New Delhi : દેશની સુપ્રીમ કોર્ટના ન્યાયાધીશ ઉજ્જલ ભૂયાન નિવેદન સમગ્ર દેશમાં ફેલાઈ રહ્યુ છે. જાણો ન્યાયાધીશ એ ક્યા મામલે નિવેદન આપ્યું. સુપ્રીમ કોર્ટના ન્યાયાધીશ જસ્ટિસ ઉજ્જલ ભૂયને શનિવારે(22 માર્ચ 2025) ઘણા રાજ્યોમાં “બુલડોઝર ન્યાય” ના તાજેતરના વલણનો કડક વિરોધ કર્યો અને કહ્યું કે ગુનાના શંકાસ્પદ અથવા આરોપી લોકોની મિલકતોને તોડી પાડવી એ બંધારણ પર બુલડોઝર ચલાવવા સમાન છે.
તેને કહ્યું કે, રાજ્ય સત્તાવાળાઓ દ્વારા આરોપીઓના ઘરો તોડી પાડવા માટે બુલડોઝરનો ઉપયોગ કરવાની અને પછી બાંધકામોને ગેરકાયદેસર ગણાવીને કાર્યવાહીનો બચાવ કરવાની પ્રથા “ખલેલ પહોંચાડનારી અને નિરાશાજનક” છે. ” મારા મતે, કોઈ મિલકત તોડી પાડવા માટે બુલડોઝરનો ઉપયોગ કરવો એ બંધારણ પર બુલડોઝર ચલાવવા જેવું છે. તે કાયદાના શાસનની વિભાવનાનો જ ઈનકાર છે અને જો તેને રોકવામાં ન આવે તો, તે આપણી ન્યાય વિતરણ પ્રણાલીની ઇમારતનો નાશ કરશે,” જસ્ટિસ ભૂયને કહ્યું હતું.
તેને આવા કાર્યોથી લોકોના જીવન પર થતી અસર પર પ્રકાશ પાડ્યો
કહ્યું કે, “તે ઘરમાં ઠીક છે, આપણે ધારીએ છીએ કે આ વ્યક્તિ આરોપી હોઈ શકે છે અથવા તે ગુનેગાર હોઈ શકે છે, પરંતુ તેની માતા ત્યાં રહે છે, તેની બહેન ત્યાં રહે છે, તેની પત્ની ત્યાં રહે છે, તેના બાળકો ત્યાં રહે છે. તેનો બધાનો શું વાંક છે ? જો તમે તે ઘર તોડી નાખો છો, તો તેઓ ક્યાં જશે? હું ઉમેરીશ કે તેમના માથા પરથી આશ્રય છીનવી લેવો એ યોગ્ય છે, ફક્ત તેમના માટે જ શા માટે? આરોપીનું શું? ગુનેગારનું શું? ફક્ત એટલા માટે કે કોઈ ગુનામાં આરોપી અથવા ગુનેગાર છે, તેનો અર્થ એ નથી કે તેનું ઘર તોડી નાખવું જોઈએ.”
ન્યાયતંત્રમાં સુધારા…..
જસ્ટિસ ભૂયાન ભારતી વિદ્યાપીઠ ન્યૂ લો કોલેજ પુણે ખાતે માનવ અધિકારો પર 13મી જસ્ટિસ પીએન (PN) ભગવતી ઇન્ટરનેશનલ મૂટ કોર્ટ સ્પર્ધામાં બોલી રહ્યા હતા. પોતાના સંબોધનમાં, ન્યાયાધીશ ભૂયણે ન્યાયતંત્રમાં સુધારાની હાકલ કરી, અને કહ્યું કે ભારતની સુપ્રીમ કોર્ટ વિશ્વની સૌથી શક્તિશાળી કોર્ટ છે તે દાવો કરવો પૂરતો નથી. “પરંતુ આપણે એ પણ આત્મનિરીક્ષણ કરવાની જરૂર છે કે શું આપણે ક્યાંક ભૂલ કરી છે. જો આપણે તે કરીશું તો જ સુધારણા થઈ શકે છે અને હું દૃઢપણે માનું છું કે ભારતીય ન્યાયતંત્રમાં સુધારણા માટે પૂરતી જગ્યા છે.”
ટીકાત્મક તપાસની જરૂર…
ન્યાયાધીશ ભૂયને સ્વીકાર્યું કે સર્વોચ્ચ અદાલતના નિર્ણયો પર પણ પુનર્વિચારની જરૂર પડી શકે છે. તેને કહ્યું કે ઘણા તાજેતરના ચુકાદાઓની ટીકાત્મક તપાસની જરૂર પડી શકે છે. ” સુપ્રીમ કોર્ટના વર્તમાન ન્યાયાધીશ તરીકે, મને એ કહેવામાં કોઈ ખચકાટ નથી કે સુપ્રીમ કોર્ટ સર્વોચ્ચ છે કારણ કે તે અંતિમ અદાલત છે… જો સુપ્રીમ કોર્ટથી ઉપર ભૂતકાળની પ્રાઇવી કાઉન્સિલ જેવી બીજી કોઈ અદાલત હોત તો… સુપ્રીમ કોર્ટના ઘણા ચુકાદાઓ પર કદાચ પુનર્વિચાર કરવો પડ્યો હોત ,” સુપ્રીમ કોર્ટના ન્યાયાધીશે ઉમેર્યું હતું.
“મારું દૃઢપણે માનવું છે કે ભારતીય ન્યાયતંત્રમાં અભ્યાસક્રમ સુધારણા માટે પૂરતી જગ્યા છે.” ન્યાયાધીશ ઉજ્જલ ભુયાન
આ સંદર્ભમાં ન્યાયાધીશ ભૂયને કાયદાના વિદ્યાર્થીઓને વિવેચનાત્મક માનસિકતા વિકસાવવા માટે પ્રેરણા આપીને કહ્યું કે, “આપણે આ એટલા માટે કહી રહ્યા છીએ કારણ કે કાયદાના વિદ્યાર્થીઓ તરીકે, આપણે ટીકાત્મક અને પ્રશ્નાર્થ માનસિકતા અપનાવવી પડશે અને સુપ્રીમ કોર્ટના ચુકાદાઓ સહિત આવતી કોઈપણ વસ્તુ અને દરેક વસ્તુને ગળે લગાડવી નહીં. આપણે તેનું વિવેચનાત્મક વિશ્લેષણ કરવાની જરૂર છે. અલબત્ત, નક્કર આધાર પર તેમની ટીકા કરો અને કોઈ વાંધાજનક હેતુથી નહીં”.
આ પણ વાંચો: અમદાવાદમાં લિસ્ટેડ બુટલેગરના ઘર પર બુલડોઝર ફેરવાયું
આ પણ વાંચો: મકાનો ફરીથી બનાવો, ખર્ચ સરકારે ચૂકવવો જોઈએ… બુલડોઝરની કાર્યવાહી પર સુપ્રીમ કોર્ટે યુપી સરકારને ફટકાર લગાવી
