Kidnapping in Balochista: બલૂચિસ્તાનમાં મહિલાઓના અચાનક ગુમ થવાની ઘટનાઓ અટકવાનું નામ નથી લઈ રહી. ક્વેટા, કરાચી, કેચ, ખુઝદાર, મંડ અને બલૂચિસ્તાનના અન્ય ભાગોમાં બલૂચ મહિલાઓના જબરદસ્તીથી ગુમ થવા સામે વિરોધ પ્રદર્શન ચાલી રહ્યા છે. બલૂચિસ્તાનમાં પાકિસ્તાની સેના દ્વારા અત્યાચારનો નવો યુગ ચાલી રહ્યો છે. બલૂચ મહિલાઓના બળજબરીથી ગુમ થવાના નવા કિસ્સાઓએ ફરી એકવાર વિરોધને વેગ આપ્યો છે. 3 ફેબ્રુઆરીના રોજ પાકિસ્તાની સેનાએ ગુપ્તચર એજન્સીઓના સહયોગથી રહીમ ઝાહરી, તેની માતા મહેબાસ ખાતૂન, તેની પત્ની રશીદા ઝાહરી અને તેમના બે બાળકોને બલૂચિસ્તાનની રાજધાની ક્વેટાના ગિશકોરી ટાઉનમાંથી બળજબરીથી ગાયબ કરી દીધા. તે જ રીતે પાકિસ્તાની સેનાએ મહેલ બલોચ, તેની બે પુત્રીઓ અને અન્ય મહિલાઓને ઉપાડી લીધા અને અજ્ઞાત સ્થળે ખસેડ્યા.

રહીમ ઝેહરીના પરિવાર પર ત્રાસ ગુજારવામાં આવ્યો હતો. પાછળથી વધતા જતા લોકોના વિરોધને કારણે મહિલાઓને છોડી દેવામાં આવી હતી. જોકે રહીમ ઝાહરીની કિસ્મત એટલી સારી ન હતી. લોકો હજુ પણ તેમના સ્થાન વિશે જાણતા નથી. મહલ બલોચને તેની બે દીકરીઓની સામે અત્યાચાર ગુજારવામાં આવ્યો હતો. બીજા દિવસે મહલની પુત્રીઓ સાથે બે વૃદ્ધ મહિલાઓને મુક્ત કરવામાં આવી હતી, પરંતુ મહલ બલોચ હજુ પણ પોલીસ કસ્ટડીમાં છે. બલૂચિસ્તાનમાં બળજબરીથી ગુમ થવાના બનાવો સામાન્ય છે. પાકિસ્તાન આર્મી અને અન્ય એજન્સીઓના હાથે રોજેરોજ લોકો ગાયબ થવા મજબૂર થાય છે. બળજબરીથી ગુમ થવાનો ભોગ બનેલા મોટા ભાગના યુવાનો છે. તાજેતરના સમયમાં મહિલાઓને બળજબરીથી ગાયબ કરવાના કિસ્સાઓ વધી રહ્યા છે.

છેલ્લા કેટલાક મહિનાઓમાં બલૂચ મહિલાઓના ગુમ થવાના બનાવોમાં વધારો થયો છે. છેલ્લા છ મહિનામાં ક્વેટા, કરાચી, બોલાન, કેચ અને પંજગુરમાં એક ડઝન મહિલાઓ જબરદસ્તીથી ગુમ થવાનો શિકાર બની છે. બલૂચિસ્તાન હાઈકોર્ટે પણ મહિલાઓના બળજબરીથી ગુમ થવાના કેટલાક કેસોની પુષ્ટિ કરી છે. અગાઉ, પંજગુર જિલ્લા અને બલૂચિસ્તાનના અન્ય ભાગોમાં આવી ઘટનાઓ નોંધાઈ હતી જ્યાં પાકિસ્તાની સેના દ્વારા મહિલાઓનું અપહરણ કરવામાં આવ્યું હતું. તેઓને ટોર્ચર કર્યા અને જાતીય શોષણ કર્યું. મહિલાઓને નાઝી-શૈલીના એકાગ્રતા શિબિરમાં રાખવામાં આવે છે જ્યાં એક મહિલા પર બળાત્કાર થાય છે અને તે ગર્ભવતી બને છે. બાદમાં તેણીને ગર્ભપાત કરાવવાની ફરજ પડી હતી. 2015થી બલૂચ મહિલાઓના બળપૂર્વક ગુમ થવાના કિસ્સા નોંધાયા છે. પરંતુ, છેલ્લા કેટલાક મહિનામાં બલૂચ મહિલાઓના અપહરણમાં વધારો થયો છે.

