New Delhi : ચૂંટણી પંચ (EC) એ શુક્રવારે જણાવ્યું હતું કે તે આગામી ત્રણ મહિનામાં ડુપ્લિકેટ મતદાર ઓળખ કાર્ડ (EPIC) નંબરોની દાયકાઓ જૂની સમસ્યાનો ઉકેલ લાવશે. ચૂંટણી પંચે એક નિવેદનમાં જણાવ્યું હતું કે ભારતનું મતદાર રજિસ્ટર વિશ્વનું સૌથી મોટું મતદાર ડેટાબેઝ છે, જેમાં 99 કરોડથી વધુ મતદારો નોંધાયેલા છે.
ચૂંટણી પંચે એક નિવેદનમાં કહ્યું, ‘આયોગે ડુપ્લિકેટ EPIC નંબરોના મુદ્દા પર પહેલાથી જ ધ્યાન આપ્યું છે. EPIC નંબર ગમે તે હોય, જે મતદાર ચોક્કસ મતદાન મથકના મતદાર રજિસ્ટર સાથે જોડાયેલ હોય તે ફક્ત તે મતદાન મથક પર જ મતદાન કરી શકે છે અને બીજે ક્યાંય નહીં.કમિશને વધુમાં જણાવ્યું હતું કે ટેકનિકલ ટીમો અને સંબંધિત રાજ્યના મુખ્ય ચૂંટણી અધિકારીઓ સાથે વિગતવાર ચર્ચા કર્યા પછી, તેમણે આગામી ત્રણ મહિનામાં આ પડતર મુદ્દો ઉકેલવાનો નિર્ણય લીધો છે. આ પ્રક્રિયા હેઠળ, ડુપ્લિકેટ EPIC નંબર ધરાવતા મતદારોને એક અનન્ય રાષ્ટ્રીય EPIC નંબર આપવામાં આવશે.
કોંગ્રેસના ગુરદીપ સિંહ સપ્પલે જણાવ્યું કે, ચૂંટણી પંચે સ્વીકાર્યું કે મતદાર યાદીઓમાં કેટલીક અનિયમિતતાઓ હતી. મને અત્યાર સુધી વિશ્વાસ નહોતો આવતો. પણ કહેવાય છે કે અડધું સત્ય અસત્ય કરતાં વધુ ખતરનાક હોય છે! અત્યાર સુધી ચૂંટણી પંચ કહેતું હતું કે મતદાર કાર્ડ નંબર (EPIC) અનન્ય છે, એટલે કે દરેક મતદારનો નંબર ખાસ છે. પણ આજે તેમણે કહ્યું કે ડુપ્લિકેટ મતદાર નંબરની સમસ્યા દાયકાઓ જૂની છે, તેઓ હવે તેને ઠીક કરશે! ચૂંટણી પંચે જણાવવું જોઈએ કે જનતાએ તેમના કયા નિવેદનને સાચા માનવા જોઈએ, જૂનું કે આજનું?
चुनाव आयोग ने कुछ तो माना कि वोटर लिस्टों में गड़बड़ी है। अब तक तो मानते ही नहीं थे। लेकिन कहते हैं न कि अर्धसत्य झूठ से ज़्यादा ख़तरनाक होता है !
