Air India Plane Crash: ગુરુવારે અમદાવાદથી લંડન જતી ફ્લાઇટ ક્રેશ થઈ ગઈ હતી. તેમાં 241 મુસાફરો અને ક્રૂ મેમ્બર્સના મોત થયા. પહેલા ઇમરજન્સી સર્વિસ પહોંચી અને પછી પરિવારના સભ્યો એરપોર્ટ પર ભેગા થયા. મીડિયા કર્મચારીઓ પણ પાછળથી અમદાવાદ પહોંચ્યા. પરંતુ રવિવારે કંઈક એવું બન્યું જે સામાન્ય લોકોને આશ્ચર્યચકિત કરી શકે છે. આ દુર્ઘટનાની તપાસમાં ભાગ લેવા માટે આંતરરાષ્ટ્રીય ઉડ્ડયન એજન્સીઓ પણ અમદાવાદ પહોંચી. ભારત પહોંચેલા લોકોમાં અમેરિકાના NTSB, ટોચના ટ્રાન્સપોર્ટ અકસ્માત તપાસ એજન્સી, યુએસ સિવિલ એવિએશન રેગ્યુલેટર અને યુનાઇટેડ કિંગડમ સિવિલ એવિએશન ઓથોરિટીના અધિકારીઓનો સમાવેશ થાય છે. આ ચોક્કસપણે લોકોના મનમાં પ્રશ્ન ઉભો કરે છે કે ભારતીય ભૂમિ પર ઇન્ડિયન એરલાઇન્સના વિમાન ક્રેશની તપાસમાં વિદેશી એજન્સીઓ કેમ સામેલ છે.
શિકાગો કન્વેન્શન પ્રોટોકોલ
એક અહેવાલ મુજબ, આનો જવાબ 78 વર્ષ પહેલાં થયેલા આંતરરાષ્ટ્રીય કરારમાં રહેલો છે. તે આપણા ઉડાનના લગભગ દરેક પાસાને નિયંત્રિત કરે છે. આંતરરાષ્ટ્રીય નાગરિક ઉડ્ડયન પર સંમેલન 1944 માં હસ્તાક્ષર કરવામાં આવ્યું હતું. બીજા વિશ્વયુદ્ધનો અંત આવી રહ્યો હતો ત્યારે તેના પર હસ્તાક્ષર કરવામાં આવ્યા હતા. તેના નિર્માતાઓ સમજી ગયા હતા કે ઉડ્ડયન વિશ્વને એક મહાન રીતે જોડશે.
આજે, સંમેલનના ટેકનિકલ ધોરણોનું નિરીક્ષણ મોન્ટ્રીયલ સ્થિત યુએન એજન્સી ICAO દ્વારા કરવામાં આવે છે. ભારત, યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ અને યુનાઇટેડ કિંગડમ સહિત તમામ 193 સભ્ય દેશો તેના નિયમોનું પાલન કરવા સંમત થયા છે. આમાં સૌથી મહત્વપૂર્ણ પરિશિષ્ટ 13 છે. તે વિમાન અકસ્માતો અને ગંભીર ઘટનાઓની તપાસ માટે આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રોટોકોલ નક્કી કરે છે. પરિશિષ્ટ 13 ના પાંચમા પ્રકરણમાં મુખ્ય જવાબદારીઓની રૂપરેખા આપવામાં આવી છે. તે સ્પષ્ટ કરે છે કે તેનો ધ્યેય દોષ અથવા જવાબદારી સોંપવાનો નથી, પરંતુ કારણો શોધીને અને ભવિષ્યમાં થતા અકસ્માતોને અટકાવીને ઉડ્ડયન સલામતીમાં સુધારો કરવાનો છે.
આ તપાસમાં કોણ ભાગ લઈ શકે છે?
