સમગ્ર ભારતીય ઉપખંડમાં પવિત્ર શક્તિપીઠો સ્થાપિત છે. દેવી પુરાણમાં 51 તીર્થ સ્થાનોનું વર્ણન છે. જ્યારે 108 શક્તિપીઠોનું વર્ણન દેવી ભાગવતમાં અને 72 શક્તિપીઠો દેવી ગીતામાં જોવા મળે છે, જ્યારે 52 શક્તિપીઠનો ઉલ્લેખ તંત્ર ચુડામણીમાં થાય છે. દેવી પુરાણમાં માત્ર 51 શક્તિપીઠની ચર્ચા છે. આ 51 શક્તિપીઠોમાંથી કેટલાક વિદેશમાં પણ છે. હાલમાં ભારતમાં 42, પાકિસ્તાનમાં 1, બાંગ્લાદેશમાં 4, શ્રીલંકામાં 1, તિબેટમાં 1 અને નેપાળમાં 2 છે.
શક્તિપીઠ કેવી રીતે બન્યા, પૌરાણિક કથા વાંચો:
પૌરાણિક કથાઓ દેવી માતાના 51 શક્તિપીઠની રચનાના સંદર્ભમાં પ્રચલિત છે. માતા જગદમ્બિકા સતી તરીકે જન્મ્યા હતા અને ભગવાન શિવ સાથે રાજા પ્રજાપતિ દક્ષની પુત્રી તરીકે લગ્ન કર્યા હતા. એકવાર ઋષિઓના જૂથે યજ્ઞ કર્યો. યજ્ઞમાં બધા દેવ-દેવતાને બોલાવવામાં આવ્યા હતા. જ્યારે રાજા દક્ષ આવ્યા ત્યારે બધા લોકો ઉભા થયા પરંતુ ભગવાન શિવ ઉભા ન થયા. ભગવાન શિવ દક્ષના જમાઈ હતા. આ જોઈને રાજા દક્ષા ખૂબ ગુસ્સે થઈ ગયા. આ અપમાનનો બદલો લેવા માટે, સતીના પિતા રાજા પ્રજાપતિ દક્ષ દ્વારા યજ્ઞનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. બ્રહ્મા, વિષ્ણુ, ઇન્દ્ર અને અન્ય દેવી-દેવતાઓને તે યજ્ઞ માં આમંત્રણ આપવામાં આવ્યું હતું, પરંતુ ઇરાદાપૂર્વક તેમના યજ્ઞ માં સતીના પતિ ભગવાન શિવને આમંત્રણ મોકલ્યું ન હતું.
ભગવાન શિવએ આ યજ્ઞ માં ભાગ લીધો ન હતો. સતીને નારદ જી પાસેથી ખબર પડી કે તેમના પિતા યજ્ઞ કરી રહ્યા છે, પરંતુ તેમને આમંત્રણ અપાયું નથી. આ જાણ્યા પછી તે ગુસ્સે થઈ ગઈ. નારદ તેને સલાહ આપે છે કે પિતાને ત્યાં જવા આમંત્રણ ની જરૂર નથી. જ્યારે સતી તેના પિતાના ઘરે જવાની શરૂઆત કરી ત્યારે ભગવાન શિવએ તેમને સમજાવ્યા પરંતુ તેમણે ન માન્યું તો જવાની જીદ પકડી.
શંકરજીના ઘણા સમજવા છતાય સતી યજ્ઞમાં જોડાવા ગયા. યજ્ઞ સ્થળે, સતીએ તેના પિતા દક્ષને શંકર જીને આમંત્રણ ન આપવાનું કારણ પૂછ્યું અને તેના પિતા સામે ઉગ્ર વિરોધ દર્શાવ્યો. આ પર દક્ષએ સતીની સામે ભગવાન શંકર વિશે અપમાનજનક વાતો કરવી શરૂ કરી. આ અપમાનનો ભોગ બનેલા સતી યજ્ઞ કુંડની અગ્નિમાં કૂદી ગયા અને પોતાનો જીવ આપ્યો.
