Surat News:સુરતનો સોલાર પેનલ (Solar Panel) મેન્યુફેક્ચરિંગ ઉદ્યોગ જે લાંબા સમયથી હીરા અને કાપડ ક્ષેત્રોમાં વૈશ્વિક ખેલાડી રહ્યો છે હાલમાં ગંભીર કટોકટીનો સામનો કરી રહ્યો છે.યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ, ઇઝરાયલ અને ઈરાન સાથે ચાલી રહેલા સંઘર્ષથી ઉદ્ભવતા તણાવની સીધી અસર સુરતના સોલાર ઉદ્યોગ પર પડી રહી છે.
સુરત ભારતના સૌર ઉર્જા ક્ષેત્રના કેન્દ્ર તરીકે ઉભરી આવ્યું છે.એક પ્રખ્યાત સોલાર પેનલ (Solar Panel) ઉદ્યોગપતિએ જણાવ્યું હતું કે ભારતમાં સૌર ઉત્પાદનનો 50 થી 55 ટકા હિસ્સો સુરત અને તેની આસપાસના વિસ્તારોમાં થાય છે. આ આંકડા દર્શાવે છે કે જો સુરતના ઉદ્યોગને કોઈ આંચકો લાગે છે, તો તેની અસર સમગ્ર દેશના નવીનીકરણીય ઉર્જા લક્ષ્યો પર પડી શકે છે. સંઘર્ષને કારણે, આ વિશાળ ઉત્પાદન ક્ષમતા હાલમાં અનિશ્ચિતતાના વાદળમાં ઘેરાયેલી છે.
સંઘર્ષની સૌથી નોંધપાત્ર અને તાત્કાલિક અસર સપ્લાય ચેઇન પર પડી છે. સૌર પેનલના (Solar Panel) ઉત્પાદન માટે જરૂરી મોટાભાગનો કાચો માલ ચીન, વિયેતનામ, થાઇલેન્ડ, ઇન્ડોનેશિયા અને મલેશિયાથી મેળવવામાં આવે છે. ભૂરાજકીય પરિસ્થિતિએ દરિયાઇ વેપાર માર્ગો પર જોખમો વધાર્યા છે, જેના કારણે કાચા માલની અનિયમિત અને અનિયમિત ડિલિવરી થઈ રહી છે. પરિણામે, ઉત્પાદન પ્રક્રિયા ધીમી પડી ગઈ છે કારણ કે ફેક્ટરીઓ કામગીરી ચાલુ રાખવા માટે જરૂરી પુરવઠો સમયસર મેળવી શકતી નથી.
વૈશ્વિક અશાંતિ વચ્ચે, ઉદ્યોગમાં શિપિંગ ખર્ચ આસમાને પહોંચ્યો છે. એક શિપિંગ કન્ટેનરની કિંમત જે અગાઉ આશરે $600 થી $900 સુધીની હતી સંઘર્ષના પરિણામે વધીને $3,500 થી $4,000 ની વચ્ચે થઈ ગઈ છે. આ ચાર ગણા વધારાથી સુરતના ઉત્પાદકોની નાણાકીય ગણતરીઓ સંપૂર્ણપણે ઉથલાવી પડી છે. પરિવહન ખર્ચમાં આ અતિશય વધારાનો સીધો પ્રભાવ સૌર પેનલના (Solar Panel) અંતિમ વેચાણ ભાવ પર પડી રહ્યો છે.
વધુમાં, આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં યુએસ ડોલરના મજબૂત થવાથી ભારતીય રૂપિયાના અવમૂલ્યન સાથે સુરતના ઉદ્યોગપતિઓને મોટો ફટકો પડ્યો છે. ડોલરનો વિનિમય દર હવે 94 થી 95 રૂપિયાની રેન્જમાં હોવાથી, આયાતી કાચા માલના ખર્ચમાં ભારે વધારો જોવા મળ્યો છે. સુરતમાં સૌર ઉદ્યોગ પાસે હાલમાં ₹25,000 કરોડના ઓર્ડર છે, જે આગામી ત્રણથી ચાર મહિનામાં પૂર્ણ થવાનું છે. સૌથી મોટો પડકાર એ છે કે આ ઓર્ડર “નિશ્ચિત કિંમત” ના આધારે સ્વીકારવામાં આવ્યા હતા એટલે કે, પૂર્વનિર્ધારિત દરે. પરિણામે, કાચા માલ અને પરિવહન ખર્ચમાં વધારો થવા છતાં, ગ્રાહકો હજુ પણ મૂળ, સંમત ભાવે માલની ડિલિવરી અપેક્ષા રાખશે. આ સંજોગોમાં, ઉત્પાદકોને તેમના પોતાના ખિસ્સામાંથી નાણાકીય નુકસાનને શોષીને આ ઓર્ડર પૂરા કરવાની ફરજ પડશે.