પ્રકરણ 5 મુજબ, વિમાન અકસ્માતની તપાસ કરવાની જવાબદારી તે દેશની છે જ્યાં અકસ્માત થયો હતો. આ ઉપરાંત, વિમાન સાથે સંબંધિત અન્ય દેશોને પણ તેમાં ભાગ લેવાના ઔપચારિક અધિકારો છે. આમાં સ્ટેટ ઓફ રજિસ્ટ્રી, ‘સ્ટેટ ઓફ ઓપરેટર’, ‘સ્ટેટ ઓફ ડિઝાઇન’ અને ‘સ્ટેટ ઓફ મેન્યુફેક્ચર’નો સમાવેશ થાય છે. AI 171 વિમાન દુર્ઘટના ભારતીય ભૂમિ પર બની હતી, તેથી ભારતને ઘટનાની સ્થિતિ જાણવાનો અધિકાર છે. તેથી, અકસ્માતની તપાસ AAIB દ્વારા કરવામાં આવે છે. તે નાગરિક ઉડ્ડયન મંત્રાલય હેઠળની એક સરકારી એજન્સી છે. એટલું જ નહીં, તે ગંભીર ઘટનાઓની તપાસ માટે જવાબદાર છે.
‘ઓપરેટર રાજ્ય’ પણ ભારત છે. આનું કારણ એ છે કે એર ઇન્ડિયા વિમાનનું સંચાલન કરતી હતી. ‘રજિસ્ટ્રી રાજ્ય’ પણ ભારત છે. એર ઇન્ડિયાના બોઇંગ વિમાનો ભારતીય નોંધણી ચિહ્નો સાથે સહી કરેલા છે. રાષ્ટ્રીય નિયમો અનુસાર આ VT થી શરૂ થાય છે. જો કે, આ કિસ્સામાં ડિઝાઇન રાજ્ય અને ઉત્પાદન રાજ્ય બંને યુએસ છે. વિમાન બોઇંગ દ્વારા બનાવવામાં આવ્યું હતું અને તેમાં જનરલ ઇલેક્ટ્રિક દ્વારા બનાવેલા એન્જિન છે. બંને યુએસ કંપનીઓ છે. આમ NTSB અને FAA જેવી યુએસ એજન્સીઓ ICAO પરિશિષ્ટ 13 હેઠળ તપાસમાં ભાગ લેવા માટે હકદાર છે.
બ્રિટિશ પ્રતિનિધિઓ તપાસમાં કેમ જોડાયા?
હવે બ્રિટનની વાત કરીએ તો, તેના પ્રતિનિધિઓ તપાસમાં જોડાયા છે કારણ કે એર ઇન્ડિયાની ફ્લાઇટમાં 53 બ્રિટિશ મુસાફરો હતા. તે બધાના મોત થયા હતા. દરેકને અકસ્માત સ્થળે જવાનો, કાટમાળ અને પુરાવાઓની તપાસ કરવાનો સંપૂર્ણ અધિકાર છે. આ આશ્ચર્યજનક ન હોવું જોઈએ કારણ કે તે જરૂરી છે. આ સિદ્ધાંત દર્શાવે છે કે હવાઈ સલામતી એક આંતરરાષ્ટ્રીય જવાબદારી છે.
આ પણ વાંચો:અમદાવાદ વિમાન દુર્ઘટનાનો લેટેસ્ટ વીડિયો, આગ અને ધુમાડા વચ્ચે વિદ્યાર્થીઓ ઇમારત પરથી કૂદતા જોવા મળ્યા
આ પણ વાંચો:અમદાવાદથી લંડન જતી એર ઇન્ડિયાની વધુ એક ફ્લાઇટ રદ,ટેકનિકલ ખામીને કારણે લેવાયો નિર્ણય
આ પણ વાંચો:UAEમાં ભારતીય મૂળના વ્યક્તિએ પ્લેન ક્રેશ દુર્ઘટનામાં 6 કરોડની સહાયની કરી જાહેરાત
