Indore News : મધ્યપ્રદેશના ઇન્દોર શહેરમાં ઝેરી અને દૂષિત પાણી (Poisonous Water)પીવાના કારણે થયેલા મોતને લઈને રાજ્યભરમાં ભારે હલચલ મચી ગઈ છે. એક તરફ સ્થાનિક લોકો, પીડિત પરિવારો, હોસ્પિટલ રેકોર્ડ અને મીડિયા રિપોર્ટ્સ 15 લોકોના મોતની પુષ્ટિ કરી રહ્યા છે, જ્યારે બીજી તરફ મધ્યપ્રદેશ સરકારે હાઈકોર્ટમાં દાખલ કરેલી સ્ટેટસ રિપોર્ટમાં માત્ર 4 મોત થયાનું જણાવ્યું છે. આ વિસંગતિએ સમગ્ર મામલાને વધુ ગંભીર અને સંવેદનશીલ બનાવી દીધો છે.
દૂષિત પાણી (Poisonous Water)થી બીમારી, હોસ્પિટલોમાં દર્દીઓની ભરમાર
આ ઘટના બાદ ઇન્દોરના અનેક વિસ્તારોમાં લોકોને અચાનક ઉલટી, ઝાડા, પેટમાં દુખાવો, તાવ અને ડિહાઈડ્રેશન જેવી તકલીફો શરૂ થઈ હતી. સ્થિતિ એટલી ગંભીર બની કે શહેરની સરકારી અને ખાનગી હોસ્પિટલોમાં દર્દીઓની લાંબી કતારો લાગી ગઈ. પીડિતોમાં 5 મહિનાના શિશુથી લઈને વૃદ્ધો સુધીના લોકો સામેલ છે.
પીડિત પરિવારોનો સ્પષ્ટ આરોપ છે કે,“ઘરમાં સપ્લાય થતું પાણી ગંદું (Poisonous Water), દુર્ગંધયુક્ત અને પીવા અયોગ્ય હતું. વારંવાર ફરિયાદ છતાં કોઈ કાર્યવાહી કરવામાં આવી નહીં.”
ઝેરી પાણી (Poisonous Water) થી 15 મોતના દાવા સામે સરકારનું ‘4 મોત’નું હલફનામું
આ મામલો હાઈકોર્ટ સુધી પહોંચ્યો બાદ રાજ્ય સરકારે પોતાનો સ્ટેટસ રિપોર્ટ રજૂ કર્યો, જેમાં જણાવ્યું કે દૂષિત પાણી (Poisonous Water) થી ફક્ત ચાર લોકોના મોત થયા છે. સરકારના આ દાવા પર વકીલો, મીડિયા અને પીડિત પરિવારો દ્વારા ગંભીર સવાલો ઊભા કરવામાં આવ્યા છે.
હાઈકોર્ટમાં ઇન્ટરવેન્શનર વરુણ ગાયકવાડ તરફથી હાજર થયેલા વકીલ ઋષિ આનંદ ચોક્સીએ જણાવ્યું કે,“જે દિવસે અરજી દાખલ કરવામાં આવી હતી તે દિવસે જ અખબારોમાં 11 મોતના સમાચાર અને મૃતકોના ફોટોગ્રાફ પ્રકાશિત થયા હતા. સરકાર દ્વારા ફક્ત ચાર મોત બતાવવાનો પ્રયાસ આઘાતજનક છે.”
IMCમાં મોટી વહીવટી કાર્યવાહી
ઘટનાની ગંભીરતા જોતા **ઇન્દોર મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન (IMC)**માં મોટી વહીવટી કાર્યવાહી હાથ ધરવામાં આવી છે. મ્યુનિસિપલ કમિશનર દિલીપ યાદવ અને એડિશનલ કમિશનર રોહિત સિસોનિયાને કારણદર્શક નોટિસ ફટકારવામાં આવી છે. રોહિત સિસોનિયાને ઇન્દોરમાંથી હટાવીને ખેડૂત કલ્યાણ અને કૃષિ વિકાસ વિભાગમાં નાયબ સચિવ તરીકે બદલી કરવામાં આવી છે. સાથે જ પાણી વિતરણ વિભાગનો ચાર્જ ઇન્ચાર્જ સુપરિન્ટેન્ડિંગ એન્જિનિયર સંજીવ શ્રીવાસ્તવ પાસેથી પાછો લેવાયો છે.
ખરગોન જિલ્લા પંચાયતના CEO આકાશ સિંહ, અલીરાજપુરના CEO પ્રખર સિંહ, ડેપ્યુટી ટ્રાન્સપોર્ટ કમિશનર આશિષ કુમાર પાઠકને IMCમાં એડિશનલ કમિશનર તરીકે નિયુક્ત કરવામાં આવ્યા છે.