ભગવાન શંકરને ખબર પડી ત્યારે ક્રોધથી તેની ત્રીજી આંખ ખુલી. સર્વત્ર વિનાશ અને અરાજકતાવ્યાપી ગઈ હતી. ભગવાન શંકરના આદેશથી, વીરભદ્રએ દક્ષનો શિરચ્છેદ કર્યો અનેઅન્ય દેવતાઓને શિવની નિંદા સાંભળવા માટે પણ શિક્ષા કરી. ભગવાન શિવએ યજ્ઞ કુંડમાંથી સતીના દેહ ને બહાર કાઢ્યો અને તેને ખભા પર મૂકી અને દુખ સાથે સમગ્ર ભૂમંડળ ની યાત્રા શરૂ કરી.
ભગવતી સતીએ અવકાશમાં પ્રગટ થઈ અને કહ્યું કે જ્યાં પણ તેમના શરીરના ભાગો તૂટી અને પડશે ત્યાં એક શક્તિપીઠ બનશે. શિવ શરીરને લઈ,પૃથ્વી પર ભટક્યા અને તાંડવ નૃત્ય કરવાનું શરૂ કર્યું, જેના કારણે પ્રલયની સ્થિતિ થવા લાગી. પૃથ્વી સહિત ત્રણેય જગતનું દુખ જોઇને ભગવાન વિષ્ણુએ સુદર્શનચક્રથી સતીના શરીરના ટુકડા કરી પૃથ્વી પર પાડ્યા.
જ્યારે પણ શિવ નૃત્યની મુદ્રામાં આવે ત્યારે વિષ્ણુએ સતીના શરીરના કોઈપણ ભાગને તેના ચક્રથી કાપી નાંખ્યો અને પૃથ્વી પર તેના ટુકડાઓ ફેંકી દીધા. ‘તંત્ર-ચુડામણિ’ અનુસાર શક્તિપીઠ અસ્તિત્વમાં છે ત્યાં સતીના અંગોના ટુકડા, પહેરેલા કપડા અથવા ઝવેરાત પડી ગયા છે. આ રીતે, માતાના શક્તિપીઠો 51 સ્થળોએ બનાવવામાં આવ્યાં હતાં. પછીના જન્મમાં, સતી હિંમવાન રાજાના ઘરે પાર્વતીના રૂપમાં જન્મી હતી અને તપશ્ચર્યા પછી તેણે ફરીથી શિવને પતિ તરીકે પ્રાપ્ત કાર્ય હતા.
- કિરીટ શક્તિપીઠ:
કિરીટ શક્તિપીઠ પશ્ચિમ બંગાળમાં હુબલી નદીના કિનારે લાલબાગ ખાતે સ્થિત છે. અહીં સતી માતાનો તાજ એટલે કે શિરભુષણ અથવા મુગટ પડ્યો હતો. અહીંની શક્તિ વિમલા અથવા ભુવનેશ્વરી અને ભૈરવ સંવર્ત છે.
(શક્તિ એટલે માતાનું રૂપ જેનું પૂજન કરવામાં આવે છે અને ભૈરવ એટલે કે શિવનો અવતાર જે માતાના આ સ્વરૂપ સાથે છે).
- કાત્યાયની શક્તિપીઠ:
વૃંદાવન મથુરાના ભૂતેશ્વરમાં કાત્યાયની શક્તિપીઠમાં સ્થિત છે જ્યાં સતીના વાળ પડ્યા હતા. અહીંની શક્તિ દેવી કાત્યાયની છે અને ભૈરવ ભૂતેશ છે.
- કરવીર શક્તિપીઠ:
આ શક્તિપીઠ મહારાષ્ટ્રના કોલ્હાપુરમાં સ્થિત છે, જ્યાં માતાનું ત્રિનેત્ર પડ્યું. અહીંની શક્તિ મહિષાસુરમદિની અને ભૈરવ ક્રોધાશીષ છે. તે મહાલક્ષ્મીનું વ્યક્તિગત નિવાસસ્થાન માનવામાં આવે છે.
- શ્રી પર્વત શક્તિપીઠ:
આ શક્તિપીઠને લઇને વિદ્વાનોમાં મતભેદો છે કેટલાક વિદ્વાનોનું માનવું છે કે આ પીઠનું મૂળ સ્થળ લદ્દાખ છે, જ્યારે કેટલાક માને છે કે તે આસામના સિલ્હેટમાં છે જ્યાં માતા સતીનો દક્ષિણ તલ એટલે કે કાનની બુટ પડી હતી. અહીંની શક્તિ શ્રીસુંદરી અને ભૈરવ સુંદરનંદ છે.
