New Delhi: પહલગામ આતંકવાદી હુમલા બાદ, ભારતે આતંકવાદને સમર્થન આપતા પાકિસ્તાનને જવાબ આપવા માટે તૈયારીઓ તેજ કરી દીધી છે. સરકારે આ દિશામાં વધુ એક મહત્વપૂર્ણ પગલું ભર્યું છે. ગૃહ મંત્રાલયે 7 મેના રોજ દેશના 244 જિલ્લાઓમાં એક ખાસ કવાયતની જાહેરાત કરી છે, જે હેઠળ ‘નાગરિક સંરક્ષણ તાલીમ’ હાથ ધરવામાં આવશે જેથી સામાન્ય નાગરિકો પણ યુદ્ધ જેવી પરિસ્થિતિમાં તૈયાર રહે. આ તૈયારીનો સૌથી મહત્વપૂર્ણ ભાગ છે – ‘બ્લેકઆઉટ’. એક એવી ચાલ જે દુશ્મનને આંધળો કરી દે છે.
જ્યારે કોઈ દેશ પર યુદ્ધનો ભય હોય છે અથવા હવાઈ હુમલો શક્ય હોય છે, ત્યારે દુશ્મનની નજર જમીન પરની લાઇટ્સને નિશાન બનાવે છે. શહેરોની ચમકતી લાઈટો, વાહનોની હેડલાઈટ, ઘરોની લાઈટો – આ બધું દુશ્મન માટે નિશાન બિંદુ બની જાય છે.
તેના નિયમો શું છે?
આ જોખમથી બચવા માટે બ્લેકઆઉટ કરવામાં આવે છે. આમાં, ઘરોની બધી લાઇટ બંધ કરવા, બારીઓ પર કાળા કપડા કે પડદા લગાવવા, વાહનોની હેડલાઇટ પર કાળા કવર લગાવવા અને સ્ટ્રીટ લાઇટ પણ મર્યાદિત સમય માટે બંધ રાખવા જેવા આદેશો જારી કરવામાં આવે છે.
1971નું યુદ્ધ
ભારતમાં 1971ના ભારત-પાકિસ્તાન યુદ્ધ દરમિયાન, સરકાર દ્વારા દેશના ઘણા શહેરોમાં મોક ડ્રીલ યોજવામાં આવી હતી. આટલા લાંબા સમય પછી, પડોશી દેશ સાથેના ભારે તણાવને ધ્યાનમાં રાખીને ફરીથી એક મોકડ્રીલનું આયોજન કરવામાં આવનાર છે. સંરક્ષણ મંત્રાલય અને આર્કાઇવ્સ વિભાગના અહેવાલોમાં 1971ના યુદ્ધ દરમિયાન “નાગરિક સંરક્ષણ બ્લેકઆઉટ પ્રોટોકોલ”નો ઉલ્લેખ છે. નાગરિક સંરક્ષણ માર્ગદર્શિકાઓ અને ભારત સરકારના નાગરિક સંરક્ષણ તાલીમ સામગ્રીમાં પણ ઉલ્લેખ છે કે યુદ્ધ દરમિયાન લાઇટ છુપાવવા માટે સૂચનાઓ આપવામાં આવી હતી. તે સમયે, ઘણા વરિષ્ઠ નાગરિકો દ્વારા અને રેડિયો પ્રસારણ, ખાસ કરીને ઓલ ઈન્ડિયા રેડિયોના રેકોર્ડિંગમાં, “લાઈટ બંધ કરો”, “પડદા ખેંચો” વગેરે જેવી સૂચનાઓ આપવામાં આવતી હતી.
શા માટે જરૂરી છે
જ્યારે જમીન પર પ્રકાશ દેખાતો નથી, ત્યારે દુશ્મનો અંધારામાં બોમ્બમારો કરશે, જેનાથી નુકસાનની શક્યતા ઓછી થશે. આવી પરિસ્થિતિઓમાં નાગરિકોને માનસિક રીતે સતર્ક અને સહકારી બનાવવા. દેશની વાયુસેના અને સુરક્ષા દળોની પ્રવૃત્તિઓ સરળતાથી અંધારામાં છુપાયેલી રહી શકે છે.
ઉલ્લેખનીય છે કે પહેલગામ આતંકવાદી હુમલા પછી, ભારતની કાર્યવાહી સ્પષ્ટ કરે છે કે દુશ્મન દેશ ભારતની આંતરિક શાંતિને નિશાન બનાવી શકે છે. સરકાર હવે સ્પષ્ટ છે કે જવાબ ફક્ત સરહદ પર જ નહીં પરંતુ દેશના દરેક નાગરિકની તૈયારીમાં પણ હોવો જોઈએ, આ કવાયત તે તૈયારીનો એક ભાગ છે.
આ પણ વાંચો:દેશમાં કોરોનાના કેસ વધતા કેન્દ્રીય મંત્રીએ કરી બેઠક, આ તારીખે કરવામાં આવશે મોક ડ્રીલ
