New Delhi News : પ્રજાસત્તાક દિવસની પૂર્વસંધ્યાએ ભારતીય સેનામાં વિશિષ્ટ સેવા અને વીરતા માટે જાહેર કરાયેલા પુરસ્કારો માત્ર બહાદુરીનો સન્માન નથી, પરંતુ તે આધુનિક યુદ્ધમાં વ્યૂહાત્મક સંદેશાવ્યવહાર (Strategic Communication)ના વધતા મહત્વને પણ સ્પષ્ટ રીતે દર્શાવે છે.તાજેતરમાં આર્મી ચીફ જનરલ ઉપેન્દ્ર દ્વિવેદીએ ‘કથાત્મક યુદ્ધ’ (Narrative Warfare) અંગે મહત્વપૂર્ણ નિવેદન આપતાં કહ્યું હતું કે,“ઓપરેશન સિંદૂર (Operation Sindoor) પહેલાં અમે સંપૂર્ણ તૈયારી કરી હતી અને તેમાંથી અમને અનેક પાઠ મળ્યા. કોઈપણ માહિતી આપતી વખતે તેની વિશ્વસનીયતા અત્યંત મહત્વની છે, કારણ કે લાંબા ગાળે વિશ્વસનીયતા જ જીત અપાવે છે. કથા વ્યવસ્થાપનમાં કોઈ પણ શૂન્યાવકાશ હોવો ન જોઈએ.”
સ્ટ્રેટેજિક કોમ્યુનિકેશન ટીમને વિશિષ્ટ સન્માન
ઓપરેશન સિંદૂર (Operation Sindoor)દરમિયાન અસરકારક સંદેશાવ્યવહાર માટે ભારતીય સેનાની સ્ટ્રેટેજિક કોમ્યુનિકેશન ટીમના અધિકારીઓને વિશિષ્ટ પુરસ્કારો આપવામાં આવ્યા છે.
પુરસ્કાર પ્રાપ્ત કરનાર અધિકારીઓ
બ્રિગેડિયર અનુરંજન શ્રીવાસ્તવ
(ડીડીજી, સ્ટ્રેટેજિક કોમ્યુનિકેશન) – સેના મેડલ (વિશિષ્ટ)
કર્નલ આશિષ ઉપ્રેતી
(સોશિયલ મીડિયા ઇન્ચાર્જ) – વિશિષ્ટ સેવા મેડલ
કર્નલ પરીક્ષિત દહિયા
(સ્ટ્રેટેજિક કોમ્યુનિકેશન ટીમ) – વિશિષ્ટ સેવા મેડલ
કર્નલ સોફિયા કુરેશી
(ઓપરેશન સિંદૂર (Operation Sindoor)ની પ્રેસ કોન્ફરન્સનું સંચાલન) – વિશિષ્ટ સેવા મેડલ
ઉલ્લેખનીય છે કે અગાઉ સ્વતંત્રતા દિવસની પૂર્વસંધ્યાએ મેજર જનરલ સંદીપ એસ. શારદા (એડીજી, સ્ટ્રેટેજિક કોમ્યુનિકેશન) ને યુદ્ધ સેવા મેડલ આપવામાં આવ્યો હતો.
Operation Sindoor : લશ્કરી કાર્યવાહી સાથે ‘કથા યુદ્ધ’

ઓપરેશન સિંદૂર (Operation Sindoor)દરમિયાન ભારત અને પાકિસ્તાન વચ્ચે માત્ર લશ્કરી સંઘર્ષ જ નહીં, પરંતુ એક સઘન નૅરેટિવ વૉર પણ ચાલી રહી હતી. પાકિસ્તાન દ્વારા સતત ખોટી માહિતી ફેલાવવાનો પ્રયાસ થયો, જેનો ભારતે તથ્યો અને વિશ્વસનીય માહિતી દ્વારા અસરકારક જવાબ આપ્યો.
ઓપરેશન શરૂ થાય તેનાં ઘણા દિવસો પહેલા જ ભારતીય સેનાની સ્ટ્રેટેજિક કોમ્યુનિકેશન ટીમે આયોજનબદ્ધ રીતે વિશ્વ સમક્ષ સત્ય રજૂ કરવાની તૈયારી શરૂ કરી દીધી હતી.
1:44 AMથી 1:51 AM સુધી: સંદેશાવ્યવહારની ચોકસાઈ
સવારે 1:44 વાગ્યે સંરક્ષણ મંત્રાલય દ્વારા પ્રેસ રિલીઝ જાહેર
PoJK અને પાકિસ્તાનમાં 9 આતંકવાદી ઠેકાણાઓના નાશની માહિતી આપવામાં આવી
બરાબર 1:51 વાગ્યે ભારતીય સેનાના અધિકૃત સોશિયલ મીડિયા હેન્ડલ પરથી ઓપરેશન સિંદૂરની સફળતાની જાહેરાત
ઓપરેશનનું ‘સિંદૂર’ પ્રતીક સૌપ્રથમ વિશ્વ સમક્ષ રજૂ કરાયું, જે બદલો લેવાઈ ચૂક્યો હોવાનો સંકેત આપતું હતું
વિડિયો, સંગીત અને પ્રતીકો દ્વારા મજબૂત સંદેશ
પ્રેસ કોન્ફરન્સ પહેલાં અને દરમિયાન રજૂ કરાયેલા તમામ વીડિયો સ્ટ્રેટેજિક કોમ્યુનિકેશનની સોશિયલ મીડિયા ટીમ દ્વારા તૈયાર કરવામાં આવ્યા હતા. ટીમે દિવસ-રાત સતત મહેનત કરી, કારણ કે હેતુ માત્ર વીડિયો બનાવવાનો નહીં પરંતુ વિશ્વને સ્પષ્ટ અને પ્રભાવશાળી સંદેશ આપવાનો હતો.
11 મેના રોજની પ્રેસ કોન્ફરન્સ પહેલાં
→ શિવ તાંડવ સંગીત સાથેનો વીડિયો રજૂ કરાયો
બીજા દિવસેની પ્રેસ કોન્ફરન્સમાં
→ રામધારી સિંહ ‘દિનકર’ની રશ્મિરથી કાવ્યપંક્તિનો ઉપયોગ:
“જ્યારે માણસ પર વિનાશ આવે છે, ત્યારે પહેલા તેનો અંતરાત્મા મરી જાય છે…
યુદ્ધ થશે, ભીખ નહીં…”
આ વીડિયો રોક મ્યુઝિક શૈલીમાં તૈયાર કરવામાં આવ્યો હતો, જેમાં દ્રશ્યો, શબ્દો અને સંગીત માટે વ્યાપક સંશોધન કરાયું હતું.
ઓપરેશન સિંદૂર (Operation Sindoor)એ સાબિત કરી દીધું કે આધુનિક યુદ્ધમાં હથિયારો જેટલું જ મહત્વ વિશ્વસનીય માહિતી, સમયસર સંદેશાવ્યવહાર અને મજબૂત કથાનકનું છે. વીરતા પુરસ્કારો 2026 દ્વારા ભારતીય સેનાએ આ નવા યુદ્ધક્ષેત્રમાં કામ કરનાર નાયકોને યોગ્ય સન્માન આપ્યું છે.
