18મી લોકસભાના અધ્યક્ષ પદને લઈને રાજકારણ ગરમાયું છે. દેશના ઈતિહાસમાં પહેલીવાર લોકસભા અધ્યક્ષ માટે ચૂંટણી યોજાશે. એનડીએ તરફથી ઓમ બિરલા જ્યારે વિપક્ષ ઈન્ડિયા બ્લોક તરફથી કે. સુરેશે સ્પીકર પદ માટે ઉમેદવારી નોંધાવી છે.
વાસ્તવમાં વિપક્ષ ડેપ્યુટી સ્પીકર પદ પર અડગ હતો. વિપક્ષે પહેલાથી જ કહ્યું હતું કે જો ડેપ્યુટી સ્પીકરનું પદ નહીં મળે તો તેઓ સ્પીકર પદ માટે પણ પોતાનો ઉમેદવાર ઉતારશે.
શરૂઆતમાં એવા સમાચાર હતા કે એનડીએ અને વિપક્ષ વચ્ચે લોકસભા સ્પીકરને લઈને સમજૂતી થઈ ગઈ છે અને ઓમ બિરલા ફરી એકવાર સ્પીકર પદ સંભાળશે. પરંતુ સંસદ પહોંચતા જ કોંગ્રેસના વરિષ્ઠ નેતા રાહુલ ગાંધીના નિવેદનથી રાજકારણ ગરમાયું હતું.
રાહુલ ગાંધીએ કહ્યું કે વિપક્ષને રાજનાથ સિંહનો ફોન આવ્યો હતો. તેમણે કહ્યું હતું કે વિપક્ષે સ્પીકર પદને સમર્થન આપવું જોઈએ અને સર્વસંમતિ બનાવવી જોઈએ. અમે કહ્યું કે અમે સ્પીકરને સમર્થન આપીશું, પરંતુ ડેપ્યુટી સ્પીકરનું પદ વિપક્ષ પાસે જવું જોઈએ. રાજનાથ સિંહે કહ્યું હતું કે તેઓ મલ્લિકાર્જુન ખડગેને પાછા બોલાવશે. પણ એ કોલ હજુ આવ્યો નથી. મોદી કહે એક વાત અને કરે કંઈક બીજું. વિપક્ષને ડેપ્યુટી સ્પીકરનું પદ મળશે તો જ અમે સમર્થન આપીશું.
રાહુલના આ નિવેદન બાદ સરકાર અને વિપક્ષ વચ્ચે સ્પીકર પદને લઈને મતભેદ સ્પષ્ટ દેખાઈ રહ્યા હતા, દરમિયાન ઓમ બિરલાએ સ્પીકર પદ માટે ઉમેદવારી નોંધાવી હતી. બીજી તરફ, ઈન્ડિયા બ્લોક કે. સુરેશને સ્પીકર પદ માટે ઉમેદવાર બનાવવામાં આવ્યા હતા અને તેમણે ઉમેદવારી પણ નોંધાવી હતી.
.@narendramodi जी,
देश भविष्य की ओर देख रहा है, आप अपनी कमियाँ छिपाने के लिए अतीत को ही कुरेदते रहते हैं।
पिछले 10 वर्षों में 140 करोड़ भारतीयों को आपने जो “Undeclared Emergency” का आभास करवाया उसने लोकतंत्र और संविधान को गहरा आघात पहुँचाया है।
पार्टियों को तोड़ना, चोर…
— Mallikarjun Kharge (@kharge) June 25, 2024
અગાઉ એનડીએ દ્વારા સ્પીકર ચૂંટણી માટે સર્વસંમતિ બનાવવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવ્યો હતો અને ભાજપના વરિષ્ઠ નેતાઓએ ઈન્ડિયા બ્લોકના નેતાઓ સાથે વાત કરી હતી. રક્ષા મંત્રી રાજનાથ સિંહ અને સંસદીય કાર્ય મંત્રી કિરેન રિજિજુ અલગ અલગ નેતાઓને મળ્યા અને ફોન પર વાત કરી. સૂત્રોએ જણાવ્યું કે જો સ્પીકરના નામ પર વિપક્ષી પાર્ટીઓ સાથે સહમતિ સધાઈ તો ડેપ્યુટી સ્પીકરનું પદ વિપક્ષને આપવામાં આવી શકે છે. જોકે, વિપક્ષનું કહેવું છે કે ડેપ્યુટી સ્પીકરનું પદ આપવામાં આવ્યું ન હતું, તેથી મામલો ખોટો થયો.
સ્પીકર પદને લઈને સરકાર અને વિપક્ષ વચ્ચે ઘર્ષણ
આ સમગ્ર ઘટના પર કોંગ્રેસ અધ્યક્ષ મલ્લિકાર્જુન ખડગેએ કહ્યું કે દેશ ભવિષ્ય તરફ જોઈ રહ્યો છે, તમે તમારી ખામીઓ છુપાવવા માટે ભૂતકાળને ખંજવાળતા રહો છો. છેલ્લા 10 વર્ષમાં તમે 140 કરોડ ભારતીયોને જે અઘોષિત કટોકટીનો અહેસાસ કરાવ્યો હતો તેનાથી લોકશાહી અને બંધારણને મોટો ફટકો પડ્યો છે. પક્ષોને તોડવું, ચુંટાયેલી સરકારોને પાછલા દરવાજાથી પથરાવવા, 95 ટકા વિપક્ષી નેતાઓ પર ED, CBI, ITનો દુરુપયોગ અને મુખ્યમંત્રીઓને પણ જેલમાં ધકેલી દેવા અને ચૂંટણી પહેલા સત્તાનો ઉપયોગ લેવલ પ્લેઇંગ ફિલ્ડને બગાડવા – શું આ અઘોષિત કટોકટી છે? ત્યાં નહિ? મોદીજી સહમતિ અને સહકારની વાત કરે છે પરંતુ તેમના કાર્યો તેનાથી વિપરીત છે.