- વિશાલક્ષી શક્તિપીઠ:
આ શક્તિપીઠ ઉત્તર પ્રદેશના વારાણસીના મીરઘાટ પર સ્થિત છે, જ્યાં માતા સતીના જમણા કાનની મણિ પડી હતી. અહીંની શક્તિ વિશાલક્ષી અને ભૈરવ કાળ ભૈરવ છે.
- ગોદાવરી તટ શક્તિપીઠ (ગોદાવરી શક્તિપીઠ):
આ શક્તિપીઠ આંધ્રપ્રદેશના કબ્બરમાં ગોદાવરી કાંઠે સ્થિત છે, જ્યાં માતાનો ડાબો કપોલ પડ્યો હતો. અહીંની શક્તિ વિશ્વાશ્વરી અથવા રુકમણી અને ભૈરવ દંડપાની છે.
- સુચિન્દ્રમ શક્તિપીઠ:
આ શુચિ શક્તિપીઠ તમિલનાડુના કન્યાકુમારીના ત્રિસાગર સંગમ સ્થળે સ્થિત છે, જ્યાં સતીનાં પૃષ્ઠ ભાગ પડ્યા હતા. અહીંની શક્તિ નારાયણી અને ભૈરવ સનહર અથવા સંકુર છે.
- પંચસાગર શક્તિપીઠ:
આ શક્તિપીઠનું કોઈ નિશ્ચિત સ્થાન જાણી શકાયું નથી, પરંતુ અહીં માતાના નીચેનાં દાંત પડ્યા હતા. અહીંની શક્તિ વરાહી અને ભૈરવ મહુદ્ર છે.
- જ્વલમુખી શક્તિપીઠ:
આ શક્તિપીઠ હિમાચલ પ્રદેશના કાંગરામાં સ્થિત છે, જ્યાં સતીની જીભ પડી હતી. અહીંની શક્તિ સિદ્ધિદા છે અને ભૈરવ ઉન્મત્ત છે.
- ભૈરવપર્વત શક્તિપીઠ: ભૈરવ પર્વત
આ શક્તિપીઠને લઈને વિદ્વાનોમાં મતભેદ છે. કેટલાક લોકો ગુજરાતના ગિરનાર નજીકના ભૈરવ પર્વતને તો કેટલાક લોકો મધ્યપ્રદેશના ઉજ્જૈન નજીક ક્ષીપ્રા નદીના કાંઠે વાસ્તવિક શક્તિપીઠ માને છે, જ્યાં માતાનો ઉપરનો હોઠ પડ્યો હતો. અહીંની શક્તિ અવંતિ અને ભૈરવ લંબકર્ણ છે.
- અટહાસ શક્તિપીઠ:
અટહાસ શક્તિપીઠ પશ્ચિમ બંગાળના લેબપુરમાં સ્થિત છે. જ્યાં માતાનો નીચે નો હોઠ પડ્યોહોવાનું માનવામાં આવે છે. અહીંની શક્તિ પૂર્ણ છે અને ભૈરવ વિશ્વેશ છે.
- જનસ્થાન શક્તિપીઠ:
જનસ્થાન શક્તિપીઠ પંચવટી, મહારાષ્ટ્ર નાસિકમાં સ્થિત છે જ્યાં માતાની દાઢીનો ભાગ પડ્યો હતો. અહીંની શક્તિ ભ્રમરી અને ભૈરવ વિકૃતક્ષા છે.
- કાશ્મીર શક્તિપીઠ અથવા અમરનાથ શક્તિપીઠ:
આ શક્તિપીઠ જમ્મુ-કાશ્મીરના અમરનાથમાં સ્થિત છે, જ્યાં માતાનું ગળાનો ભાગ પડ્યો હતો. અહીંની શક્તિ મહામાયા અને ભૈરવ ત્રિસંધ્યેશ્વર છે.