ઉદ્યોગના નેતાઓના મતે, પ્રવર્તમાન બજાર પરિસ્થિતિઓ દરેક ઓર્ડર પર આશરે 20 ટકાનો વધારાનો ખર્ચ બોજ ઉમેરી રહી છે. જ્યારે લાખો અથવા તો કરોડો રૂપિયાના ઓર્ડર પર લાગુ કરવામાં આવે છે, ત્યારે આ 20 ટકાનો બોજ એટલો કઠિન બની જાય છે કે તે આ ઉદ્યોગપતિઓની કમર તોડી નાખવાનો ભય રાખે છે. જે પ્રોજેક્ટ્સ એક સમયે નફો મેળવવાની અપેક્ષા રાખવામાં આવતા હતા તે હવે ફક્ત મૂડી સાચવીને ચલાવવા મુશ્કેલ બન્યા છે. સુરતમાં નાના અને મધ્યમ કદના સૌર ઉત્પાદન એકમો માટે, આ અસ્તિત્વ ટકાવી રાખવાની લડાઈમાં ફેરવાઈ ગયું છે.
સૌર પેનલ (Solar Panel) નિકાસને લઈ ઉદ્યોગપતિઓની મુશ્કેલીઓ વધી
સુરત માત્ર ભારતમાં જ નહીં પરંતુ મધ્ય પૂર્વ, આફ્રિકા, યુરોપ અને અમેરિકામાં પણ સૌર પેનલ (Solar Panel) નિકાસ કરે છે.ભૂ-રાજકીય પરિસ્થિતિ ખાસ કરીને પશ્ચિમી દેશોમાં સંઘર્ષ ખાસ કરીને તીવ્ર હોવાથી, તે પ્રદેશોને સેવા આપતી શિપિંગ લાઇન હાલમાં ઉપલબ્ધ નથી. વધુમાં,જે થોડી શિપિંગ લાઇન કાર્યરત છે તેમાં ભારે વિલંબ થઈ રહ્યો છે. અતિશય શિપિંગ દરોને કારણે, આંતરરાષ્ટ્રીય ગ્રાહકોને માલની નિકાસ હવે આર્થિક રીતે પોસાય તેવી નથી, જેના પરિણામે નિકાસ ઓર્ડરમાં ભારે ઘટાડો થયો છે.
જૂન અને સપ્ટેમ્બર વચ્ચેના આગામી સમયગાળા અંગે ચિંતાઓ પહેલાથી જ વધી રહી છે. કિંમતો એટલી હદે વધી ગઈ છે કે કોઈપણ નવા સૌર પેનલ (Solar Panel) ઓર્ડરને અંતિમ સ્વરૂપ આપવું અશક્ય બની ગયું છે. ગ્રાહકો નીચા ભાવની અપેક્ષાએ રાહ જોઈ રહ્યા છે, જ્યારે ઉત્પાદકો વર્તમાન, ઊંચા ખર્ચને ધ્યાનમાં લીધા વિના ઓર્ડર સ્વીકારવા તૈયાર નથી. જો આ મડાગાંઠ લાંબા સમય સુધી ચાલુ રહે છે, તો મહત્વપૂર્ણ પ્રશ્ન એ રહે છે, આગામી ચાર મહિના દરમિયાન સુરતના કેટલા ટકા ફેક્ટરીઓ ખરેખર કાર્યરત રહેશે, અને શું કાર્યબળ રોજગાર શોધી શકશે?
આ પણ વાંચો:સરકારે ખાવડા એનર્જી પાર્ક માટે સરહદ સુરક્ષા નિયમોમાં ફેરફાર કર્યા, ઉદ્યોગપતિને કરાવ્યો ફાયદો
આ પણ વાંચો:અદાણી ગ્રુપે સોલાર મેન્યુફેકચરિંગ બિઝનેસ માટે ચીનમાંથી 30 એન્જિનિયર લાવવા સરકાર પાસે મંજૂરી માંગી
આ પણ વાંચો:ગુજરાત બજેટ 2026-27: ઉદ્યોગ અને સ્ટાર્ટઅપ્સ માટે 5 મોટી જાહેરાતો
