ભારતીય માતા-પિતા માટે એ વાત પચાવવી ખૂબ જ મુશ્કેલ છે કે તેમના બાળકનું કોઈની સાથે અફેર છે, ખાસ કરીને જો બાળક નાનું હોય, તો તે માતાપિતા માટે મોટી વાત છે. મોટાભાગના માતા-પિતા જ્યારે બાળકોના સંબંધ વિશે જાણતા હોય છે ત્યારે તેઓ ખૂબ ગુસ્સે થઈ જાય છે. આ ગુસ્સાને કારણે માતા-પિતા તેમના બાળકો પર ઘણા નિયંત્રણો લાદી દે છે. ઘણા લોકો બાળકોને સખત સજા કરે છે, જ્યારે કેટલાક તેમને બહાર જવા અથવા ફોનનો ઉપયોગ કરવા પર પ્રતિબંધ મૂકે છે. આ તમામ પ્રતિબંધોને કારણે ઘણી વખત બાળકો ખૂબ જ ડરી જાય છે અને તેઓ પોતાના મનની વાત તેમના માતા-પિતા સાથે શેર કરતા શરમાતા હોય છે. આવી સ્થિતિમાં, ચાલો જાણીએ કે માતા-પિતા કિશોરવયના પ્રેમ અને સંબંધ સાથે કેવી રીતે વ્યવહાર કરી શકે છે.
થોડા વર્ષો પહેલા બેંગ્લોરમાં એક કિસ્સો પ્રકાશમાં આવ્યો હતો જ્યાં એક 15 વર્ષની છોકરીએ તેના 19 વર્ષના બોયફ્રેન્ડ સાથે મળીને તેના પિતાની હત્યા કરી હતી. હત્યાનું કારણ પૂછવા પર યુવતીએ જણાવ્યું કે તેના પિતાને તેમનો પ્રેમ સંબંધ બિલકુલ પસંદ નહોતો. છોકરીએ જણાવ્યું કે જ્યારે પિતાને તેમના સંબંધો વિશે ખબર પડી તો તેણે તેને જોરથી માર્યો અને તેનો ફોન પણ છીનવી લીધો. આવી સ્થિતિમાં પોતાની આઝાદી પાછી મેળવવા માટે યુવતી અને તેના બોયફ્રેન્ડે મળીને પિતાની હત્યા કરી નાખી. આવા અનેક કિસ્સાઓ સામે આવતા રહે છે કે માતા-પિતાના પ્રતિબંધોને કારણે કિશોર દંપતી આત્મહત્યા જેવું પગલું ભરે છે.
આવી સ્થિતિમાં સવાલ એ ઊભો થાય છે કે જો બાળકો પ્રેમ સંબંધમાં હોય તો માતા-પિતાએ આ પરિસ્થિતિનો સામનો કેવી રીતે કરવો જોઈએ.
સામાન્ય રીતે ભારતીય પરિવારોમાં, જ્યારે માતાપિતાને બાળકના સંબંધ વિશે ખબર પડે છે, ત્યારે તેઓ તેને સુધારવાને બદલે તેમના ગુસ્સાથી પરિસ્થિતિને વધુ ખરાબ કરી દે છે. આવી સ્થિતિમાં, એ જાણવું ખૂબ જ જરૂરી છે કે તમારા બાળકો મોટા થઈ રહ્યા છે અને આ ઉંમરે તમે તેમને ડરાવી-ધમકાવીને તમારી વાત ન કરી શકો.
