Delhi News: આર્થિક સર્વેમાં ભારતમાં અલ્ટ્રા-પ્રોસેસ્ડ ફૂડ (UPF) ના ઝડપથી વધી રહેલા વપરાશ અને તેના પરિણામે બાળકો અને યુવાનોમાં સ્થૂળતામાં વધારો થવા અંગે ઊંડી ચિંતા વ્યક્ત કરવામાં આવી છે. લોકસભામાં રજૂ કરાયેલા પ્રી-બજેટ દસ્તાવેજમાં જણાવાયું છે કે ભારત હવે વિશ્વના સૌથી ઝડપથી વિકસતા UPF બજારોમાંનું એક બની ગયું છે,આ જંક ફૂડ (Junk food) લાંબા ગાળાની સ્વાસ્થ્ય સમસ્યાઓ અને અસમાનતાઓમાં વધારો તરફ દોરી શકે છે.

બાળકોમાં સ્થૂળતામાં વધારો

સર્વે મુજબ, પાંચ વર્ષથી ઓછી ઉંમરના બાળકોમાં વધુ વજનનું પ્રમાણ ઝડપથી વધ્યું છે. 2015-16માં 2.1 ટકાથી, 2019-21માં આ આંકડો વધીને 3.4 ટકા થયો છે. એવો અંદાજ છે કે 2020માં દેશમાં આશરે 33 મિલિયન બાળકો મેદસ્વી હતા, જે આંકડો 2035 સુધીમાં વધીને 83 મિલિયન થઈ શકે છે.

પુખ્ત વયના લોકોમાં પણ આ સમસ્યા વધી રહી છે.

રાષ્ટ્રીય પરિવાર સ્વાસ્થ્ય સર્વે (NFHS) ના ડેટાને ટાંકીને, આર્થિક સર્વેક્ષણમાં જણાવાયું છે કે ભારતમાં 24 ટકા મહિલાઓ અને 23 ટકા પુરુષો વધુ વજનવાળા અથવા મેદસ્વી છે. 15 થી 49 વર્ષની વયની મહિલાઓમાં, 6.4 ટકા મેદસ્વી છે, જ્યારે પુરુષોમાં 4 ટકા છે.

જંક ફૂડ (Junk food) જાહેરાતો પર કડકતા માટેની ભલામણો

જંક ફૂડ (Junk food)ના વપરાશને નિયંત્રિત કરવા માટે, સર્વેક્ષણમાં સવારે 6 વાગ્યાથી રાત્રે 11 વાગ્યા સુધી તમામ મીડિયા પ્લેટફોર્મ પર અલ્ટ્રા-પ્રોસેસ્ડ ખોરાકની જાહેરાતો પર પ્રતિબંધ મૂકવાની ભલામણ કરવામાં આવી છે. ખાસ કરીને બાળકો, ડિજિટલ મીડિયા અને દૂધ અને પીણાંના પ્રમોશનને લક્ષ્ય બનાવતી જાહેરાતો માટે કડકતા રાખવાની ભલામણ કરવામાં આવે છે.

નીતિગત સુધારાઓની જરૂરિયાત

આર્થિક સર્વેક્ષણ માને છે કે સ્વસ્થ આહાર ફક્ત ગ્રાહક વર્તન બદલીને પ્રાપ્ત કરી શકાતો નથી. આ માટે ખાદ્ય પ્રણાલી સંબંધિત સંકલિત નીતિગત સુધારાઓની જરૂર છે.આમાં ચરબી, ખાંડ અને મીઠાવાળા ખોરાક પર ચેતવણી લેબલ (HFSS), ફ્રન્ટ-ઓફ-પેક પોષણ લેબલિંગ, જવાબદાર માર્કેટિંગ અને UPF ઉત્પાદનનું નિયમન જેવા પગલાં શામેલ છે.

આંતરરાષ્ટ્રીય ઉદાહરણો

સર્વેક્ષણમાં ચિલી, નોર્વે અને યુકે જેવા દેશોનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો હતો, જ્યાં જંક ફૂડ (Junk food)ની જાહેરાતો પર કડક પ્રતિબંધો છે. યુકેમાં, બાળકો પર અસર ઘટાડવા માટે તાજેતરમાં રાત્રે 9 વાગ્યા પહેલાં જંક ફૂડની જાહેરાત પર પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવ્યો છે.

તેજીમાં ધંધો

અહેવાલ મુજબ, ભારતમાં UPF (Junk food) વેચાણ 2009 થી 2023 દરમિયાન 150 ટકાથી વધુ વધ્યું છે. 2006 માં $0.9 બિલિયનથી, બજારનું કદ 2019 સુધીમાં લગભગ $38 બિલિયન થઈ ગયું છે. આ જ સમયગાળા દરમિયાન, પુરુષો અને સ્ત્રીઓ બંનેમાં સ્થૂળતાનો દર લગભગ બમણો થઈ ગયો છે.

આ પણ વાંચો:UK સરકારે બાળકોની સ્થૂળતા માટે, ટીવી ચેનલોમાં આવતી જંક ફૂડ્સની જાહેરાતો પર પ્રતિબંધ મુક્યો

આ પણ વાંચો:અમરનાથ યાત્રામાં જંકફૂડ લઈ જવા પર મૂકાયો પ્રતિબંધ

આ પણ વાંચો:શરીરને નુકસાન કરતું ફ્રોઝન ફૂડ, હ્રદયરોગથી ડાયાબિટીસ સુધીની બિમારીઓને આપે છે નિમંત્રણ