- નંદીપુર શક્તિપીઠ:
આ પદસ્થાન પશ્ચિમ બંગાળના સૈન્થયામાં સ્થિત છે, જ્યાં દેવીના શરીરના ગળાનો હાર પડ્યો હતો. અહીંની શક્તિ નંદની અને ભૈરવ નંદકેશ્વર છે.
- શ્રી શૈલ શક્તિપીઠ:
શ્રી શૈલનું શક્તિપીઠ આંધ્રપ્રદેશના કુર્નૂલ નજીક છે, જ્યાં માતાનું ગળું પડ્યું હતું. અહીંની શક્તિ મહાલક્ષ્મી અને ભૈરવ સંવરનંદ અથવા ઇશ્વરાનંદ છે.
- નલહટી શક્તિપીઠ:
નલહટી શક્તિપીઠ પશ્ચિમ બંગાળના બોલપુરમાં છે, જ્યાં માતાની ઉંદર નળી પડી હતી. અહીંની શક્તિ કાલિકા અને ભૈરવ યોગિશ છે.
- મિથિલા શક્તિપીઠ:
તેનું ચોક્કસ સ્થાન અજ્ઞાત છે. આ સ્થાન ને લઈને મત મતમતાંતર છે. મીથીલા શક્તિપીઠ નેપાળમાં જનકપુર, બિહારના સમસ્તીપુર અને સહરષામાં માનવામાં આવે છે, જ્યાં માતાની ડાબો ખભો પડ્યો હતો. અહીંની શક્તિ ઉમા અથવા મહાદેવી અને ભૈરવ મહોદર છે.
- રત્નાવલી શક્તિપીઠ:
બંગાજ પંજિકાના જણાવ્યા મુજબ તેનું ચોક્કસ સ્થાન અજ્ઞાત ચગે. તે ચેન્નઈ, તમિલનાડુ, રત્નાવલી શક્તિપીઠમાં ક્યાંક સ્થિત છે જ્યાં માતાની દક્ષિણ સ્કંધ પડ્યો હતો. અહીંની શક્તિ કુમારી અને ભૈરવ શિવ છે.
- અંબાજી શક્તિપીઠ:
ગુજરાતમાર્વ્લ્લીની ગીરીમાળામાં પર્વતની ટોચે દેવી અંબિકાનું ભવ્ય વિશાળ મંદિર છે, જ્યાં માતાનું પેટ પડ્યું હતું. અહીંની શક્તિ ચંદ્રભાગા અને ભૈરવ વક્રતુંડ છે. એવું પણ માનવામાં આવે છે કે સતીના ઉપલા હોઠ અહીં જ અન્જીક પડ્યા હતા. જ્યાં શક્તિ અવંતિ અને ભૈરવ લુમ્બકર્ણ છે.
- જાલંધર શક્તિપીઠ (જલંધર શક્તિપીઠ):
માતાનું જલંધર શક્તિપીઠ પંજાબના જલંધરમાં સ્થિત છે. જ્યાં માતાનું વામસ્તન પડ્યું હતું. અહીંની શક્તિ ત્રિપુરામલિની અને ભૈરવ ભીષ્ણ છે.
- રામાગિરિ શક્તિપીઠ:
આ શક્તિપીઠની સ્થિતિ અંગે વિદ્વાનોમાં મતભેદ છે. કેટલાક ઉત્તર પ્રદેશના ચિત્રકૂટમાં માને છે, કેટલાક મધ્યપ્રદેશના મૈહારમાં છે, જ્યાં માતાની જમણું સ્તન પડ્યુ હતું. અહીંની શક્તિ શિવાની અને ભૈરવચંદ છે
- વૈધનાથ શક્તિપીઠ:
વૈદ્યનાથ શક્તિપીઠ ઝારખંડના દેવઘરના ગિરિડીહમાં સ્થિત છે, જ્યાં માતાનું હૃદય પડ્યું હતું. અહીંની શક્તિ જયદુર્ગા અને ભૈરવ વૈદ્યનાથ છે. એક માન્યતા મુજબ અહીં પણ સતીનું અંતિમ સંસ્કાર કરવામાં આવ્યું હતું.
