જ્યારે પણ કોઈ મિશન દૂર અવકાશમાં જાય છે, ત્યારે તેમાં સ્થાપિત ઓનબોર્ડ કમ્પ્યુટરમાંથી મેળવેલ ડેટા જ તે મિશનની ચોક્કસ સ્થિતિ જણાવે છે. એવું જ ચંદ્રયાન-3નું છે. સુરક્ષિત ઉતરાણ પહેલા 15 મિનિટમાં આ આંકડાઓ વૈજ્ઞાનિકોના શ્વાસ અધ્ધર કરી દેશે. જેને ફિફ્ટીન મિનીટ ઓફ ટેરર કહેવામાં આવે છે.
ચંદ્રયાન-3નું લેન્ડિંગ 23 ઓગસ્ટની સાંજે 6.04 કલાકે થવાનું છે. હવે બહુ સમય બચ્યો નથી. વિક્રમ લેન્ડર 25 કિમી x 134 કિમીની ભ્રમણકક્ષામાં આગળ વધી રહ્યું છે. 25 કિમીની આ ઉંચાઈથી નીચે જવું પડે છે. છેલ્લી વખત ચંદ્રયાન-2 તેની હાઇ સ્પીડ, સોફ્ટવેરની ખામી અને એન્જિનની ખામીને કારણે પડ્યું હતું.
આ વખતે એવી ભૂલ ન થવી જોઈએ, એટલા માટે ચંદ્રયાન-3માં ઘણા પ્રકારના સેન્સર અને કેમેરા લગાવવામાં આવ્યા છે. LHDAC કૅમેરા ખાસ કરીને ચંદ્રની સપાટી પર વિક્રમ લેન્ડરને સુરક્ષિત રીતે કેવી રીતે લેન્ડ કરી શકાય તે હેતુથી બનાવવામાં આવ્યો છે. આ સાથે, કેટલાક વધુ પેલોડ્સ લેન્ડિંગ સમયે મદદ કરશે, તે છે- લેન્ડર પોઝિશન ડિટેક્શન કેમેરા (LPDC), લેસર અલ્ટિમીટર (LASA), લેસર ડોપ્લર વેલોસિટીમીટર (LDV) અને લેન્ડર હોરિઝોન્ટલ વેલોસિટી કેમેરા (LHVC) એકસાથે કામ કરશે. જેથી લેન્ડરને સુરક્ષિત સપાટી પર લેન્ડ કરી શકાય.
આ વખતે વિક્રમ લેન્ડરમાં બે મોટા ફેરફાર કરવામાં આવ્યા છે. પહેલું એ છે કે તેમાં સેફ્ટી મોડ સિસ્ટમ છે. જે તેને કોઈપણ પ્રકારના અકસ્માતથી બચાવશે. આ માટે વિક્રમમાં બે ઓનબોર્ડ કોમ્પ્યુટર લગાવવામાં આવ્યા છે, જે તમામ પ્રકારના જોખમની જાણકારી આપશે. આ માહિતી તેમને વિક્રમ પર લાગેલા કેમેરા અને સેન્સર દ્વારા આપવામાં આવશે.
ચંદ્રયાન-3નું લેન્ડિંગ કેવી રીતે થશે?
-વિક્રમ લેન્ડર 25 કિલોમીટરની ઉંચાઈથી ચંદ્ર પર ઉતરવાની યાત્રા શરૂ કરશે. આગલા તબક્કામાં પહોંચવામાં લગભગ 11.5 મિનિટ લાગશે. એટલે કે 7.4 કિલોમીટરની ઉંચાઈ સુધી.
-જ્યાં સુધી તે 7.4 કિલોમીટરની ઉંચાઈ સુધી પહોંચે ત્યાં સુધી તેની ઝડપ 358 મીટર પ્રતિ સેકન્ડ રહેશે. આગળનો સ્ટોપ 6.8 કિલોમીટરનો હશે.
– 6.8 કિમીની ઉંચાઈ પર સ્પીડ ઘટીને 336 મીટર પ્રતિ સેકન્ડ થઈ જશે. આગળનું લેવલ 800 મીટરનું હશે.
– 800 મીટરની ઉંચાઈ પર લેન્ડરના સેન્સર ચંદ્રની સપાટી પર લેસર કિરણો મૂકીને લેન્ડિંગ માટે યોગ્ય જગ્યા શોધી લેશે.
