Ladakh News: લદ્દાખના સામાજિક કાર્યકર્તા સોનમ વાંગચુકની ધરપકડ કરવામાં આવી. સરકારે બે દિવસ પહેલા લેહમાં ફાટી નીકળેલી હિંસા માટે વાંગચુકને જવાબદાર ઠેરવ્યા હતા.
હજુ સુધી ખબર નથી કે તેની ધરપકડ કયા આરોપોમાં કરવામાં આવી છે. 24 સપ્ટેમ્બરના રોજ થયેલી હિંસા પછી સતત ત્રીજા દિવસે લેહમાં કર્ફ્યુ લાદવામાં આવ્યો છે. શાળાઓ અને કોલેજો શનિવાર સુધી બંધ છે.
પૂર્ણ રાજ્યનો દરજ્જો અને છઠ્ઠી અનુસૂચિમાં સમાવેશની માંગણી દરમિયાન લેહમાં હિંસા ફાટી નીકળી હતી. ચાર યુવાનો માર્યા ગયા હતા અને 40 પોલીસકર્મીઓ સહિત 80 અન્ય ઘાયલ થયા હતા. અત્યાર સુધીમાં 60 આરોપીઓની ધરપકડ કરવામાં આવી છે.
લેહમાં વિરોધીઓએ ભાજપ કાર્યાલયને આગ લગાવી દીધી હતી.
વાંગચુકના NGOનું વિદેશી ભંડોળ લાઇસન્સ રદ કરવામાં આવ્યું છે. દરમિયાન, ગૃહ મંત્રાલયે લેહ હિંસા માટે વાંગચુકને જવાબદાર ઠેરવ્યા છે. ગુરુવારે, મંત્રાલયે વાંગચુકના સંગઠન, સ્ટુડન્ટ્સ એજ્યુકેશનલ એન્ડ કલ્ચરલ મૂવમેન્ટ ઓફ લદ્દાખ (SECMOL) ના વિદેશી ભંડોળ લાઇસન્સ રદ કર્યા.
વિદેશી ભંડોળ મેળવવા માટે, NGO એ વિદેશી યોગદાન (નિયમન) અધિનિયમ હેઠળ(Under the Foreign Contribution (Regulation) Act) નોંધણી કરાવવી જરૂરી છે. મંત્રાલયના નિર્દેશો પછી, CBI ટીમ વિદેશી ભંડોળની તપાસ કરી રહી હતી અને જાણવા મળ્યું કે સંસ્થાએ ભંડોળનો દુરુપયોગ કર્યો છે.
CBI એ FCRA કેસમાં વાંગચુકની માલિકીની અન્ય NGO, હિમાલયન ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ ઓલ્ટરનેટિવ્સ લદ્દાખ (HIAL) ની પણ તપાસ શરૂ કરી છે. HIAL પર ફોરેન કોન્ટ્રીબ્યુશન રેગ્યુલેશન એક્ટ (FCRA)નું ઉલ્લંઘન કરવાનો પણ આરોપ છે.
FCRA શું છે?
FCRA એટલે ફોરેન કોન્ટ્રીબ્યુશન રેગ્યુલેશન એક્ટ. કોઈપણ ભારતીય NGO અથવા સંસ્થા જે વિદેશી ભંડોળ (દાન, અનુદાન, ચેરિટી અથવા અન્ય કોઈપણ પ્રોજેક્ટ માટે) મેળવવા માંગે છે તેણે પહેલા સરકાર પાસેથી FCRA લાઇસન્સ મેળવવું આવશ્યક છે. આ લાઇસન્સ વિના, વિદેશી ભંડોળ પ્રાપ્ત કરવું અથવા તેનો ઉપયોગ કરવો ગેરકાયદેસર છે.
CBI વાંગચુકના NGO ના ખાતાઓની તપાસ કરી રહી છે.
CBI ટીમો લદ્દાખમાં કેમ્પ કરી રહી છે. CBI અધિકારીઓએ જણાવ્યું હતું કે હજુ સુધી કોઈ FIR દાખલ કરવામાં આવી નથી. CBI ટીમ NGOના ખાતા અને રેકોર્ડની તપાસ કરી રહી છે.
આ મામલે, વાંગચુકે સમજાવ્યું કે લગભગ 10 દિવસ પહેલા, CBI ટીમ ગૃહ મંત્રાલય તરફથી એક આદેશ લઈને તેની પાસે આવી હતી, જેમાં કહેવામાં આવ્યું હતું કે તેની બંને સંસ્થાઓએ વિદેશી દાન મેળવવા માટે જરૂરી મંજૂરીઓ મેળવી નથી.
સોનમે જણાવ્યું હતું કે તેની સંસ્થાઓ વિદેશી દાન પર નિર્ભર નથી. બંને ગરીબ બાળકોને મફત શિક્ષણ પૂરું પાડે છે. HIAL ના વિદ્યાર્થીઓને પ્રોજેક્ટ્સ પર કામ કરવા માટે સ્ટાઈપેન્ડ પણ આપવામાં આવે છે.