- વરકેશ્વર શક્તિપીઠ:
માતાનું આ શક્તિપીઠ પશ્ચિમ બંગાળના સૈન્થ્યાંમાં સ્થિત છે, જ્યાં માતાનું મન પડ્યું હતું. અહીંની શક્તિ મહિષાસુરમર્દિની અને ભૈરવ વક્રનાથ છે.
- કન્યાકુમારી શક્તિપીઠ:
કન્યાકુમારી શક્તિપીઠ તામિલનાડુના કન્યાકુમારીમાં હિંદ મહાસાગરના ત્રણ સમુદ્ર, અરબી સમુદ્ર અને બંગાળની ખાડીના સંગમ પર સ્થિત છે, જ્યાં માતાની પીઠ પડી હતી. અહીં શક્તિ શર્વાની અથવા નારાયણી અને ભૈરવ નિમિષિ અથવા સ્થાણુ છે.
- બહુલા શક્તિપીઠ:
બહુલા શક્તિપીઠ પશ્ચિમ બંગાળના કટવા જંકશન નજીક કેતુગ્રામમાં સ્થિત છે, જ્યાં માતાનો ડાબો હાથ પડ્યો. અહીંની શક્તિ બહુલા છે અને ભૈરવ પણ એક ભિરૂક છે.
- ઉજ્જૈની શક્તિપીઠ:
ઉજ્જૈની હરસિદ્ધિ શક્તિપીઠ મધ્યપ્રદેશમાં ઉજ્જૈનના પવિત્ર ક્ષીપ્રના બંને કાંઠે સ્થિત છે. જ્યાં માતાની કોણી પડી. અહીંની શક્તિ મંગલ ચાંડિકા અને ભૈરવ મંગલ્યા કપિલામ્બર છે.
- મણિવેદિકા શક્તિપીઠ:
રાજસ્થાનના પુષ્કરમાં આવેલા મણીદેવીક શક્તિપીઠ, જેને ગાયત્રી મંદિર તરીકે ઓળખવામાં આવે છે, તેની માતાના હાથના કાંડા અહીં પડ્યા હતા. અહીંની શક્તિ ગાયત્રી અને ભૈરવ શેરવાનંદ છે.
- પ્રયાગ શક્તિપીઠ:
ઉત્તર પ્રદેશના અલ્હાબાદમાં સ્થિત છે. માતાના હાથની આંગળીઓ અહીં પડી. જો કે, સ્થાનો પર તફાવત છે. માનવામાં આવે છે કે તે અક્ષયાવત, મીરાપુર અને અલોપી સ્થળોએ પડે છે. શક્તિપીઠની શક્તિ લલિતા છે અને ભૈરવ ભાવ છે.
- ઉત્કલ શક્તિપીઠ:
તે ઓરિસ્સાના પુરી અને યજપુરમાં હોવાનું માનવામાં આવે છે જ્યાં માતાની નાભિ પડી હતી. અહીંની શક્તિ વિમલા અને ભૈરવ જગન્નાથ પુરુષોત્તમ છે.
- કાંચી શક્તિપીઠ:
માતાનું કાંચી શક્તિપીઠ તમિલનાડુના કાંચિવરમમાં સ્થિત છે, જ્યાં માતાનું હાડપિંજર પડ્યું હતું. અહીંની શક્તિ દેવગ્રહ અને ભૈરવ રૂરૂ છે.
- કલમાધવ શક્તિપીઠ (કલમાધવ શક્તિપીઠ):
આ શક્તિપીઠ વિશે કોઈ નિશ્ચિત સ્થાન જાણી શકાયું નથી. પરંતુ, માતાનો ડાબો નિતંબ અહીં પડ્યો હતો. અહીંની શક્તિ કાલી અને ભૈરવ અસિતંગા છે.
- શોણ શક્તિપીઠ:
મધ્યપ્રદેશના અમરકંટકનું નર્મદા મંદિર શોણ શક્તિપીઠ છે. માતાના જમણો નિતંબ અહીં પડ્યા. બીજી માન્યતા એ છે કે બિહારના સાસારામનું તારાચંડી મંદિર શોણા તટસ્થા શક્તિપીઠ છે. એવું માનવામાં આવે છે કે સતીનો જમણો નેત્ર અહીં પડ્યો. અહીંની શક્તિ નર્મદા અથવા શોનાક્ષી અને ભૈરવ ભદ્રસેન છે.
