announcements: યુએસ પ્રમુખ જો બિડેન 13 માર્ચ 2023ના રોજ સાન ડિએગોમાં ઓસ્ટ્રેલિયા અને બ્રિટનના નેતાઓને મળવાના છે. જેથી ઓસ્ટ્રેલિયાને ન્યુક્લિયર સબમરીન આપી શકાય. આ સબમરીન કેનબેરા ડિફેન્સ પ્રોજેક્ટ હેઠળ આપવામાં આવી રહી છે. અમેરિકા, ઓસ્ટ્રેલિયા અને બ્રિટને મળીને 2021માં AUKUS યોજનાની જાહેરાત કરી હતી. જેથી કરીને ઈન્ડો-પેસિફિક ક્ષેત્રમાં ચીનનો મુકાબલો કરી શકાય. જો કે સવાલ એ ઉઠી રહ્યો છે કે અમેરિકામાં ટેક્નોલોજી ટ્રાન્સફરના નિયમો ઘણા કડક છે. બીજું, આ સબમરીન કેટલા સમયમાં ઓસ્ટ્રેલિયા પહોંચાડવામાં આવશે. ઓસ્ટ્રેલિયા યુએસ પાસેથી વર્જીનિયા ક્લાસની પાંચ પરમાણુ સંચાલિત સબમરીન ખરીદી રહ્યું છે. ખરીદી માટેની નિશ્ચિત મર્યાદા 2030 છે.
Biden to Reveal Submarine Pact with Australia and Britain to Counter China https://t.co/TfazNMLfQE
— gCaptain (@gCaptain) March 10, 2023
આ સબમરીન બ્રિટિશ ડિઝાઇન અને અમેરિકન (announcements) ટેક્નોલોજી ધરાવે છે. ઑસ્ટ્રેલિયાના સબમરીન પ્રવાસ પછી, યુએસ વર્ષ 2027 સુધીમાં પશ્ચિમ ઓસ્ટ્રેલિયાના દરિયાકાંઠે તેની બે સબમરીન તૈનાત કરશે. ઑસ્ટ્રેલિયા 2030ની શરૂઆતમાં ત્રણ વર્જિનિયા ક્લાસ સબમરીન ખરીદશે. આ પછી વધુ બે સબમરીન ખરીદવાનો વિકલ્પ પણ છે.
ચીને ત્રણેય દેશોના આ કરારનો (announcements) વિરોધ કર્યો છે. જ્યારે અમેરિકા, ઓસ્ટ્રેલિયા અને બ્રિટન મળીને ચીનના સૈન્ય ઠેકાણાઓ પર દબાણ લાવવા માંગે છે. ચીન તાઈવાન પર સતત દબાણ કરી રહ્યું છે. તે જ સમયે, તે દક્ષિણ ચીન સમુદ્ર પર પોતાનો કબજો જણાવે છે. જેનો અમેરિકા સહિત ઘણા દેશો વિરોધ કરી રહ્યા છે. એટલા માટે ત્રણેય દેશો મળીને ચીન પર દબાણ લાવવા માંગે છે.
2021માં AUKUS યોજના હેઠળ, અમેરિકા અને બ્રિટને (announcements) ઓસ્ટ્રેલિયાને અત્યાધુનિક પરમાણુ સંચાલિત સબમરીન આપવાની વાત કરી હતી. જે બાદ આ સબમરીન બ્રિટિશ ડિઝાઇન અને અમેરિકન ટેક્નોલોજીથી બનાવવામાં આવી રહી છે. આ સબમરીન ક્યાં બનાવવામાં આવી રહી છે, તે હાલમાં જાહેર કરવામાં આવ્યું નથી.
અમેરિકાએ 1950માં બ્રિટન સાથે ટેક્નોલોજી શેર કરી હતી. ત્યારથી આજ સુધી આવું બન્યું નથી. પરંતુ આ વખતે તે પોતાની પ્રોપલ્શન ટેક્નોલોજી શેર કરી રહ્યો છે. હાલમાં, પરમાણુ અપ્રસાર સંધિ હેઠળ માત્ર પાંચ દેશો એવા છે જે પરમાણુ સબમરીનથી સજ્જ છે. આ અમેરિકા, રશિયા, ચીન, બ્રિટન અને ફ્રાન્સ છે.