जो चुनाव आयोग अब तक कहता था कि वोटर कार्ड नंबर (EPIC) यूनिक है, यानि हर वोटर का नंबर ख़ास है। लेकिन आज कह दिया कि डुप्लीकेट वोटर… pic.twitter.com/vN5IXYkp0s
— Gurdeep Singh Sappal (@gurdeepsappal) March 7, 2025
‘ચૂંટણી પંચે પોતાની સ્પષ્ટતામાં સ્પેશિયલ સમરી રિવિઝન (SSR) ની પ્રક્રિયા સમજાવી છે. પણ એ અડધું સત્ય છે. ચૂંટણી પંચે જણાવવું જોઈએ કે SSR પછી, વ્યક્તિ ફોર્મ 6, ફોર્મ 7 અને ફોર્મ 8 ભરીને મતદાર યાદીમાંથી પોતાનું નામ ઉમેરી અથવા કાઢી શકે છે અને પોતાનું બૂથ શિફ્ટ કરાવી શકે છે. આ પ્રક્રિયા દ્વારા મતદાર યાદીમાં કેટલા નામ બદલાયા છે? આ સિવાય, ચૂંટણી પંચે પોતાના નિવેદનમાં વધુ કોઈ માહિતી આપી નથી. આવા ફોર્મ ભર્યા પછી, ચૂંટણી નોંધણી અધિકારી (ERO) એ મતદારનું નામ યાદીમાંથી દૂર કરતા પહેલા તેને એક રજિસ્ટર્ડ પોસ્ટ મોકલવાનું રહેશે. કેટલા મતદારોને આવી નોંધાયેલ પોસ્ટ મળે છે? જો તે ન મળે, તો શું આ માટે જવાબદાર ERO સામે ક્યારેય કોઈ કાર્યવાહી કરવામાં આવી છે?’
ઉપરાંત, ફોર્મ 7 મળ્યા પછી, મતદારનું નામ કાઢી નાખતા પહેલા, BLO એ મતદારને મળવું પડશે, ફોર્મની અધિકૃતતાનું નિરીક્ષણ કરવું પડશે અને પોતાનો રિપોર્ટ સબમિટ કરવો પડશે. શું BLO ખરેખર એવા લોકોને મળે છે જેમના મત રદ થયા છે ? આવા મતદારોને પૂછો કે, તેમને તેમની રજિસ્ટર્ડ પોસ્ટ ક્યારે મળી અથવા BLO ક્યારે તેમને મળવા આવ્યા? ચૂંટણી પંચે આજે જે કહ્યું છે તેના કરતાં વધુ છુપાવ્યું છે. એટલા માટે જ્યાં સુધી અંતિમ સત્ય ન પહોંચે ત્યાં સુધી, કોંગ્રેસ રાહુલ ગાંધી નું આ અભિયાન ચાલુ રહેશે. ચૂંટણી પંચ અને તેના ERO અને BLO ની જવાબદારી સુનિશ્ચિત કરવા માટે, કોંગ્રેસે મહારાષ્ટ્રમાં જાહેર સુનાવણી અને ઉત્તરાખંડમાં ‘મારો મત, મારો અધિકાર’ અભિયાન શરૂ કર્યું છે. નવી સિસ્ટમ ભવિષ્યના મતદારોને પણ લાગુ પડશે.
પશ્ચિમ બંગાળમાં શાસક પક્ષ, તૃણમૂલ કોંગ્રેસે, ઘણા રાજ્યોમાં ડુપ્લિકેટ મતદાર ID નંબરોનો મુદ્દો ઉઠાવ્યો છે અને ચૂંટણી પંચ પર ઢાંકપીછોડો કરવાનો આરોપ પણ લગાવ્યો છે. ગુરુવારે ટીએમસીનું એક પ્રતિનિધિમંડળ કોલકાતામાં ચૂંટણી પંચના અધિકારીઓને મળ્યું અને સમાન ઇલેક્ટર ફોટો ઓળખ કાર્ડ (EPIC) નંબર અંગે પોતાની ફરિયાદો નોંધાવી. ચૂંટણી પંચના અધિકારીઓ સાથેની બેઠક બાદ, પશ્ચિમ બંગાળના મંત્રી અને કોલકાતાના મેયર ફિરહાદ હકીમે પત્રકારોને જણાવ્યું હતું કે દરેક મતદાર પાસે એક અનન્ય ઓળખ કાર્ડ નંબર હોવો જોઈએ અને આ સુનિશ્ચિત કરવા માટે ભૌતિક ચકાસણીની માંગણી કરી હતી.