ગયા વર્ષે ઓગસ્ટમાં બોલાન જિલ્લાના ઉચ કમાન વિસ્તારમાંથી પાકિસ્તાની સેનાએ 13 મહિલાઓનું અપહરણ કર્યું હતું. પ્રખ્યાત બલૂચી કવિયત્રી હબીબા પીર જાનનું કરાચીમાંથી અપહરણ કરવામાં આવ્યું હતું અને કેચ જિલ્લામાંથી અન્ય એક મહિલાની અટકાયત કરવામાં આવી હતી. 2018 અને 2019માં પણ બલૂચ મહિલાઓને બળજબરીથી ગાયબ કરવાના કિસ્સાઓ નોંધાયા હતા. બલૂચ લોકોનો દાવો છે કે પાકિસ્તાનની જાસૂસી સંસ્થાએ 2007માં એક સ્કૂલ ટીચર ઝરીના ઘા મારી તેના એક વર્ષના બાળક સાથે અપહરણ કર્યું હતું. ત્યારથી તેનું ઠેકાણું જાણી શકાયું નથી. જાણીતા પાકિસ્તાની પત્રકાર હામિદ મીરે તેમના એક ટ્વિટમાં દાવો કર્યો છે કે ઝરીના મારીને ખોલુમાંથી બળજબરીથી ગાયબ કરવામાં આવી હતી અને બાદમાં તેને કરાચીમાં સેન્ટ્રલ ડિટેન્શનમાં ખસેડવામાં આવી હતી.

બલૂચિસ્તાનમાં બળજબરીથી ગુમ થવું એ નવી ઘટના નથી. ઉપલબ્ધ રેકોર્ડ દર્શાવે છે કે 28 ઓક્ટોબર 2001ના રોજ પાકિસ્તાની જાસૂસી એજન્સીએ ડિગ્રી કોલેજ ક્વેટા સામેથી અલી અસગર બંગુલઝાઈ અને મોહમ્મદ ઈકબાલને ઝડપી લીધા હતા. મોહમ્મદ ઈકબાલને 24 દિવસ બાદ મુક્ત કરવામાં આવ્યો હતો. પરંતુ બે દાયકા પછી પણ અલી અસગર બંગુલઝાઈનો કોઈ પત્તો નથી. એ જ રીતે બલૂચ રિપબ્લિકન પાર્ટી (BRP)ના કેન્દ્રીય માહિતી સચિવ જલીલ રેઠીનું 2009માં ક્વેટાના કેચી બેગ વિસ્તારમાંથી પાકિસ્તાની સુરક્ષા દળો દ્વારા અપહરણ કરવામાં આવ્યું હતું. ત્રણ વર્ષ સુધી ગાયબ થયા બાદ તેને ટેકદાર યુનિસ બલોચના વિકૃત મૃતદેહ સાથે ફેંકી દેવામાં આવ્યો હતો. આ પછી બલોચના બળજબરીથી ગુમ થવાનો સિલસિલો વધ્યો અને આજ સુધી અવિરત ચાલુ છે. પાકિસ્તાન સામૂહિક સજાની નીતિ હેઠળ માત્ર રાજકીય કાર્યકરોને જ નિશાન નથી બનાવી રહ્યું પણ બળજબરીથી ગુમ કરી રહ્યું છે અને તેમના સંબંધીઓને મારી નાખે છે.

