નેશનલ કાઉન્સિલ ઓફ એજ્યુકેશન રિસર્ચ એન્ડ ટ્રેનિંગ (NCERT) એ ધોરણ 10ના પાઠ્યપુસ્તકોમાંથી ઘણા પ્રકરણો દૂર કર્યા છે. આ પ્રકરણો લોકશાહી, રાજકીય પક્ષો સાથે સંકળાયેલા હતા. ધોરણ 10ના સામાજિક વિજ્ઞાનના ડેમોક્રેટિક પોલિટિકસ બુક-2માંથી ચેપ્ટર દૂર કરવામાં આવ્યા છે. માહિતી મુજબ, આ પ્રકરણોના નામ છે લોકશાહી અને વિવિધતા, રાજકીય પક્ષો અને લોકશાહી માટેના પડકારો. આ સિવાય NCERTએ ધોરણ 10 સાયન્સના પુસ્તકમાંથી પીરીયોડિક ટેબલ પણ હટાવી દીધું છે.
NCERTના પુસ્તકોમાંથી વિવિધ પ્રકરણો હટાવવાને લઈને વિવાદ છેડાઈ ગયો છે. ઘણા નિષ્ણાતોએ આ પગલાનો વિરોધ કર્યો છે. હકીકતમાં, કોવિડ રોગચાળા દરમિયાન, NCERTએ વિદ્યાર્થીઓના અભ્યાસના ભારને ઘટાડવા માટે વિવિધ પ્રકરણો દૂર કર્યા હતા. હવે તેને કાયમ માટે હટાવી દેવામાં આવ્યો છે. વિજ્ઞાનીઓ અને શિક્ષકોએ ધોરણ 10ના અભ્યાસક્રમમાંથી મહત્વપૂર્ણ પ્રકરણો કાઢી નાખવાની લાંબા ગાળાની અસર અંગે ચિંતા વ્યક્ત કરી છે. NCERT દ્વારા શૈક્ષણિક વર્ષ 2022-23 માટે એક સુધારેલ અભ્યાસક્રમ બહાર પાડવામાં આવ્યો હતો, જેમાં ધોરણ 6 થી 12 ના 30% અભ્યાસક્રમને દૂર કરવામાં આવ્યો હતો. હવે તેને કાયમી કરી દેવામાં આવ્યું છે.
2014 થી, NCERT એ 2017, 2019 અને 2021 માં – ત્રણ સિલેબસ રિવિઝન કર્યા છે. અગાઉ એપ્રિલમાં, NCERTએ પણ ધોરણ 9 અને ધોરણ 10 વિજ્ઞાનના પાઠ્યપુસ્તકોમાંથી ચાર્લ્સ ડાર્વિનના ઉત્ક્રાંતિના સિદ્ધાંતને દૂર કરવાનો નિર્ણય લીધો હતો. ત્યારે ઘણો વિવાદ થયો હતો. મહાત્મા ગાંધી અને સ્વતંત્ર ભારતના પ્રથમ શિક્ષણ પ્રધાન મૌલાના અબુલ કલામ આઝાદની હત્યાના સંદર્ભોને ધોરણ 11ના પોલિટિકલ સાયન્સના પાઠ્યપુસ્તકોમાંથી કાઢી નાખવામાં આવતાં હોબાળો પણ થયો હતો. આ ઉપરાંત, NCERT પાઠ્યપુસ્તકોમાંથી વિવિધ સ્તરે મુઘલ ઇતિહાસના સંદર્ભો પણ કાપવામાં આવ્યા છે.
