Business News: આજના સમયમાં નાની ખરીદીથી લઈને મોટા બિલની ચુકવણી સુધી લોકો UPI અને અન્ય ડિજિટલ પેમેન્ટનો મોટા પ્રમાણમાં ઉપયોગ કરી રહ્યા છે. ડિજિટલ પેમેન્ટથી નાણાંની લેવડદેવડ સરળ બની છે, પરંતુ તેની સાથે સાઇબર છેતરપિંડીનું (UPI Fraud) જોખમ પણ વધી રહ્યું છે. હવે બેન્કોએ ડિજિટલ પેમેન્ટ સાથે જોડાયેલી ફિનટેક કંપનીઓને સુરક્ષા વ્યવસ્થા વધુ મજબૂત બનાવવા અને વેપારીઓની તપાસ કડક કરવા સૂચના આપી છે.
બેન્કોએ ફિનટેક કંપનીઓને પોતાના પ્લેટફોર્મ સાથે નવા વેપારીઓને જોડતાં પહેલાં તેમની ઓળખ અને વિગતોની યોગ્ય ચકાસણી કરવા જણાવ્યું છે. આ ઉપરાંત, ઓટોમેટેડ પેઆઉટ સિસ્ટમ પર દેખરેખ વધારવા અને નવા બેન્ક ખાતામાં પૈસા ટ્રાન્સફર કરતાં પહેલાં તેની વિગતોની પુનઃચકાસણી કરવાની સલાહ પણ આપવામાં આવી છે.
UPI Fraud: વેપારીઓની તપાસ અને પેમેન્ટ સિસ્ટમ પર દેખરેખ વધારવા સૂચના
ડિજિટલ પેમેન્ટ અને નાણાં ટ્રાન્સફરની સુવિધા આપતી ફિનટેક કંપનીઓને બેન્કોએ વધુ સતર્ક રહેવા જણાવ્યું છે. નવા મર્ચન્ટ્સને પ્લેટફોર્મ સાથે જોડતાં પહેલાં તેમની ઓળખ, વ્યવસાય અને અન્ય જરૂરી વિગતોની તપાસ કરવી પડશે. વેપારીઓને ચુકવણી માટે ઉપયોગમાં લેવાતા બેન્ક ખાતાની વિગતો પણ યોગ્ય રીતે ચકાસવાની સલાહ આપવામાં આવી છે.
બેન્કોએ ઓટોમેટેડ પેઆઉટ સિસ્ટમ પર નિયંત્રણ અને દેખરેખ વધારવા પણ સૂચના આપી છે. આ સિસ્ટમની મદદથી કંપનીઓ એકસાથે હજારો બેન્ક ખાતાંમાં નાણાં ટ્રાન્સફર કરી શકે છે. જો આ પ્રક્રિયામાં યોગ્ય ચકાસણી ન કરવામાં આવે તો સાઇબર ગુનેગારો તેનો ગેરલાભ ઉઠાવીને ખોટાં ખાતાંમાં પૈસા ટ્રાન્સફર કરાવી શકે છે. તેથી દરેક ટ્રાન્ઝેક્શનની વિશ્વસનીયતા ચકાસવી જરૂરી છે.
API Key ચોરાઈ જાય તો શું થઈ શકે?
ડિજિટલ પેમેન્ટની સુરક્ષામાં API Key મહત્ત્વની ભૂમિકા ભજવે છે. API Key એક પ્રકારનો ખાનગી ડિજિટલ કોડ છે, જે વેપારીના સોફ્ટવેરને પેમેન્ટ કંપનીની સિસ્ટમ સાથે જોડવામાં અને ચુકવણી સંબંધિત સૂચનાઓ મોકલવામાં મદદ કરે છે.
ઉદાહરણ તરીકે, કોઈ ઓનલાઈન વેપારી ગ્રાહકો પાસેથી પેમેન્ટ મેળવવા માટે પેમેન્ટ કંપનીની સેવાઓનો ઉપયોગ કરે છે. આ પ્રક્રિયામાં API Key દ્વારા સિસ્ટમ વેપારીની ઓળખ કરી શકે છે અને તેની તરફથી આવતી પેમેન્ટ સંબંધિત સૂચનાઓને ઓળખવામાં મદદ મળે છે.
જોકે, જો આ ખાનગી કોડ વેપારીના સર્વરમાં સુરક્ષિત રીતે રાખવામાં ન આવ્યો હોય અને સાઇબર ગુનેગારો સર્વરમાં ઘૂસણખોરી કરીને તેની ચોરી કરી લે તો તેનો દુરુપયોગ થઈ શકે છે. ચોરાયેલી API Keyનો ઉપયોગ કરીને ગુનેગારો પેમેન્ટ સિસ્ટમને ખોટી સૂચનાઓ મોકલવાનો પ્રયાસ કરી શકે છે. પરિણામે નાણાંની લેવડદેવડમાં છેતરપિંડી થવાનું જોખમ ઊભું થઈ શકે છે.
API Keyની સુરક્ષા માટે કંપનીઓએ શું પગલાં લીધાં?
આ જોખમને ધ્યાનમાં રાખીને પેમેન્ટ કંપનીઓ API Keyને સમયાંતરે બદલવા સહિતનાં સુરક્ષા પગલાં લઈ રહી છે. આમ કરવાથી જો કોઈ જૂની API Key ચોરાઈ જાય તો તેનો લાંબા સમય સુધી દુરુપયોગ થવાની શક્યતા ઘટાડી શકાય છે.
ડિજિટલ પેમેન્ટનો ઉપયોગ કરતી વખતે માત્ર ગ્રાહકોએ જ નહીં, પરંતુ વેપારીઓ અને પેમેન્ટ સેવા આપતી કંપનીઓએ પણ સાવચેતી રાખવી જરૂરી છે. મજબૂત સુરક્ષા વ્યવસ્થા, વેપારીઓની યોગ્ય ચકાસણી અને દરેક ટ્રાન્ઝેક્શન પર દેખરેખ રાખવાથી સાઇબર છેતરપિંડીનું જોખમ ઘટાડવામાં મદદ મળી શકે છે.
આ પણ વાંચો: ગુજરાત પોલીસ સાઇબર સેલે પ્રકૃતિ પ્રેમીઓને લક્ષ્ય બનાવતી મોટી સાઇબર છેતરપિંડીનો પર્દાફાશ કર્યો
આ પણ વાંચો: રાજકોટમાં 45.60 લાખનો સાઇબર ફ્રોડ. PGVCLના MDના નામે છેતરપિંડી
આ પણ વાંચો: નિવૃત્ત બેન્ક મેનેજર સાઇબર ફ્રોડનો ભોગ બન્યા, રૂ. 1.40 કરોડની છેતરપિંડી