-150 મીટરની ઉંચાઈ પર લેન્ડરની ઝડપ 60 મીટર પ્રતિ સેકન્ડ હશે. 800 થી 150 મીટરની ઊંચાઈ વચ્ચેનો અર્થ થાય છે.
-60 મીટરની ઉંચાઈ પરના લેન્ડરની ઝડપ 40 મીટર પ્રતિ સેકન્ડ હશે. 150 થી 60 મીટરની ઉંચાઈ વચ્ચેનો અર્થ થાય છે.
– 10 મીટરની ઉંચાઈ પર લેન્ડરની સ્પીડ 10 મીટર પ્રતિ સેકન્ડ હશે.
-ચંદ્રની સપાટી પર ઉતરતી વખતે, એટલે કે સોફ્ટ લેન્ડિંગ માટે, લેન્ડરની ઝડપ 1.68 મીટર પ્રતિ સેકન્ડ રહેશે.
કયા પેલોડ્સ લેન્ડિંગ પછી કરશે કામ
આ પછી, વિક્રમ લેન્ડરમાં ફીટ કરાયેલા ચાર પેલોડ કામ કરવાનું શરૂ કરશે. આ રંભા છે (RAMBHA). તે ચંદ્રની સપાટી પર સૂર્યમાંથી આવતા પ્લાઝ્મા કણોની ઘનતા, જથ્થા અને વિવિધતાની તપાસ કરશે. ChaSTE, તે ચંદ્રની સપાટીની ગરમી એટલે કે તાપમાનની તપાસ કરશે. ILSA, તે ઉતરાણ સ્થળની આસપાસ સિસ્મિક ગતિવિધિઓની તપાસ કરશે. લેસર રેટ્રોરેફ્લેક્ટર એરે (LRA), તે ચંદ્રની ગતિશીલતાને સમજવાનો પ્રયત્ન કરશે.
અહીં તમે લેન્ડિંગ લાઈવ જોઈ શકો છો
તમે નીચે આપેલ લિંક પર ક્લિક કરીને લાઈવ જોઈ શકો છો… લાઈવ પ્રસારણ 23 ઓગસ્ટ 2023 ના રોજ સાંજે 5.27 વાગ્યે શરૂ થશે…
ISRO ની વેબસાઇટ… isro.gov.in
YouTube પર… youtube.com/watch?v=DLA_64yz8Ss
Facebook પર… Facebook https://facebook.com/ISRO
અથવા DD નેશનલ ટીવી ચેનલ પર
ચંદ્રયાન-2એ પણ ચંદ્રયાન-3 સાથે સંપર્ક સ્થાપિત કર્યો છે
ચંદ્રયાન-3ના લેન્ડર સાથે સંપર્ક સ્થાપિત કરવા માટે ઈસરોએ બે માધ્યમોનો આશરો લીધો છે. પહેલું એ છે કે આ વખતે ચંદ્રયાન-3માં ઓર્બિટર મોકલવામાં આવ્યું નથી. તેની જગ્યાએ પ્રોપલ્શન મોડ્યુલ મોકલવામાં આવ્યું છે. જેનો હેતુ માત્ર ચંદ્રયાન-3ના લેન્ડર મોડ્યુલને ચંદ્રની નજીક લાવવાનો હતો. આ ઉપરાંત, લેન્ડર અને બેંગલુરુ સ્થિત ઈન્ડિયન ડીપ સ્પેસ નેટવર્ક (IDSN) વચ્ચે સંપર્ક સ્થાપિત થવાનો હતો.
આ પણ વાંચો:Chandrayaan 3/ચંદ્રયાન-3ના લેન્ડિંગ અંગે ISROએ કહ્યું ‘ઓલ ઈઝ વેલ’
આ પણ વાંચો:Chandrayan-Scientist/ચંદ્રયાન-3: આમના વગર શક્ય ન હતુ આ મિશન
આ પણ વાંચો:Landing On Moon/ચંદ્રની ધરતી પર અમેરિકન અવકાશયાત્રીએ કર્યો પેશાબ? જાણો શું છે એપોલો મિશનના આ મહારહસ્યનું સત્ય