- કામખ્યા શક્તિપીઠ:
કામગિરી અસમ આ શક્તિપીઠ ગુહાહાટીના કામગિરી પર્વત પર સ્થિત છે, જ્યાં માતાની યોનિ પડી હતી. અહીંની શક્તિ કામખ્યા અને ભૈરવ ઉમાનંદ છે.
- જયંતિ શક્તિપીઠ:
જયંતિ શક્તિપીઠ મેઘાલયના જૈંટીયા ટેકરી પર સ્થિત છે, જ્યાં માતાની ડાબી જાંઘ પડી હતી. અહીંની શક્તિ જયંતિ અને ભૈરવ ક્રમાદિશ્વર છે.
- મગધ શક્તિપીઠ:
પટના, બિહારની રાજધાની, પટનેશ્વરી દેવીને શક્તિપીઠ માનવામાં આવે છે જ્યાં માતાની જમણી જાંઘ પડી હતી. અહીંની શક્તિ સર્વાનંદકરી અને ભૈરવ વ્યોમકેશ છે.
- ત્રિસ્ટોતા શક્તિપીઠ:
પશ્ચિમ બંગાળના જલપાઇગુરીના શાલવાડી ગામમાં, ત્રિસ્ટોતા શક્તિપીઠ તીસ્તા નદી પર સ્થિત છે, જ્યાં માતાની ડાબો પગ પડ્યો હતો. અહીંની શક્તિ ભ્રમરી અને ભૈરવ ભગવાન છે.
- ત્રિપુરા સુંદરી શક્તિપીઠ:
ત્રિપુરા સુંદરી શક્તિપીઠ ત્રિપુરાના રાધા કિશોર ગામમાં સ્થિત છે, જ્યાં માતાનો જમણો પગ પડ્યો હતો. અહીંની શક્તિ ત્રિપુરા સુંદરી અને ભૈરવ ત્રિપુરેશ છે.
- વિભાષા શક્તિપીઠ:
વિભાષા શક્તિપીઠ પશ્ચિમ બંગાળના મિદનાપુરના તમરૂલક ગામમાં સ્થિત છે, જ્યાં માતાની ડાબા પગની ઘૂંટી પડી હતી. અહીંની શક્તિ કપાલિની, ભીમરૂપા અને ભૈરવ સર્વાનંદ છે.
- કુરુક્ષેત્ર શક્તિપીઠ:
કુરુક્ષેત્ર શક્તિપીઠ, જેને શ્રીદેવિકુપ ભદ્રકાળી પીઠ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે, તે હરિયાણામાં કુરુક્ષેત્ર જંકશન નજીક દ્વિપાયન સરોવર નજીક આવેલું છે. માતાનો જમણો પગ અહીં પડ્યો. અહીં શક્તિ સાવિત્રી અને ભૈરવ સ્તમ્ છે.
- યુગધ્યા શક્તિપીઠ, ક્ષીરગ્રામ શક્તિપીઠ (યુગધ્યા શક્તિપીઠ):
યુગદ્યા શક્તિપીઠ પશ્ચિમ બંગાળના બારદાન જિલ્લામાં ક્ષીરાગ્રામમાં સ્થિત છે, જ્યાં સતીના જમણા પગનો અંગૂઠો પડ્યો હતો. અહીંની શક્તિ જુગદય અને ભૈરવ ક્ષીર ખંડક છે.
- વિરાટ શક્તિપીઠ:
વિરાટ શક્તિપીઠ રાજસ્થાનના પિંક સિટીના જયપુર, વૈરાગ્રામમાં સ્થિત છે, જ્યાં સતીની જમણા પગની આંગળીઓ પડી હતી. અહીંની શક્તિ અંબિકા અને ભૈરવ અમૃત છે.
- કાલીઘાટ શક્તિપીઠ:
આ શક્તિપીઠ, પશ્ચિમ બંગાળ, કોલકાતાના કાલિઘાટમાં કાલીમંદિર તરીકે જાણીતું છે, જ્યાં માતાના જમણા અંગૂઠા સિવાય 4 અન્ય આંગળીઓ પડી હતી. અહીંની શક્તિ કાલિકા અને ભૈરવ નકુલેશ છે.