બે બલૂચ મહિલાઓના બળપૂર્વક ગાયબ થવાના તાજેતરના કિસ્સાઓ અંગે સ્થાનિક લોકોનું કહેવું છે કે તેમને સામૂહિક સજા કરવામાં આવી છે. બલૂચ રાષ્ટ્રીય આંદોલનનો સામનો કરવામાં નિષ્ફળ રહ્યા બાદ સરકાર બલૂચ રાષ્ટ્રીય સંઘર્ષ સાથે જોડાયેલા લોકોના પરિવારોને નિશાન બનાવી રહી છે. 3 ફેબ્રુઆરીએ ઝેહરી પરિવારના બળજબરીથી ગુમ થવાની આ ઘટના પહેલા પણ પાકિસ્તાની દળોએ મોટા પાયે તોડફોડ કરી હતી. ભૂતકાળમાં પણ એક જ પરિવારના ઘણા સભ્યો જબરદસ્તી ગુમ થવાનો ભોગ બન્યા છે, બનાવટી એન્કાઉન્ટરમાં માર્યા ગયા છે અને તેમના વિકૃત મૃતદેહો રણમાં ફેંકી દેવામાં આવ્યા છે. 21 જૂન 2021ના રોજ, સેનાએ એક જ પરિવારના બે યુવકો તબિશ વસીમ અને લિયાકતનું અપહરણ કર્યું અને તેમને અજ્ઞાત સ્થળે લઈ ગયા. 17 મહિના સુધી ગુમ થયા બાદ તાબીશને અન્ય ચાર સાથે નકલી એન્કાઉન્ટરમાં માર્યો ગયો. લિયાકત હજુ જાણી શકાયો નથી. તાબીશ વસીમના પિતાને ઝાહરી બજારમાં અજાણ્યા બંદૂકધારીઓ દ્વારા ગોળી મારીને ગંભીર રીતે ઘાયલ કરવામાં આવ્યા હતા, જેઓ સરકાર સમર્થિત સશસ્ત્ર જૂથના સભ્યો હોવાનું માનવામાં આવે છે.

ઝેહરી પરિવારના અન્ય એક યુવક ઝહૂરને 11 એપ્રિલ, 2017ના રોજ સેના દ્વારા બળજબરીથી ગાયબ કરવામાં આવ્યો હતો અને 12 દિવસ પછી તેનો વિકૃત મૃતદેહ મળી આવ્યો હતો. ઝકરિયા ઝહરી પણ આ જ પરિવારના છે. તેને બળજબરીથી લઈ જવામાં આવ્યો હતો અને તેના ઠેકાણાની કોઈ સુરાગ નથી. મહલ બલોચ 18 ફેબ્રુઆરી 2023ના રોજ ક્વેટામાંથી બળજબરીથી ગાયબ થઈ ગયો. તે કેચ જિલ્લાના રાજકીય પરિવાર સાથે સંબંધ ધરાવે છે. તેમના સ્વર્ગસ્થ સસરા મુહમ્મદ હુસૈન બલૂચિસ્તાનની આઝાદી માટે સૌથી સક્રિય અને મજબૂત પક્ષ, બલૂચ નેશનલ મૂવમેન્ટ (BNM) ના સ્થાપક નેતાઓમાંના એક છે. બલૂચિસ્તાનમાં માનવાધિકાર ઉલ્લંઘન પર કામ કરતી સંસ્થા હ્યુમન રાઈટ્સ કાઉન્સિલ ઓફ બલૂચિસ્તાનની ચેરપર્સન બીબી ગુલ બલોચ બળજબરીથી લાપતા બલૂચ મહિલા મહલ બલોચની ભાભી છે. ભૂતકાળમાં કેચ જિલ્લાના ગુમાજી વિસ્તારમાં તેમના ઘરોને સેના દ્વારા ઘણી વખત નાશ કરવામાં આવ્યા હતા અને સળગાવી દેવામાં આવ્યા હતા, તેમના પરિવારને ત્યાંથી ભાગી જવાની ફરજ પડી હતી અને ક્વેટામાં ભાડાના મકાનમાં રહેવાની ફરજ પડી હતી. એવું માનવામાં આવે છે કે તેના પતિ અને સાળા પણ પાકિસ્તાની સેના દ્વારા માર્યા ગયા છે.

આ પણ વાંચો: MCD/દિલ્હી હાઈકોર્ટે ચૂંટણી પર કેમ લગાવ્યો સ્ટે? જાણો MCDની સ્થાયી સમિતિ સાથે જોડાયેલો સમગ્ર મામલો