કિશોરાવસ્થા એ તબક્કો છે જેમાં બાળકોના શરીરમાં ઘણા ફેરફારો જોવા મળે છે. આ પરિસ્થિતિમાં કોઈની તરફ આકર્ષિત થવું એકદમ સામાન્ય બાબત છે. આવી સ્થિતિમાં, માતાપિતા માટે તેમના બાળકને સમજવું અને તેમને પ્રેમથી વસ્તુઓ સમજાવવી મહત્વપૂર્ણ છે. જો તમે ઈચ્છો છો કે તમારું બાળક તમારી સાથે ખુલ્લેઆમ બધું શેર કરે, તો તમારે તેને અહેસાસ કરાવવો જરૂરી છે કે તમે બંને એક જ ટીમ છો. આ માટે તમારે કેટલીક બાબતો કરવી પડશે. આવો જાણીએ તેમના વિશે-
જ્યારે તમે માતા-પિતા તરીકે તમારા બાળક સાથે વાત કરો છો, તો આ સ્થિતિમાં તમારું બાળક તમારાથી ઘણી બાબતો છુપાવી શકે છે. ઘણી વખત જ્યારે માતા-પિતાને બાળકોના સંબંધ વિશે ખબર પડે છે, ત્યારે તેમના મગજમાં ઘણી બધી બાબતો આવે છે જેમ કે – ‘આ બધું કેવી રીતે થયું, તેનામાં આ બધું કરવાની હિંમત કેવી રીતે થઈ, લોકો શું કહેશે, તમે અમારો પરિવાર છો. નામ બદનામ થયું છે.’
માતા-પિતાના મનમાં આવા વિચારો આવવાથી તેઓ ખૂબ ગુસ્સે થાય છે. આવી સ્થિતિમાં, માતા-પિતા તેમના બાળકોને નિયંત્રિત કરવાનું શરૂ કરે છે અને આ માટે તેઓ બાળકોને ઘણી વખત સજા કરે છે. આ પ્રકારની વર્તણૂકને કારણે, માતાપિતા કોઈક રીતે તેમના બાળકોને પોતાનાથી દૂર કરે છે, જેના કારણે બાળક માતાપિતાથી છુપાઈને બધું કરવાનું શરૂ કરે છે.
બાળકોના સંબંધો સાથે કેવી રીતે વ્યવહાર કરવો
આ બધા કિસ્સામાં, ઘણી વખત બાળકોને માતા-પિતાના ખૂબ જ સપોર્ટની જરૂર હોય છે, પરંતુ તેમના ગુસ્સા અને ઉદાસીનતાને કારણે બાળકો ક્યાંકને ક્યાંક અંતર બનાવી લે છે.
બાળકોના સંબંધો વિશે જાણ્યા પછી, ચાલો જાણીએ કે તમે આ પરિસ્થિતિને કેવી રીતે સમજી શકો છો અને બાળકો સાથે વાત કરી શકો છો-
બાળકના સંબંધને મંજૂર કરો- જ્યારે માતા-પિતાને બાળકના સંબંધ વિશે ખબર પડે છે, ત્યારે તેમના માટે બાળકના સંબંધને મંજૂરી આપવી ખૂબ મુશ્કેલ છે. આવી સ્થિતિમાં, સંપૂર્ણ ના પાડવાને બદલે, તમે આ વસ્તુઓ કરી શકો છો જેમ કે,
જો તમે તમારા બાળકના સંબંધ વિશે ચિંતિત છો, તો પછી કોઈની સાથે તેના વિશે વાત કરો.
સૌ પ્રથમ, તમારા મનને શાંત કરો જેથી તમે શાંતિથી વસ્તુઓ વિશે વિચારી શકો.
રિલેશનશિપ વિશે જાણ્યા પછી એ જરૂરી છે કે તમે સીધા બાળક પર ગુસ્સે થવાને બદલે તમારા પાર્ટનર સાથે આ વિશે વાત કરો.
તમારા બાળકની લાગણીઓને સમજો- એક માતાપિતા તરીકે, તરુણાવસ્થા દરમિયાન બાળકના શરીરમાં થતા ફેરફારોને સમજવું તમારા માટે ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે. સામાન્ય રીતે લોકો તરુણાવસ્થા દરમિયાન બાળકના શરીરમાં થતા શારીરિક ફેરફારો વિશે બધું જ જાણે છે પરંતુ ભાવનાત્મક ફેરફારોથી અજાણ રહે છે. આવી સ્થિતિમાં, તે જરૂરી છે કે તમે તમારા બાળકની લાગણીઓ અને લાગણીઓને સમજો.