- માનસ શક્તિપીઠ:
માનસ શક્તિપીઠ તિબેટના માનસરોવર કાંઠે સ્થિત છે, જ્યાં માતાની જમણી હથેળી પડી હતી. અહીં શક્તિ દક્ષાયની છે અને ભૈરવ અમર છે.
- લંકા શક્તિપીઠ:
લંકા શક્તિપીઠ શ્રીલંકામાં સ્થિત છે, જ્યાં માતાની પાયલ નુપુર પડી હતી. અહીંની શક્તિ ઇન્દ્રક્ષી અને ભૈરવ રક્ષિતેશ્વર છે. જોકે, તે જાણી શકાયું નથી કે શ્રીલંકા કયા સ્થળે પડ્યું હતું.
- ગંડાકી શક્તિપીઠ:
ગાંડાકી શક્તિપીઠ નેપાળમાં ગંડાકી નદીના મૂળમાં સ્થિત છે, જ્યાં સતીનો જમણો કપોલ પડ્યો હતો. અહીં શક્તિ ‘ગંડાકી’ છે અને ભૈરવ ‘ચક્રપાણી’ છે.
- ગુહિયેશ્વરી શક્તિપીઠ:
કાઠમંડુમાં પશુપતિનાથ મંદિરની પાસે સ્થિત, નેપાળ ગુહ્યશ્વરી શક્તિપીઠ છે, જ્યાં સતીના બંને ઘૂંટણ પડ્યા હતા. અહીંની શક્તિ ‘મહામાયા’ છે અને ભૈરવ ‘કપાલા’ છે.
- હિંગળાજ શક્તિપીઠ:
માતા હિંગળાજ શક્તિપીઠ પાકિસ્તાનના બલુચિસ્તાન પ્રાંતમાં સ્થિત છે, જ્યાં માતાના બ્રહ્મરાંધ્ર (માથાના ઉપરનો ભાગ) પડ્યો હતો. અહીંની શક્તિ કોટારી અને ભૈરવ ભીમલોચન છે.
- સુગંધ શક્તિપીઠ:
બાંગ્લાદેશમાં સુગંધા નદીના કાંઠે ઉગરાતારા દેવીનું શક્તિપીઠ આવેલું છે, જ્યાં માતાનું નાક પડ્યુ હતું. અહીંની દેવી સુનંદ છે (માતરતરની સુગંધ) અને ભૈરવ ત્ર્યંબક છે.
- કરતોય શક્તિપીઠ:
કરતોયઘાટ શક્તિપીઠ, બાંગ્લાદેશ, ભવાનીપુરમાં કાર્ટૂયા નદીના કાંઠે સ્થિત છે, જ્યાં માતાની ડાબી પાંખ પડી હતી. અહીં દેવી અપર્ણા અને ભૈરવમાં શિવ વામન રહે છે.
- ચટ્ટલ શક્તિપીઠ:
ચટ્ટલની ભવાની શક્તિપીઠ બાંગ્લાદેશના ચિત્તાગઢમાં સ્થિત છે, જ્યાં માતાનો જમણો હાથ પડ્યો હતો. અહીંની શક્તિ ભવાની અને ભૈરવ ચંદ્રશેખર છે.
- યશોર શક્તિપીઠ:
માતાની યશોરેશ્વરી શક્તિપીઠ બાંગ્લાદેશના જેસોરના ખુલનામાં સ્થિત છે, જ્યાં માતાની ડાબી હથેળી પડી હતી. અહીં શક્તિ યશોરેશ્વરી અને ભૈરવચંદ્ર છે.
નીચે આપેલી લીંક પર ક્લિક કરીને જોડાવ મંતવ્ય ન્યૂઝ સાથે…
તમે અમને ફેસબુક, ટ્વીટર, ઇન્સ્ટાગ્રામ અને યુ ટ્યુબ પર પણ લાઇક અને ફોલો કરી શકો છો.
લેટેસ્ટ ન્યૂઝ અપડેટ્સ આપના ફોન પર સૌથી ઝડપી મેળવવા માટે આજે જ ડાઉનલોડ કરો “મંતવ્ય ન્યૂઝ” ની નવી મોબાઇલ એપ્લિકેશન.
