર્ષ 2028માં અને દિલ્હીમાં વર્ષ 2030માં યોજાશે. આવી સ્થિતિમાં આગામી ત્રણ વર્ષ માટે રાજ્યસભામાં જવાની આશા દૂર દેખાતી નથી.

AAPનું ભવિષ્ય પણ સંકટમાં?

એવી પણ આશંકા છે કે એન્ફોર્સમેન્ટ ડિરેક્ટોરેટે દારૂ કૌભાંડ સંબંધિત મની લોન્ડરિંગ કેસમાં AAPને પણ આરોપી બનાવ્યો છે અને કોર્ટમાં ચાર્જશીટ દાખલ કરી છે. જો કોર્ટમાં દોષી સાબિત થશે તો માત્ર પાર્ટીનું વિસર્જન જ નહીં, પરંતુ કેજરીવાલ સંયોજક પદ પણ ગુમાવશે. રાષ્ટ્રીય પક્ષના પ્રમુખ તરીકે મળેલી સરકારી સુવિધાઓ પણ છીનવી શકાય છે.

આ પણ વાંચો:દિલ્હી વિધાનસભા ચૂંટણીમાં મતદાન પહેલા AAPને મોટો ફટકો, મહેરૌલીના ધારાસભ્ય નરેશ યાદવે રાજીનામું આપ્યું

આ પણ વાંચો:દિલ્હી વિધાનસભા ચૂંટણી માટે નામાંકન શરૂ, પહેલા દિવસે કેટલા ઉમેદવારોએ ભર્યા ફોર્મ ?

આ પણ વાંચો:PM મોદી આજે દિલ્હી વિધાનસભા ચૂંટણીનું રણશિંગુ ફૂંકશે