આ દરમિયાન બાળકના મન અને દિમાગમાં ઘણા ફેરફારો થતા રહે છે. આ તબક્કે, બાળકો ક્યારેક ખૂબ લાગણીશીલ લાગે છે. કિશોરાવસ્થા એ એક તબક્કો છે જ્યારે બાળકો તેમના માતાપિતાથી સ્વતંત્ર અનુભવવા માંગે છે. આ દરમિયાન બાળકો નવા મિત્રો બનાવે છે અને નવી વસ્તુઓનો અનુભવ કરવા માંગે છે. આ તબક્કે, તે મહત્વનું છે કે તમે તેમની સાથે માતા-પિતા તરીકે નહીં પણ મિત્ર તરીકે વર્તે.
તમારે એ સમજવાની જરૂર છે કે તમારા બાળકને હજુ પણ તમારી જરૂર છે. પરંતુ એક અલગ રીતે.
તરુણાવસ્થા દરમિયાન, બાળકોને ઘણા હોર્મોનલ ફેરફારોનો સામનો કરવો પડે છે. આવી સ્થિતિમાં, જો તમારું બાળક અલગ રીતે પ્રતિક્રિયા આપે અથવા ગુસ્સે થઈ જાય, તો તેને દિલ પર ન લો.
બાળકની વસ્તુઓ પર ધ્યાન આપો પરંતુ તેની ગોપનીયતાનું પણ ધ્યાન રાખો. તેના વિશે જાણવા માટે બળજબરીથી કોઈ વસ્તુની પાછળ ન જશો.
બાળક સાથે પ્રેમ અને સંબંધ વિશે વાત કરો-
ઘણીવાર માતાપિતાને આ વિષયો પર બાળકો સાથે વાત કરવી ખૂબ જ વિચિત્ર લાગે છે, પરંતુ તે મહત્વપૂર્ણ છે કે તમે તમારા કમ્ફર્ટ ઝોનમાંથી બહાર નીકળો અને આ વિષયો પર બાળક સાથે ખુલીને વાત કરો. બાળકો ઈચ્છે છે કે તેમના માતા-પિતા તેમની સાથે ખુલ્લેઆમ દરેક વાત શેર કરે. આ રીતે, બાળકો તમારી વાત ધ્યાનથી સાંભળશે અને પોતાને તમારી નજીક અનુભવી શકશે. વાત કરવાથી બધી સમસ્યાઓ ઉકેલી શકાય છે.
માતાપિતા આ ટીપ્સ દ્વારા કિશોરવયના પ્રેમ અને સંબંધો સાથે વ્યવહાર કરી શકે છે
જો તમને તમારા બાળકના સંબંધ વિશે કંઈપણ ખબર પડે, તો તમારે તેની સાથે તેના વિશે વાત કરવી જોઈએ અને તેને સખત સજા કરવી જોઈએ નહીં.
માતાપિતા માટે તે મહત્વપૂર્ણ છે કે તમે તમારા બાળકને છોકરીઓ અને છોકરાઓ બંને સાથે મિત્ર બનવા માટે પ્રોત્સાહિત કરો.
રોમાન્સ, જાતીય આકર્ષણ જેવી બાબતો વિશે બાળક સાથે ખુલીને વાત કરો. જો તમે તેના વિશે વાત કરવામાં ખૂબ શરમાતા હોવ, તો તમે બાળકને કાઉન્સેલર પાસે લઈ જઈ શકો છો.
માતાપિતા માટે તે મહત્વનું છે કે તમે તમારા બાળકના મિત્રો વિશે પણ જાણો છો. સમયાંતરે તેમને ઘરે બોલાવો અને તેમની સાથે સમય વિતાવો.
