New Delhi News : તિબેટીયન ધર્મગુરૂ દલાઈ લામાના ઉચ્ચરાધિકારી અંગે ચીને ભારતને ચેતવણી આપી છે. ચીને શુક્રવારે લઘુમતી બાબતોના મંત્રી કિરેન રિજિજુની ટિપ્પણી પર વાંધો ઉઠાવ્યો હતો. રિજિજુએ કહ્યું હતું કે દલાઈ લામાનો પુનર્જન્મ તેમની પોતાની ઇચ્છા મુજબ થવો જોઈએ. ચીને ભારતને તિબેટ સંબંધિત મુદ્દાઓ પર સાવધાની રાખવા વિનંતી કરી છે. ચીન કહે છે કે આનાથી દ્વિપક્ષીય સંબંધોમાં સુધારો પ્રભાવિત થઈ શકે છે. ચીનના વિદેશ મંત્રાલયના પ્રવક્તા માઓ નિંગે મીડિયા બ્રીફિંગમાં રિજિજુની ટિપ્પણી પર પૂછવામાં આવેલા પ્રશ્નનો જવાબ આપ્યો. તેમણે કહ્યું કે ભારતે 14મા દલાઈ લામાના ચીન વિરોધી અલગતાવાદી સ્વભાવને સમજવો જોઈએ. ભારતે તિબેટ સંબંધિત મુદ્દાઓ પર તેની પ્રતિબદ્ધતાઓનું સન્માન કરવું જોઈએ. ચીન તિબેટને ‘ઝિઝાંગ’ કહે છે.
માઓએ કહ્યું કે ભારતે પોતાના શબ્દો અને કાર્યોમાં સાવધાની રાખવી જોઈએ. તેણે તિબેટ સંબંધિત મુદ્દાઓ સાથે ચીનના આંતરિક બાબતોમાં દખલ કરવાનું બંધ કરવું જોઈએ. તેણે ચીન-ભારત સંબંધોના સુધારણા અને વિકાસને અસર કરવાનું ટાળવું જોઈએ. કિરેન રિજિજુએ ગુરુવારે કહ્યું હતું કે દલાઈ લામાના પુનર્જન્મનો નિર્ણય સ્થાપિત સંસ્થા અને તિબેટીયન બૌદ્ધોના નેતા દ્વારા લેવામાં આવશે, અન્ય કોઈ દ્વારા નહીં. દલાઈ લામાના તેમના અનુગામી પરની ટિપ્પણી પર ભારત સરકારના વરિષ્ઠ વ્યક્તિ દ્વારા આ પહેલી પ્રતિક્રિયા હતી.
બુધવારે, તિબેટીયન આધ્યાત્મિક નેતા દલાઈ લામાએ કહ્યું હતું કે દલાઈ લામાની સંસ્થા ચાલુ રહેશે. ફક્ત ગાડેન ફોદ્રાંગ ટ્રસ્ટ – જે 2015 માં તેમના કાર્યાલય દ્વારા સ્થાપિત કરવામાં આવ્યું હતું – ને તેમના ભાવિ પુનર્જન્મને માન્યતા આપવાનો અધિકાર હશે. રિજિજુની આ ટિપ્પણી ચીન દ્વારા નોબેલ શાંતિ પુરસ્કાર વિજેતાની ઉત્તરાધિકાર યોજનાને નકારી કાઢ્યા બાદ આવી છે. ચીન કહે છે કે કોઈપણ ભાવિ ઉત્તરાધિકારીને તેની મંજૂરી હોવી જોઈએ. રિજિજુ, જે બૌદ્ધ છે, અને અન્ય એક કેન્દ્રીય મંત્રી રાજીવ રંજન સિંહ, 6 જુલાઈએ ધર્મશાળામાં દલાઈ લામાના 90મા જન્મદિવસ સમારોહમાં ભારત સરકારનું પ્રતિનિધિત્વ કરવાના છે. મંત્રીએ કહ્યું કે જન્મદિવસનો કાર્યક્રમ એક ધાર્મિક સમારોહ છે અને તેનો રાજકારણ સાથે કોઈ સંબંધ નથી.
માઓએ ચીનના વલણને પુનરાવર્તિત કર્યું કે દલાઈ લામા અને તિબેટીયન બૌદ્ધ ધર્મના બીજા ક્રમના આધ્યાત્મિક નેતા પંચેન લામાના પુનર્જન્મ માટે કડક ધાર્મિક વિધિઓ અને ઐતિહાસિક પરંપરાઓનું પાલન કરવું જોઈએ. તે સ્થાનિક શોધ, સુવર્ણ કળશ ‘સ્વર્ણ કળશ’ માંથી મેળવેલા લોટ અને કેન્દ્ર સરકારની મંજૂરી મુજબ થવું જોઈએ. તેમણે કહ્યું કે વર્તમાન 14મા દલાઈ લામા આ પ્રક્રિયામાંથી પસાર થયા હતા અને તત્કાલીન કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા મંજૂરી આપવામાં આવી હતી. તેમણે કહ્યું કે દલાઈ લામાના પુનર્જન્મ માટે તે સિદ્ધાંતો જાળવી રાખવા જોઈએ અને ધાર્મિક વિધિઓ, ઐતિહાસિક પરંપરાઓ, ચીની કાયદા અને નિયમોનું પાલન કરવું જોઈએ.
માઓની ટિપ્પણીઓ પૂર્વ લદ્દાખ મડાગાંઠ પછી ચાર વર્ષથી વધુ સમયથી સ્થિર ગતિરોધ પછી ભારત અને ચીન દ્વારા સંબંધોને સામાન્ય બનાવવાના પ્રયાસો તરફ નિર્દેશ કરે છે. ગયા વર્ષે રશિયાના કાઝાનમાં બ્રિક્સ સમિટની બાજુમાં વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અને ચીનના રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગ વચ્ચેની મુલાકાત પછી બંને દેશો વચ્ચેના સંબંધો ફરી આગળ વધ્યા છે. આ પછી ઘણી ઉચ્ચ-સ્તરીય બેઠકો થઈ હતી. ભારતીય યાત્રાળુઓ માટે કૈલાશ અને માનસરોવર યાત્રા ફરી શરૂ કરવી, જે તાજેતરમાં શરૂ થઈ હતી, તેને સંબંધોને સામાન્ય બનાવવા માટે બંને દેશો દ્વારા લેવામાં આવેલ પ્રથમ પગલું તરીકે વર્ણવવામાં આવ્યું છે.
આ પણ વાંચો:શ્રી કૃષ્ણ જન્મભૂમિ-શાહી ઇદગાહ કેસમાં મુસ્લિમ પક્ષને મોટો ફટકો, સુપ્રીમ કોર્ટે આ માગ ફગાવી
આ પણ વાંચો:શ્રી કૃષ્ણ જન્મભૂમિ-શાહી ઇદગાહ મસ્જિદ વિવાદમાં મોટો નિર્ણય, હિન્દુ પક્ષને ઝટકો
આ પણ વાંચો:શાહી ઇદગાહ મસ્જિદનો કરવામાં આવશે સર્વે, અલ્હાબાદ હાઇકોર્ટને મંજૂરી
