વેસ્ટ ઈન્ડિઝ સામે શરૂ થનારી ટેસ્ટ શ્રેણીમાં ટીમ ઈન્ડિયાની જર્સી પર ડ્રીમ-11 લખેલું જોવા મળશે. Byju’sનો કોન્ટ્રાક્ટ આ નાણાકીય વર્ષ પૂરો થયો હતો. ચાલો જાણીએ કે ડ્રીમ 11 પહેલા ટીમ ઈન્ડિયાની જર્સી સ્પોન્સર કઈ-કઈ કંપનીઓ રહી છે.
ભારતીય ક્રિકેટ કંટ્રોલ બોર્ડ (BCCI) એ કાલ્પનિક ગેમિંગ પ્લેટફોર્મ ડ્રીમ 11 ને ભારતીય ટીમના નવા જર્સી સ્પોન્સર તરીકે નિયુક્ત કર્યા છે. ડ્રીમ 11 (Dream 11) એ બાયજુનું સ્થાન લીધું છે. તે છઠ્ઠી કંપની છે જેનું નામ ભારતીય ટીમની જર્સીના આગળના ભાગમાં દેખાશે. ડ્રીમ-11 અને બીસીસીઆઈ વચ્ચે ત્રણ વર્ષનો કરાર છે. જો કે, આ કરારની રકમનો હજુ સુધી ખુલાસો કરવામાં આવ્યો નથી.
વેસ્ટ ઈન્ડિઝ વિરૂદ્ધ શરૂ થનારી ટેસ્ટ સીરીઝમાં ટીમ ઈન્ડિયાની જર્સી પર ડ્રીમ-11 લખેલું જોવા મળશે. બાયજુનો કોન્ટ્રાક્ટ આ નાણાકીય વર્ષમાં સમાપ્ત થયો. ચાલો જાણીએ કે, ડ્રીમ 11 પહેલા ટીમ ઈન્ડિયાની જર્સી સ્પોન્સર કઈ-કઈ કંપનીઓ રહી છે.
ITC લિમિટેડ (1993–2001)

ITC લિમિટેડ, ભારતની અગ્રણી કંપનીઓમાંની એક, 1993 થી 2001 દરમિયાન ભારતીય ટીમની જર્સી સ્પોન્સર હતી. ટીમની જર્સી પર ITCની બ્રાન્ડ વિલ્સ અને ITC હોટેલ્સના નામ જોવા મળ્યા હતા.
કંપનીની વર્તમાન સ્થિતિ: ITC ની માર્કેટ કેપ રૂ 56.12 ટ્રિલિયન છે. નાણાકીય વર્ષ 2022-23માં તેણે લગભગ પાંચ હજાર કરોડ રૂપિયાનો નફો કર્યો હતો.
સહારા ઇન્ડિયા (2002-2013)

સહારા ઈન્ડિયા પરિવાર સૌથી લાંબા સમય સુધી ભારતીય ટીમનું જર્સી સ્પોન્સર રહ્યું હતું. BCCI અને તેમની વચ્ચે 2002 થી 2013 સુધીનો કરાર ચાલ્યો હતો. મીડિયા રિપોર્ટ્સ અનુસાર, સહારાએ દરેક ઈન્ટરનેશનલ મેચ માટે 3.34 કરોડ રૂપિયાથી વધુ ખર્ચ કર્યો હતો. ટીમ ઈન્ડિયાએ 2007માં T20 વર્લ્ડ કપ અને 2011માં ODI વર્લ્ડ કપ જીત્યો હતો જેમાં સહારા જર્સી સ્પોન્સર હતી.
કંપનીની વર્તમાન સ્થિતિઃ સહારાના વડા સુબ્રત રોયના જેલમાં ગયા બાદ કંપની ખૂબ જ ખરાબ તબક્કામાંથી પસાર થઈ રહી છે.
સ્ટાર ઇન્ડિયા (2014–2017)

સ્ટાર ઈન્ડિયા, ભારતના અગ્રણી મીડિયા સમૂહમાંનું એક, 2014 થી 2017 દરમિયાન ભારતીય ક્રિકેટ ટીમની જર્સી સ્પોન્સર હતી. ભારતીય મીડિયા સમૂહે પ્રત્યેક દ્વિપક્ષીય મેચ માટે રૂ. 1.92 કરોડ અને આઇસીસી મેચ માટે રૂ. 61 લાખ ચૂકવ્યા હોવાનું જાણવા મળ્યું છે.
કંપનીની વર્તમાન સ્થિતિ: સ્ટાર ઈન્ડિયા સારી સ્થિતિમાં છે અને તે અગ્રણી મીડિયા સમૂહોમાંનું સ્થાન ચાલુ રાખે છે.
Oppo (2017-2019)

ઓપ્પો, એક અગ્રણી સ્માર્ટફોન નિર્માતા, 2017 થી 2019 સુધી ભારતીય ટીમના જર્સીના પ્રાયોજક અધિકારોને નામ આપ્યું હતું. ઓપ્પોએ 2017માં સ્પોન્સરશિપ માટે Vivo Mobiles કરતાં વધુ બિડ કરી હોવાનું કહેવાય છે. તેણે 1,079 કરોડ રૂપિયામાં પાંચ વર્ષની ડીલ કરી હતી. કંપનીએ પાછળથી બજારમાંથી બહાર નીકળવાનો અને બાયજુને તે જ કિંમતે અધિકારો ટ્રાન્સફર કરવાનું નક્કી કર્યું. કંપનીનું માનવું હતું કે 2017માં ટીમ ઈન્ડિયાની જર્સીની રકમ ઘણી વધારે હતી, જે હાલમાં કંપનીના માપદંડને પૂરી કરી રહી નથી.
કંપનીની વર્તમાન સ્થિતિ: Oppo એ 2021 ના પ્રથમ ક્વાર્ટરમાં 37 મિલિયન ફોન વેચ્યા. બે વર્ષમાં તેમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો થયો છે. 2023 ના પ્રથમ ત્રિમાસિક ગાળામાં, તેણે ફક્ત 27 મિલિયન ફોન વેચ્યા.
બાયજુ (2019-2023)

2019 માં, બાયજુએ ટીમની અગાઉની જર્સી સ્પોન્સર Oppo પાસેથી તમામ જવાબદારીઓ સંભાળી લીધી. બાયજુએ જૂન 2022માં બોર્ડ સાથેના અંદાજિત US $35 મિલિયનમાં તેની જર્સી સ્પોન્સરશિપ ડીલને નવેમ્બર 2023 સુધી લંબાવવા સંમતિ આપી હતી. બાયજુએ BCCI સાથેનો તેમનો કરાર સમાપ્ત કરવા વિનંતી કરી હતી. આના પર બોર્ડે કંપનીને માર્ચ 2023 સુધી સાથે રહેવા માટે કહ્યું હતું. બંને સંમત થયા અને બાયજુ માર્ચ સુધી ટીમના જર્સી સ્પોન્સર હતા. હવે બોર્ડે ડ્રીમ 11ના હાથમાં આ અધિકાર આપી દીધો છે.
કંપનીની વર્તમાન સ્થિતિ: માર્ચ 2022 સુધીમાં, Byju’s નું મૂલ્ય $22 બિલિયન હતું, જે કંપનીના તાજેતરના વિવાદોને કારણે ઘટીને $8 બિલિયન થઈ ગયું છે.
