US vs Iran: અમેરિકા-ઈરાન સંઘર્ષમાં જો કોઈ એક બિંદુ સૌથી મહત્વપૂર્ણ અને ખતરનાક મોરચા તરીકે ઉભરી આવ્યું છે, તો તે હોર્મુઝ (Strait of Hormuz)ની સામુદ્રધુની છે. તે ફક્ત એક દરિયાઈ માર્ગ નથી, પરંતુ વિશ્વના ઉર્જા પુરવઠા માટે એક જીવનરેખા છે. પરંતુ હવે, આ જ માર્ગ ઈરાનનો સૌથી શક્તિશાળી શસ્ત્ર બની ગયો છે.

તાજેતરના યુએસ ગુપ્તચર અહેવાલે આ કટોકટીને વધુ તીવ્ર બનાવી છે. અહેવાલ મુજબ, ઈરાન હાલમાં હોર્મુઝની સામુદ્રધુની ખોલવાના મૂડમાં નથી. કારણ સ્પષ્ટ છે: તે એકમાત્ર રસ્તો છે જેના દ્વારા તેહરાન અમેરિકા અને રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ પર સૌથી વધુ દબાણ લાવી શકે છે.

હકીકતમાં, વિશ્વના તેલ અને ગેસ પુરવઠાનો લગભગ 20% આ માર્ગમાંથી પસાર થાય છે. તેથી, જો તે લાંબા સમય સુધી બંધ રહેશે, તો તેની સીધી અને ગંભીર અસર વૈશ્વિક બજાર પર પડશે. આ જ કારણ છે કે ઈરાન આ સામુદ્રધુનીનો ઉપયોગ વ્યૂહાત્મક હથિયાર તરીકે કરી રહ્યું છે. અહેવાલમાં એમ પણ કહેવામાં આવ્યું છે કે તેહરાન તેલના ઊંચા ભાવ જાળવી રાખવા અને અમેરિકા પર દબાણ વધારવા માટે જાણી જોઈને આ માર્ગને અવરોધી રહ્યું છે.

Strait of Hormuzની સામુદ્રધુની ખોલવી સરળ નથી

રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પે સતત દાવો કર્યો છે કે જો યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ ઇચ્છે તો હોર્મુઝની સામુદ્રધુની સરળતાથી ખોલી શકે છે. તેમણે એમ પણ કહ્યું હતું કે, “જો આપણને થોડો વધુ સમય મળે, તો આપણે તેને ખોલીશું.” જોકે, જમીન પર વાસ્તવિકતા તદ્દન અલગ દેખાય છે. નિષ્ણાતો માને છે કે આ કાર્ય દેખાય છે તેના કરતાં ઘણું મુશ્કેલ છે.

હોર્મુઝ (Strait of Hormuz)ની સામુદ્રધુનીનું ભૌગોલિક સ્થાન તેને અત્યંત સંવેદનશીલ બનાવે છે. આ દરિયાઈ માર્ગ તેના સૌથી સાંકડા બિંદુએ ફક્ત 33 કિલોમીટર પહોળો છે, જ્યારે દરેક જહાજો માટેનો માર્ગ ફક્ત 3 કિલોમીટર છે. આનાથી તેમાંથી પસાર થતા જહાજો અત્યંત સંવેદનશીલ બને છે.

ડ્રોન, મિસાઇલો અને દરિયાઈ ખાણો સ્ટ્રેટને ખતરનાક બનાવે છે

ઈરાનના ઇસ્લામિક રિવોલ્યુશનરી ગાર્ડ કોર્પ્સ (IRGC) એ આ નબળાઈને તાકાતમાં ફેરવી દીધી છે. ડ્રોન, મિસાઇલો અને દરિયાઈ ખાણો દ્વારા, તેઓએ આ વિસ્તારને એટલો ખતરનાક બનાવી દીધો છે કે ઘણા વ્યાપારી જહાજો હવે તેમાંથી પસાર થવાનું ટાળે છે. કેટલાક કિસ્સાઓમાં, જહાજો પર હુમલો પણ કરવામાં આવ્યો છે અને તેમની પાસેથી ટોલ માંગવામાં આવ્યો છે.

રોઇટર્સના અહેવાલ મુજબ, નિષ્ણાતો માને છે કે જો અમેરિકા લશ્કરી બળ દ્વારા આ માર્ગ ખોલવાનો પ્રયાસ કરશે, તો યુદ્ધ વધુ લાંબું અને ખતરનાક બની શકે છે. વધુમાં, ભૂતપૂર્વ CIA ડિરેક્ટર બિલ બર્ન્સે ચેતવણી આપી છે કે ઈરાન આ શક્તિને આટલી સરળતાથી છોડશે નહીં. તેમના મતે, તેહરાન ભવિષ્યના કોઈપણ શાંતિ કરારમાં પોતાના માટે સુરક્ષા ગેરંટી અને આર્થિક લાભ મેળવવા માટે આ સામુદ્રધુનીનો ઉપયોગ કરશે.

આ સ્પષ્ટપણે દર્શાવે છે કે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ (Strait of Hormuz) હવે માત્ર એક દરિયાઈ માર્ગ નથી, પરંતુ વૈશ્વિક રાજકારણમાં એક મુખ્ય “ચોકપોઇન્ટ” બની ગયો છે. અમેરિકા માટે, તેને ખોલવું માત્ર એક લશ્કરી પડકાર જ નહીં, પરંતુ રાજદ્વારી અને વ્યૂહાત્મક કસોટી બની ગયું છે.

આ પણ વાંચો:યુદ્ધ અટકશે નહીં! ઈરાને 48 કલાકના યુદ્ધવિરામની અમેરિકાની ઓફરને નકારી કાઢી,હુમલાઓથી આપ્યો જવાબ

આ પણ વાંચો:પુલ પર હુમલા પછી ભડક્યું ઈરાન! અમેરિકાનું F-35 જેટ પાડી દીધાનો દાવો, પાયલટ કેદમાં?

આ પણ વાંચો:ચારેય તરફ વિનાશ! જિદ્દી ઈરાન સામે અમેરિકા-ઇઝરાયેલનો હુમલો છતાં… ‘ટાઈગર હજુ જીવંત છે!’