ખરેખર, વાંગચુકે 10 સપ્ટેમ્બરના રોજ લદ્દાખને પૂર્ણ રાજ્યનો દરજ્જો આપવાની માંગણી સાથે ભૂખ હડતાળ શરૂ કરી હતી. તેને ટેકો આપતા વિદ્યાર્થીઓ અને સ્થાનિક લોકોએ 24 સપ્ટેમ્બરના રોજ લેહમાં બંધનું એલાન કર્યું હતું જેથી કેન્દ્ર સરકાર તેની અગાઉની માંગણીઓ પૂર્ણ કરવામાં નિષ્ફળ રહી. આ સમયે હિંસા ફાટી નીકળી હતી. હિંસા પછી વાંગચુકે ભૂખ હડતાળ સમાપ્ત કરી.
CBI તપાસ પર વાંગચુકે કહ્યું…
CBI એ ફક્ત 2022 થી 2024 સુધીના ખાતાઓની તપાસ કરવાની હતી, પરંતુ હવે તેઓ 2020 અને 2021 ના રેકોર્ડ પણ જોઈ રહ્યા છે. તેઓ ફરિયાદની બહાર શાળાઓ પાસેથી દસ્તાવેજો પણ માંગી રહ્યા છે.
અગાઉ, સ્થાનિક પોલીસે તેની સામે રાજદ્રોહનો કેસ દાખલ કર્યો હતો. ચાર વર્ષ પહેલાની એક જૂની ફરિયાદ, જેમાં કામદારોને વેતન ન ચૂકવવાનો આરોપ મૂકવામાં આવ્યો હતો, તે ફરીથી ખોલવામાં આવી છે.
સરકારે HIAL ને આપવામાં આવેલી જમીન લીઝ રદ કરી, એવો દાવો કર્યો કે લીઝની રકમ ચૂકવવામાં આવી નથી, તેમ છતાં તેમની પાસે દસ્તાવેજો છે જે સાબિત કરે છે કે સરકાર ફી વસૂલવા માટે સંમત થઈ છે.
આવકવેરા વિભાગ તરફથી એક નોટિસ પણ મળી હતી, અને હવે CBI તપાસ ચાલી રહી છે. લદ્દાખમાં કોઈ કર નથી, છતાં હું સ્વેચ્છાએ કર ચૂકવું છું. આ હોવા છતાં, નોટિસ મોકલવામાં આવી રહી છે.
24 સપ્ટેમ્બરના રોજ, લદ્દાખમાં પરિસ્થિતિ વધુ ખરાબ થઈ. 1989 પછીની સૌથી ખરાબ હિંસામાં, યુવાનોએ તોડફોડ અને આગચંપીનો આશરો લીધો. BJP કાર્યાલય, હિલ કાઉન્સિલ અને અનેક વાહનોને આગ ચાંપી દેવામાં આવી. પરિસ્થિતિને કાબુમાં લેવા માટે પોલીસ અને અર્ધલશ્કરી દળોએ ટીયર ગેસનો ઉપયોગ કરવો પડ્યો.
હવે, હિંસા કેવી રીતે ભડકી, બે મુદ્દાઓમાં જાણો…
સોશિયલ મીડિયા દ્વારા ભીડ એકઠી થઈ: 23 સપ્ટેમ્બરની રાતથી 24 સપ્ટેમ્બર સુધી લદ્દાખ બંધનું આહ્વાન કર્યું. ભીડ એકત્ર કરવા માટે સોશિયલ મીડિયાનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો અને લોકોને લેહ હિલ કાઉન્સિલ સુધી પહોંચવા માટે અપીલ કરવામાં આવી. આની અસર થઈ અને મોટી સંખ્યામાં લોકો પહોંચ્યા.
પોલીસ-વિરોધીઓ વચ્ચે અથડામણ: લેહ હિલ કાઉન્સિલની સામે બેરિકેડ બનાવવામાં આવ્યા હતા જેથી પ્રદર્શનકારીઓ આગળ વધ્યા, ત્યારે પોલીસે ટીયર ગેસ છોડ્યો, પરંતુ ભીડે પોલીસ વાહનને આગ ચાંપી દીધી અને તોડફોડ કરી.
6 ઓક્ટોબરે સરકાર સાથે બેઠક
આ માંગણીઓ અંગે 6 ઓક્ટોબરે દિલ્હીમાં સરકાર સાથે બેઠક યોજાશે. 2019માં કલમ 370 અને 35A રદ કરવામાં આવી ત્યારે જમ્મુ અને કાશ્મીર અને લદ્દાખને બે કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશ બનાવવામાં આવ્યા હતા. સરકારે રાજ્યોમાં પરિસ્થિતિ સામાન્ય થયા પછી પૂર્ણ રાજ્યનો દરજ્જો પુનઃસ્થાપિત કરવાનું વચન આપ્યું હતું.
