ચૈત્ર નવરાત્રિના નવ દિવસીય વ્રતનો પ્રારંભ 9 એપ્રિલ મંગળવારથી થશે અને નવરાત્રિનું અષ્ટમી વ્રત 16 એપ્રિલ મંગળવારના રોજ રાખવામાં આવશે. ચૈત્ર અને અશ્વિન મહિનામાં હંમેશા નવરાત્રિ પર્વ દરમિયાન દેવીની પૂજા અને ઉપવાસ કરવા પાછળ એક વૈજ્ઞાનિક આધાર છે. હવામાનશાસ્ત્ર અનુસાર, આ બંને મહિના શિયાળા-ઉનાળાના જોડાણના મહત્વપૂર્ણ મહિના છે. જોકે ઋતુઓ છ ગણાય છે, પરંતુ જો જોવામાં આવે તો તે બે જ પ્રકારની હોય છે, એક ઉનાળો અને બીજો શિયાળો.

શિયાળાની ઋતુનું આગમન અશ્વિન મહિનામાં અને ઉનાળાનું આગમન ચૈત્ર મહિનામાં થાય છે. ઋતુ શરૂ થતાં જ સમગ્ર ભૌતિક જગતમાં હલચલ મચી જાય છે. વૃક્ષો, છોડ, વનસ્પતિ, પાણી, આકાશ અને વાતાવરણ સહિત બધું જ બદલાવા લાગે છે. આ બે મહિના બંને ઋતુઓના સંક્રમણ કાળ છે. તેથી, તેઓ આપણા સ્વાસ્થ્ય પર વિશેષ અસર કરે છે.

ઉપવાસનો વૈજ્ઞાનિક આધાર ચૈત્ર મહિનામાં ઉનાળો શરૂ થતાંની સાથે જ છેલ્લા કેટલાય મહિનાઓથી ધીમી રહેતી લોહીની અસર હવે આપણી નસોમાં તેજ ગતિએ વહેવા લાગે છે. માત્ર લોહી વિશે જ નહીં, આ નિયમ શરીરમાં વાત, પિત્ત અને કફને પણ લાગુ પડે છે. આ જ કારણ છે કે વિશ્વના મોટાભાગના દર્દીઓ આ મહિનાઓમાં કાં તો જલ્દી સાજા થઈ જાય છે અથવા સંપૂર્ણ સ્વાસ્થ્ય લાભ મેળવી શકતા નથી અને કુંડળીમાં ઉંમર પૂરી કર્યા પછી તેઓ સાંસારિક ચક્રમાંથી મુક્ત થઈ જાય છે. તેથી સંધિકાળના આ મહિનામાં શરીર સંપૂર્ણ સ્વસ્થ રહે તે માટે શાસ્ત્રકારોએ નવ દિવસના ઉપવાસ વગેરેની વિશેષ જોગવાઈ કરી છે.

નવરાત્રિ વ્રત એ સ્વસ્થ રહેવા માટેનો રામબાણ ઉપાય છે – નવરાત્રિ સંચારી વસંતઋતુના આ માદક દિવસોમાં કામુક વાસનાના નવા તરંગો પણ મનને ખૂબ જ હલાવી નાખે છે, પરંતુ જો તમે બ્રહ્મચર્યનું પાલન કરતાં આ નવ દિવસોમાં ઉપવાસનો આશ્રય લો છો, તો સમજો કે તમારી પાસે છે. આગામી સિઝન માટે તમારી અંદર શક્તિ સંગ્રહિત કરો. જેનું પરિણામ તમને એ મળશે કે આગામી ઋતુ પરિવર્તન સુધી ન તો કોઈ રોગ, બીમારી કે કોઈ પ્રકારની માનસિક અશાંતિ તમને પરેશાન કરશે. દિવસ દરમિયાન, આત્મ-નિયંત્રણ સાથે ઉપવાસ કરો અને રાત્રે, મંત્ર, સ્તુતિ અથવા ધાર્મિક ગ્રંથો અને તેમના અર્થો પર ધ્યાન કરવામાં થોડો સમય પસાર કરો. તેમાં વપરાયેલા ગુણોને તમારા આત્મામાં ગ્રહણ કરો અને પછી જમીન પર સૂઈ જાઓ અને પછી જુઓ કે તમારી આધ્યાત્મિક શક્તિનો સંપૂર્ણ વિકાસ થાય છે કે નહીં? અખંડ બ્રહ્માંડના સંબંધોના સંકેતોના જાણકાર એવા આપણા ઋષિમુનિઓએ કુદરત દ્વારા પ્રદાન કરેલી પ્રાકૃતિક તકોની તપાસ કરીને આપણને વિશેષ સંસ્કારી બનાવવાના પ્રયાસો કર્યા છે તે જોઈને ક્યારેક કોઈને આશ્ચર્ય થાય છે.

આ પણ વાંચો:ચૂંટણી પંચે આતિશીને ફટકારી નોટીસ, કહ્યું-દરેક ફકરાનો જવાબ લેખિતમાં આપવામાં આવે

આ પણ વાંચો:ચુરુ રેલીમાં પીએમ મોદીએ કહ્યું, ‘પડકારરૂપ પડકારો એ આપણી ધરતીની તાકાત છે

આ પણ વાંચો:ભારતીય સેનાએ જમ્મુ અને કાશ્મીરના ઉરી સેક્ટરમાં ઘૂસણખોરીના પ્રયાસને નિષ્ફળ બનાવ્યો, એક