રાહુલ ગાંધીનો તીખો પ્રહાર
લોકસભામાં વિપક્ષના નેતા રાહુલ ગાંધીએ સોશિયલ મીડિયા પર સરકાર પર આક્રમક પ્રહાર કરતા લખ્યું: “ઇન્દોરમાં પાણી નથી, ઝેર વહેંચાયું છે. વહીવટીતંત્ર ગાઢ નિંદ્રામાં છે. દરેક ઘરમાં શોક છે, ગરીબો લાચાર છે, અને સરકાર ઘમંડી નિવેદનો આપી રહી છે.” રાહુલે વધુમાં કહ્યું કે, “સ્વચ્છ પાણી કોઈ ઉપકાર નથી, તે જીવનનો અધિકાર છે. ભાજપનું ડબલ એન્જિન અને બેદરકાર વહીવટ આ અધિકારના વિનાશ માટે જવાબદાર છે.”
ખડગે, ઉમા ભારતી અને ભાજપના નેતાઓની પ્રતિક્રિયા
કોંગ્રેસ અધ્યક્ષ મલ્લિકાર્જુન ખડગેએ વડાપ્રધાન મોદીની મૌન પર ટીકા કરતા કહ્યું કે,“જળ જીવન મિશન અને સ્વચ્છ ભારત અભિયાનની વાત કરનાર મોદીજી, ઇન્દોરમાં થયેલા મોત પર ચૂપ છે.” ભૂતપૂર્વ મુખ્યમંત્રી ઉમા ભારતીએ ઘટનાને ‘શરમજનક અને કલંકજનક’ ગણાવી અને લખ્યું: “સૌથી સ્વચ્છ શહેરનો એવોર્ડ મેળવનાર ઇન્દોરમાં ઝેરી પાણી (Poisonous Water)થી લોકોના જીવ જતાં હોવા એ આખી વ્યવસ્થાની નિષ્ફળતા છે.”ભાજપના વરિષ્ઠ નેતા અને પૂર્વ ગૃહમંત્રી હિંમત કોઠારીએ પણ દોષિતો સામે કડક કાર્યવાહી કરવાની માંગ કરી છે.
NHRCની એન્ટ્રી, હાઈકોર્ટની નજર
આ મામલે **રાષ્ટ્રીય માનવ અધિકાર પંચ (NHRC)**એ પણ નોંધ લીધી છે અને મુખ્ય સચિવ પાસેથી બે અઠવાડિયામાં વિગતવાર અહેવાલ માગ્યો છે. હાઈકોર્ટે આ મુદ્દે દાખલ થયેલી PIL પર આગામી સુનાવણી 6 જાન્યુઆરીએ રાખી છે. સરકાર તરફથી મીડિયામાં રિપોર્ટિંગ રોકવાની વિનંતી પણ કરવામાં આવી હતી, પરંતુ કોર્ટે આ અંગે કોઈ સ્પષ્ટ ટિપ્પણી કરી નથી.
પાણીમાં ગટર કેવી રીતે ભળી? મોટા પ્રશ્નો યથાવત
સ્થાનિક લોકો દ્વારા ઉઠાવવામાં આવેલા મુખ્ય પ્રશ્નો હજુ જવાબ વિહોણા છે: પીવાના પાણીમાં ગટર કેવી રીતે ભળી? ગંદા પાણી (Poisonous Water)ની ફરિયાદો બાદ સપ્લાય સમયસર કેમ બંધ ન થયો? જૂની પાઈપલાઈન હોવા છતાં તેને બદલવામાં કેમ વિલંબ થયો? જવાબદાર અધિકારીઓ સામે ક્યારે કડક કાર્યવાહી થશે?
IMCનું સ્પષ્ટીકરણ
IMC કમિશનર દિલીપ યાદવે જણાવ્યું કે, “1997માં નાખવામાં આવેલી પાઈપલાઈનમાંથી ઘણા સ્થળે ગટરનું પાણી ઘૂસી ગયું છે. હાલ ભગીરથપુરા સહિતના વિસ્તારોમાં ટેન્કર દ્વારા પાણી પૂરું પાડવામાં આવી રહ્યું છે. લોકોને ફક્ત ઉકાળેલું પાણી પીવાની અપીલ કરવામાં આવી છે.” તેમણે ઉમેર્યું કે પરિસ્થિતિ સામાન્ય થવામાં હજુ એક-બે દિવસ લાગી શકે છે.
