જામનગરના મહારાજા કુમાર રણજીતસિંહનો આજે જન્મદિવસ છે, જેને ભારતીય ક્રિકેટના દાદા કહેવામાં આવે છે. 10 સપ્ટેમ્બર 1872 માં ગુજરાજના કાઠિયાવાડના સરોદર ગામમાં જન્મેલા રણજિતસિંઘ આજે જીવિત હોત તો તેમનો 148 મો જન્મદિવસ મનાવતા હતા. 16 વર્ષની ઉંમરે ઇંગ્લેન્ડ ભણવા ગયેલા રણજીતસિંહે ભારતમાંજ  ક્રિકેટની રમત શીખી હતી. ભારતમાં રાષ્ટ્રીય ક્રિકેટ ચેમ્પિયનશિપનું નામ આ જ નામથી યોજવામાં આવ્યું હતું, જે આજે પણ રણજી ટ્રોફીના નામે ચાલી રહ્યું છે. 

રણજીતસિંહ રણજી અને સ્મિથ તરીકે પણ જાણીતા હતા. તેની બેકાબૂ બેટિંગ માટે જાણીતા, ખેલાડીએ તેના કાંડાના જાદુથી લેગ ગ્લાન્સ જેવા નવા સ્ટ્રોક ઉમેર્યા. રણજી તે સમયનો બેટ્સમેન હતો જેની પાસે ઘણાં સ્ટ્રોકની ભરમાર  હતા. અગાઉ વિરોધી ટીમનો કપ્તાન લેગ સાઇડ પર ક્યારેય ફીલ્ડર લગાવતો ન હતો. તેણે અપેક્ષા રાખી હતી કે બેટ્સમેન ઑફ સાઈડ પર સ્ટ્રોક રમશે. જોકે રણજીએ આ દ્રષ્ટિ બદલી નાખી અને તેની કાંડાના જાદુને વાપરીને ઘણાં રન બનાવ્યા.   

રણજીની આ કુશળતાને કારણે જ ઇંગ્લેન્ડના પસંદગીકારોએ તેમને તેમની ટીમમાં શામેલ કરવાની ફરજ પડી હતી. તે ઇંગ્લેન્ડની ટીમમાં જોડાનાર પ્રથમ એશિયન મૂળનો ક્રિકેટર હતો. તે સમયે ભારતમાં અંગ્રેજોનું શાસન હતું અને રણજિતની ઇંગ્લેન્ડની ટીમમાં પસંદગી કરવામાં આવી હતી. રણજિત ટેસ્ટ ક્રિકેટનો પહેલો ખેલાડી હતો, જે તેની કારકિર્દીની પહેલી ટેસ્ટ મેચમાં સદી ફટકારીને નોટઆઉટ રહ્યો હતો.   

જ્યારે ઇંગ્લિશ ટીમ 1897 માં ઓસ્ટ્રેલિયા પ્રવાસ પર ગઈ હતી, ત્યારે રણજી સિડનીની પ્રથમ ટેસ્ટ મેચમાં 7માં નંબરે  બેટિંગ કરવા ગયો હતો, જેમાં ઈંગ્લેન્ડને જીતવા માટે મદદરૂપ 175 રનની શાનદાર ઇનિંગ્સ ફટકારી હતી. આ મેચ પહેલા રણજી બીમાર હતો અને તે નબળાઇ અનુભવી રહ્યો હતો, પરંતુ ઇંગ્લેન્ડની ટીમે તેને બહાર રાખવાની ઇચ્છા નહોતી કરી. વિઝડેને તેની ઇનિંગ વિશે લખ્યું કે, તેની શારીરિક સ્થિતિને જોતા તે બેટિંગની એક મહાન રીત હતી કારણ કે તે પહેલા જ દિવસે 39 રન કર્યા બાદ તે નબળાઇ અનુભવી રહ્યો હતો. બીજા દિવસનો ખેલ શરૂ ન થાય ત્યાં સુધી ડોક્ટર તેમની સારવાર કરતા હતા.

રણજીએ તેની કારકિર્દીમાં 15 ટેસ્ટ મેચની 26 ઇનિંગ્સમાં 44.95 ની સરેરાશથી 989 રન બનાવ્યા. તેણે પ્રથમ શ્રેણી ક્રિકેટમાં 307 મેચ રમી હતી, જેમાં 56.37 ની સરેરાશથી 24,092 રન બનાવ્યા હતા. તેમાં 72 સદી અને 109 અડધી સદીનો પણ સમાવેશ છે. આ મહાન ક્રિકેટરનું જામનગરમાં 2 એપ્રિલ 1933 ના રોજ 60 વર્ષની વયે અવસાન થયું. તેના ભત્રીજા દિલીપસિંહે પણ ઇંગ્લેન્ડ તરફથી ટેસ્ટ મેચ રમી હતી.    

રણજિતે તેની ક્રિકેટ કારકિર્દીની પહેલી અને છેલ્લી મેચ ઓસ્ટ્રેલિયા સામે અને માન્ચેસ્ટરના ઓલ્ડ ટ્રેફોર્ડ ગ્રાઉન્ડ  ખાતે પર રમી હતી. રણજીત છેલ્લી મેચમાં વધારે પ્રદર્શન કરી શક્યો ન હતો અને કુલ માત્ર છ રન બનાવ્યા હતા. 1904 માં, રણજિત ભારત પરત આવ્યા હતા. રણજિતને ક્રિકેટ પ્રત્યે એટલો શોખ હતો કે 48 વર્ષની ઉંમરે તે પ્રથમ શ્રેણી ક્રિકેટ રમવા માંગતો હતો. 1907 માં રણજિત નવાનગરનો મહારાજા બન્યો. સારા ક્રિકેટરની જેમ તે પણ એક સારા એડમિનિસ્ટ્રેટર હતા. ભારતે 1934 માં રણજિતના નામે રણજી ટ્રોફીની શરૂઆત કરી હતી.

નીચે આપેલી લીંક પર ક્લિક કરીને જોડાવ મંતવ્ય ન્યૂઝ સાથે…

તમે અમને ફેસબુક, ટ્વીટર, ઇન્સ્ટાગ્રામ અને યુ ટ્યુબ પર પણ લાઇક અને ફોલો કરી શકો છો.

લેટેસ્ટ ન્યૂઝ અપડેટ્સ આપના ફોન પર સૌથી ઝડપી મેળવવા માટે આજે જ ડાઉનલોડ કરો “મંતવ્ય ન્યૂઝ” ની નવી મોબાઇલ એપ્લિકેશન.