શારીરિક થાક એટલે સામાન્ય રીતે મન અથવા શરીરની શક્તિ ગુમાવવી. આવી સ્થિતિમાં માણસ કામ કરતો નથી અથવા બહુ ઓછું કામ કરે છે. થાકેલી વ્યક્તિ નિષ્ક્રિય રહે છે. સામાન્ય રીતે, જ્યારે આપણે વધુ મહેનત કરીએ છીએ, ત્યારે આપણા સ્નાયુઓ, હાડકાં વગેરે મજબૂત બને છે. શરીરની કાર્યક્ષમતા પણ વધે છે. પરંતુ વધારે પડતી મહેનત માનસિક, શારીરિક થાક પેદા કરે છે. સુસ્તી આવી એ સામાન્ય વાત છે
ઠંડા કે ગરમ હવામાનના કારણે, કામમાં સુસ્તી અનુભવવી સામાન્ય છે, પરંતુ જો તમને સામાન્ય દિવસોમાં પણ કામ પર અથવા ઘરે કોઈ કામ કરવાનું મન ન થાય અને ઘણું કામ બાકી હોવા છતાં પણ તમે કશું કર્યા વિના થાક અનુભવો છો, જો તમને મિત્રો કે પરિવાર વિશે વાત કરવાનું મન ન થાય, નબળાઈ અને સુસ્તી લાગે તો માની લો કે તમે થાકી ગયા છો. તમારે આરામની જરૂર છે.
સમસ્યાનો ઈલાજ
તમારી બે આંગળીઓના ટિપ્સથી ચહેરા પર હળવા હાથે મસાજ કરો. આનાથી રક્ત પરિભ્રમણ વધશે જેથી તમને લાગશે કે તમારો થાક ઓછો થઈ રહ્યો છે. કેટલીકવાર સુગંધિત તેલના ઉપયોગથી શરીરની થાક પણ દૂર થઈ શકે છે. રોજ યોગા અને કસરત કરો પણ વધારે કસરત ન કરો. ઓછામાં ઓછી 7 થી 8 કલાકની ઊંઘ લો. તણાવમુક્ત રહેવાનો પ્રયાસ કરો. આ સાથે તમારા આહારમાં લીલા પાંદડાવાળા શાકભાજી, સીઝનના શાકભાજી, કઠોળ જેવા સંતુલિત આહાર લો. ખોરાકમાં વિટામિન્સની માત્રામાં વધારો. બીજી તરફ, સંગીત સાંભળવાથી મગજને પણ ઘણો આરામ મળે છે, તેનાથી માનસિક શાંતિ મળે છે, જેના કારણે માનસિક થાક સરળતાથી દૂર કરી શકાય છે. એનિમિયા (એનિમિયાને કારણે થતો રોગ)ના દર્દીને પણ થોડું કામ કર્યા પછી વધુ શારીરિક થાક લાગે છે. આવા લોકોએ ટામેટા અને ગાજરનો રસ અને લીલા પાંદડાવાળા શાકભાજી વધુ પ્રમાણમાં ખાવા જોઈએ.
શરીર અને સ્વાસ્થ્યનું ધ્યાન રાખો
જો આના પછી પણ થાક કે સુસ્તીથી રાહત ન મળે તો તમે ડોક્ટરની સલાહ લઈ શકો છો અને કેટલાક ટોનિક્સની મદદથી પણ આ બીમારીથી છુટકારો મેળવી શકો છો. કેટલાક લોકો માટે, વહેલા શારીરિક થાકનું કારણ શરીરમાં લોહીનું પ્રમાણ ઓછું હોવું, થાઇરોઇડ ગ્રંથિ યોગ્ય રીતે કામ કરતી નથી અથવા ડાયાબિટીસ વગેરે જેવા રોગોથી પીડાય છે. ઘણી વાર આપણે થાકને અવગણીએ છીએ, પરંતુ થાકનું કારણ શું છે અને તેને વહેલી તકે કેવી રીતે દૂર કરી શકાય તે જાણવું ખૂબ જ જરૂરી છે. જો તમારી સાથે પણ આવું થઈ રહ્યું છે, તો તેના પર ધ્યાન આપવું જરૂરી છે કારણ કે તે તમારા માટે મોટી સમસ્યાનું કારણ પણ બની શકે છે. તેથી જ તેનું કારણ જાણવું અને તેની સારવાર માટેના પગલાં લેવા જરૂરી છે.
થાકને કારણે
થાક બે પ્રકારનો હોઈ શકે છે, શારીરિક અને માનસિક. જો કે આરામ કરવાથી શારીરિક થાક ઝડપથી દૂર થઈ શકે છે, પરંતુ માનસિક થાકને દૂર કરવામાં થોડો સમય લાગે છે. વધુ શારીરિક કામ કરવું, વધુ કસરત કરવી, વધુ તણાવમાં રહેવું, પૂરતી ઊંઘ ન લેવી, શરીરમાં વિટામિન્સ અને લોહીની ઉણપ, નકારાત્મક વિચારસરણી વધવી વગેરે ઘણા કારણો હોઈ શકે છે. લાંબા સમય સુધી એક જ પ્રકારનું કામ કરવાથી કામમાં રસ ઓછો થાય છે અને મનમાં કંટાળો આવે છે, જેના કારણે સુસ્તી અને અરુચિની લાગણી થાય છે. માનસિક અને શારીરિક થાકના અન્ય બીજા પણ કારણો છે જેમ કે કામમાં અરુચિ, પ્રેરણાનો અભાવ, મનોરંજનનો અભાવ, માનસિક બીમારી અથવા શારીરિક બીમારી વગેરે હોઈ શકે છે.