ખડગેએ કહ્યું કે જ્યારે 146 વિપક્ષી સાંસદોને સંસદમાંથી સસ્પેન્ડ કરવામાં આવ્યા હતા અને દેશના નાગરિકો પર ફોજદારી ન્યાય પ્રણાલી બદલવા માટે ત્રણ કાયદા – ભારતીય નાગરિક સુરક્ષા સંહિતા 2023, ભારતીય ન્યાય સંહિતા 2023 અને ભારતીય પુરાવા અધિનિયમ 2023 – પસાર કરવામાં આવ્યા હતા, ત્યારે આ ક્યાં હતા? સંમતિના શબ્દો હતા? જ્યારે છત્રપતિ શિવાજી મહારાજ જી, મહાત્મા ગાંધીજી અને બાબાસાહેબ ડો. આંબેડકરજી જેવી મહાન હસ્તીઓની પ્રતિમાઓ વિપક્ષને પૂછ્યા વિના સંસદના પરિસરમાંથી એક ખૂણામાં ખસેડવામાં આવી હતી, ત્યારે આ શબ્દ સંમતિ ક્યાં હતી? જ્યારે આપણા 15 કરોડ ખેડૂત પરિવારો પર ત્રણ કાળા કાયદા લાદવામાં આવ્યા હતા અને તેઓને તેમના જ દેશમાં મહિનાઓ સુધી રસ્તા પર બેસી રહેવા મજબૂર કરવામાં આવ્યા હતા, તેમના પર અત્યાચાર ગુજારવામાં આવ્યા હતા, તો પછી આ સંમતિ શબ્દ ક્યાં હતો?
તેમણે કહ્યું કે નોટબંધી હોય, ઉતાવળે લાગુ કરાયેલ લોકડાઉન હોય કે પછી ચૂંટણી બોન્ડનો કાયદો હોય, આવા સેંકડો ઉદાહરણો છે કે જેના પર મોદી સરકારે બિલકુલ સંમતિ કે સહકારનો ઉપયોગ કર્યો નથી. વિપક્ષનું શું, આપણા જ નેતાઓને અંધારામાં રાખ્યા! ભાજપે લોકશાહી અને બંધારણની દુર્દશા કરી છે, કોંગ્રેસે હંમેશા લોકશાહી અને બંધારણનું સમર્થન કર્યું છે અને અમે તેને સમર્થન આપતા રહીશું.
દરમિયાન કેન્દ્રીય મંત્રી રાજનાથ સિંહે કહ્યું કે મલ્લિકાર્જુન ખડગે વરિષ્ઠ નેતા છે. ગઈ કાલથી લઈને આજ સુધીમાં ત્રણ વાર તેની સાથે વાત કરી છે.
સ્પીકર ગૃહના છે અને કોઈ પક્ષના નથી
તે જ સમયે, કેન્દ્રીય પ્રધાન પીયૂષ ગોયલે કહ્યું કે પહેલા નક્કી કરો કે ઉપરાષ્ટ્રપતિ કોણ હશે અને પછી રાષ્ટ્રપતિ માટે સમર્થન મેળવો, અમે આ પ્રકારની રાજનીતિની નિંદા કરીએ છીએ. સ્પીકર કોઈ શાસક પક્ષ કે વિપક્ષનો નથી હોતો, તે આખા ગૃહના હોય છે, તેવી જ રીતે, ડેપ્યુટી સ્પીકર પણ કોઈ પક્ષ કે જૂથનો નથી હોતો, તે સમગ્ર ગૃહનો હોય છે. લોકસભાની કોઈ પરંપરામાં એવું નથી કે ડેપ્યુટી સ્પીકર કોઈ ચોક્કસ પક્ષનો જ હોય.
કેન્દ્રીય મંત્રી લોક જનશક્તિ પાર્ટી (LJP)ના અધ્યક્ષ ચિરાગ પાસવાને કહ્યું કે આ કોઈ પાર્ટીની ચૂંટણી નથી. સ્પીકરનું પદ સમગ્ર ગૃહનું છે. વિપક્ષ દાવ લગાવી રહ્યો છે. અમે ડેપ્યુટી સ્પીકર પદ માટે વિપક્ષ સાથે ચર્ચા કરવા તૈયાર હતા. પરંતુ વિપક્ષ પોતાની શરતો પર અડગ રહ્યો. લોકશાહીમાં કોઈ શરતો હોતી નથી.
આવી સ્થિતિમાં હવે બુધવારે સવારે 11 વાગ્યે લોકસભા અધ્યક્ષ માટે ચૂંટણી યોજાશે. ત્યાર બાદ પરિણામ જાહેર કરવામાં આવશે. અત્યાર સુધી, લોકસભા અધ્યક્ષને લઈને સર્વસંમતિ હતી અને સામાન્ય રીતે વિપક્ષી પાર્ટી સાથે સંકળાયેલા નેતાને ડેપ્યુટી સ્પીકર તરીકે પસંદ કરવામાં આવતા હતા.
આ પણ વાંચો: ‘કેરળ’નું નામ બદલાશે? વિજયન સરકારે વિધાનસભામાં ઠરાવ પસાર કર્યો
આ પણ વાંચો: 25મી જૂન ‘બ્લેક ડે’: જાણો ઈન્દિરા ગાંધી દ્વારા લાદવામાં આવેલી ઈમરજન્સી પર જ કેમ હોબાળો?
આ પણ વાંચો: કોઝિકોડને મળ્યું ‘સિટી ઓફ લિટરેચર’નું બિરૂદ, UNESCOએ કરી જાહેરાત
