USA: વિશ્વના સૌથી શક્તિશાળી રોકેટ સ્ટારશીપ (Starship)નું 9મું પરીક્ષણ સફળ રહ્યું ન હતું. લોન્ચ થયાના લગભગ 30 મિનિટ પછી સ્ટારશીપે નિયંત્રણ ગુમાવ્યું અને પૃથ્વીના વાતાવરણમાં પ્રવેશતા જ નાશ પામ્યું. આ સતત ત્રીજી વખત છે જ્યારે સ્ટારશીપ (Starship) આકાશમાં નાશ પામ્યું છે.
જોકે, બૂસ્ટરનું યુએસ ગલ્ફમાં હાર્ડ લેન્ડિંગ થયું. બેકઅપ એન્જિનની ક્ષમતા ચકાસવા માટે લેન્ડિંગ બર્ન દરમિયાન એક સેન્ટર એન્જિન જાણી જોઈને બંધ કરવામાં આવ્યું હતું. આ પરીક્ષણમાં, પ્રથમ વખત, 7મા પરીક્ષણમાં વપરાયેલ બૂસ્ટર (Booster)નો ફરીથી ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો છે. આજે, 28 મેના રોજ, ભારતીય સમય મુજબ સવારે 5 વાગ્યે, ટેક્સાસના બોકા ચિકાથી સ્ટારશીપ લોન્ચ કરવામાં આવ્યું હતું. સ્ટારશીપ (Starship) અવકાશયાન (ઉપરનું) અને સુપર હેવી બૂસ્ટર (નીચલું) ને સામૂહિક રીતે ‘સ્ટારશીપ’ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
આ રોકેટ (Rocket) વિશ્વના સૌથી ધનિક ઉદ્યોગપતિ એલોન મસ્ક (Elon Musk)ની કંપની સ્પેસએક્સ (SpaceX) દ્વારા બનાવવામાં આવ્યું છે. આ વાહનની ઊંચાઈ 403 ફૂટ છે. આ સંપૂર્ણપણે ફરીથી વાપરી શકાય તેવું છે. એલન મસ્કની કંપની સ્પેસએક્સે આ રોકેટ બનાવ્યું છે. આ વાહનની ઊંચાઈ 403 ફૂટ છે. આ સંપૂર્ણપણે ફરીથી વાપરી શકાય તેવું છે. આ પરીક્ષણ પછી, એલોન મસ્કે કહ્યું – સ્ટારશીપ નિર્ધારિત જહાજ એન્જિન કટઓફ પર પહોંચી ગયું, તેથી પાછલી ઉડાનની તુલનામાં ઘણો સુધારો થયો છે.
લીકેજને કારણે દરિયાકાંઠા અને પુનઃપ્રવેશ તબક્કા દરમિયાન મુખ્ય ટાંકીના દબાણમાં ઘટાડો થયો. હવે આગામી ત્રણ લોન્ચ ખૂબ ઝડપથી થશે. લોન્ચિંગ લગભગ દર 3 થી 4 અઠવાડિયામાં થશે.
મિશનનો ઉદ્દેશ: ખામીઓ દૂર કરવી અને જરૂરી પ્રયોગો કરવા
સ્ટારશીપના ઉપરના ભાગમાં હિંદ મહાસાગરમાં નિયંત્રિત જળ-ઉતરાણ કરવાનો હતો, જે થઈ શક્યું નહીં. આ ઉપરાંત, અવકાશમાં પેલોડ ડિપ્લોયમેન્ટ અને રેપ્ટર એન્જિન શરૂ કરવા જેવા પ્રયોગો હાથ ધરવામાં આવી શક્યા નહીં.
બૂસ્ટરના લેન્ડિંગ બર્ન દરમિયાન એક ખાસ એન્જિન ગોઠવણીનું પ્રદર્શન કરવામાં આવ્યું હતું. મધ્ય રિંગમાં બેકઅપ એન્જિન લેન્ડિંગ પૂર્ણ કરી શકે છે કે કેમ તે ચકાસવા માટે લેન્ડિંગના અંતિમ તબક્કા દરમિયાન ત્રણ સેન્ટર એન્જિનમાંથી એકને જાણી જોઈને બંધ કરવામાં આવ્યું હતું.
બૂસ્ટર ફક્ત બે સેન્ટર એન્જિન પર સ્વિચ થયા. લેન્ડિંગ બર્નના અંતે, જ્યારે તે અમેરિકાના અખાત ઉપર હતું, ત્યારે એન્જિન બંધ થઈ ગયા હતા. ત્યારબાદ બૂસ્ટર પાણીમાં સખત ઉતરાણ કર્યું.
મિશન માટે કોણ ચૂકવણી કરે છે?
સ્પેસએક્સ મોટાભાગનો ખર્ચ પોતે ભોગવે છે. જોકે, નાસા (NASA)એ સ્પેસએક્સ સાથે 4 બિલિયન ડોલરનો કરાર પણ કર્યો છે. આ કરાર હેઠળ, સ્ટારશિપનો ઉપયોગ માણસોને ચંદ્ર પર મોકલવા માટે કરવામાં આવશે. નાસા વિવિધ સીમાચિહ્નો હાંસલ કર્યા પછી તબક્કાવાર રીતે કંપનીને આ રકમ આપે છે. મસ્કે કહ્યું છે કે દરેક સ્ટારશિપ ટેસ્ટ ફ્લાઇટનો ખર્ચ લગભગ 50 મિલિયનથી 100 મિલિયન ડોલર થાય છે.
સ્ટારશીપનું આઠમું પરીક્ષણ ભારતીય સમય મુજબ 7 માર્ચે થયું હતું. લોન્ચ થયાના 7 મિનિટ પછી, બૂસ્ટર (નીચલો ભાગ) અલગ થઈ ગયો અને લોન્ચ પેડ પર પાછો ફર્યો. પરંતુ 8 મિનિટ પછી, જહાજના છ એન્જિનમાંથી 4 (ઉપલા ભાગ) એ કામ કરવાનું બંધ કરી દીધું, જેના કારણે જહાજે નિયંત્રણ ગુમાવ્યું. આ પછી ઓટોમેટેડ એબોર્ટ સિસ્ટમે જહાજને બ્લાસ્ટ કરી દીધું. સ્ટારશિપ અવકાશયાન અને સુપર હેવી રોકેટને સામૂહિક રીતે ‘સ્ટારશિપ’ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
સોશિયલ મીડિયા સાઇટ X પર પોસ્ટ કરાયેલા ફોટા અને વિડિયોમાં, ફ્લોરિડા કિનારા નજીકના લોકોએ અવકાશયાન આકાશમાં વિસ્ફોટ થયાની જાણ કરી. કાટમાળ પડવાથી મિયામી, ઓર્લાન્ડો, પામ બીચ અને ફોર્ટ લોડરડેલના એરપોર્ટ પર ફ્લાઇટ્સ ખોરવાઈ ગઈ.
આ પણ વાંચો:એલોન મસ્કના Space Xને મળ્યો ઝાટકો! રોકેટ વિસ્ફોટ થતાં સંપર્ક તૂટ્યો, વીડિયો પણ સામે આવ્યો
આ પણ વાંચો:કચરાના ઢગલામાંથી 7 રોકેટ શેલ મળી આવ્યા, પોલીસ અને સેના તપાસમાં લાગી…
