New Delhi : ભારતીય રિઝર્વ બેંક (RBI) એ ATM ઇન્ટરચેન્જ ફીમાં વધારો કરવાની મંજૂરી આપી છે, જેમાં નાણાકીય વ્યવહારો માટે ચાર્જમાં 2 રૂપિયા અને બિન-નાણાકીય વ્યવહારો માટે 1 રૂપિયાનો વધારો કરવામાં આવ્યો છે. 1 મેથી અમલમાં આવનારા આ વધારાથી મર્યાદિત ATM નેટવર્ક ધરાવતી નાની બેંકો સૌથી વધુ પ્રભાવિત થવાની ધારણા છે.
બેંકોએ હજુ સુધી નિર્ણય લીધો નથી કે વધેલી ફી ગ્રાહકો પર લાદવી કે નહીં, પરંતુ ભૂતકાળના વલણો દર્શાવે છે કે ગ્રાહકો આખરે તેનો ખર્ચ ઉઠાવશે. “છેલ્લા દાયકામાં જ્યારે પણ ઇન્ટરચેન્જ ફીમાં સુધારો કરવામાં આવ્યો છે, ત્યારે બેંકોએ તેનો બોજ ગ્રાહકો પર નાખ્યો છે. આ વખતે પણ કંઈ અલગ નહીં હોય,” એક વરિષ્ઠ બેંક અધિકારીએ મીડિયાને જણાવ્યું હતું.
ઇન્ટરચેન્જ ફી એ ચાર્જ છે જે બેંક તેની ATM સેવાઓનો ઉપયોગ કરવા માટે બીજી બેંકને ચૂકવે છે. આ ફી સામાન્ય રીતે ગ્રાહકના બિલમાં બંડલ કરવામાં આવે છે. નવા માળખા હેઠળ, રોકડ ઉપાડ જેવા નાણાકીય વ્યવહારો પર 17 રૂપિયાથી વધારીને 19 રૂપિયા ઇન્ટરચેન્જ ફી લાગશે, જ્યારે બેલેન્સ પૂછપરછ જેવા બિન-નાણાકીય વ્યવહારોનો ખર્ચ 6 રૂપિયાથી વધારીને 7 રૂપિયા થશે. હાલના ફી માળખા હેઠળ નાણાકીય સદ્ધરતા સાથે સંઘર્ષ કરી રહેલા વ્હાઇટ-લેબલ એટીએમ ઓપરેટરોની વિનંતીઓને પગલે, નેશનલ પેમેન્ટ્સ કોર્પોરેશન ઓફ ઇન્ડિયા (NPCI) દ્વારા 13 માર્ચે બેંકો અને હિસ્સેદારોને ઇન્ટરચેન્જ ફીમાં ફેરફાર કરવાનો નિર્ણય જણાવવામાં આવ્યો હતો.
NPCI એ જ RBI ને ATM ઇન્ટરચેન્જ ફી વધારવા વિનંતી કરી હતી. વ્હાઇટ લેબલ એટીએમ ઓપરેટરો પણ આરબીઆઈને એટીએમ ઇન્ટરચેન્જ ફી વધારવા માટે વિનંતી કરી રહ્યા છે. આવા એટીએમ ઓપરેટરોનું કહેવું છે કે વર્તમાન ઇન્ટરચેન્જ ફી તેમના સંચાલનમાં નાણાકીય મુશ્કેલીઓ ઊભી કરી રહી છે. હાલમાં, જો તમારું મેટ્રો શહેરોમાં બેંકમાં ખાતું છે, તો તમે દર મહિને અન્ય બેંકના ATM માંથી 5 મફત વ્યવહારો કરી શકો છો. જ્યારે, બિન-મેટ્રો શહેરોમાં, અન્ય બેંકના ATM માંથી 3 વ્યવહારો શક્ય છે.
હાલમાં, મેટ્રો વિસ્તારોમાં બેંક ગ્રાહકોને અન્ય બેંકોના ATM પર દર મહિને 5 મફત વ્યવહારો મળે છે, જ્યારે નોન-મેટ્રો વિસ્તારોમાં ગ્રાહકોને ત્રણ મફત વ્યવહારો સુધી મર્યાદિત છે. એટીએમ ઇન્ટરચેન્જ ફીમાં છેલ્લો સુધારો જૂન 2021 માં થયો હતો. ઓછી એટીએમ ધરાવતી નાની બેંકો માટે, વધેલી ઇન્ટરચેન્જ ફી એક પડકાર ઉભી કરે છે. “મોટી બેંકોને આ વધારાની ચુકવણી નોંધપાત્ર હોઈ શકે છે. ગ્રાહકો પર ખર્ચ નાખવાથી અસંતોષ થઈ શકે છે, પરંતુ તેને શોષવાથી નફાકારકતા પર અસર પડશે,” એક મધ્યમ કદની ખાનગી બેંકના વરિષ્ઠ અધિકારીએ જણાવ્યું હતું.
આ પણ વાંચોઃ Indusind Bankના ડેરિવેટિવ પોર્ટફોલિયોમાં ગરબડ : RBIનું મોટું નિવેદન, રોકાણકારોની ચિંતા દૂર
આ પણ વાંચો: ટૂંક સમયમાં બજારમાં આવશે 100 અને 200 રૂપિયાની નવી નોટ, RBIએ કરી મોટી જાહેરાત
આ પણ વાંચો: RBI ના ડોલર-રૂપિયા એક્સચેન્જ ઓક્શનનો શું ફાયદો થશે ? સંપૂર્ણ વાત સમજો
