income tax raid on BBC: ગયા મહિને રિલીઝ થયેલી BBCની ડોક્યુમેન્ટ્રી ‘ઈન્ડિયાઃ ધ મોદી ક્વેશ્ચન’ પર ચાલી રહેલા વિવાદ વચ્ચે ઈન્કમટેક્સે દિલ્હી અને મુંબઈમાં BBCની ઓફિસ પર દરોડા પાડ્યા છે. કહેવામાં આવી રહ્યું છે કે દરોડા ટેક્સમાં ગેરરીતિઓની તપાસને લઈને છે. મંગળવારે બપોરથી શરૂ થયેલ દરોડાની કાર્યવાહી હજુ પણ ચાલુ છે. વિશ્વભરના અખબારો, મીડિયા વોચડોગ્સ અને માનવ અધિકાર સંગઠનો BBCની ઓફિસ પરના દરોડાની ટીકા કરી રહ્યા છે. તેમનું કહેવું છે કે મોદી સરકાર આ દરોડાથી BBCને ડરાવવાનો પ્રયાસ કરી રહી છે અને તે અભિવ્યક્તિની સ્વતંત્રતાનું ઉલ્લંઘન છે. ચાલો જાણીએ કે BBCની ઓફિસો પર આવકવેરા વિભાગના દરોડા અંગે વિદેશી મીડિયામાં શું પ્રકાશિત થયું છે?

બ્લૂમબર્ગ

યુએસ સ્થિત બ્લૂમબર્ગે BBC ઓફિસ પર દરોડા પાડવાના સમય અંગે સવાલો ઉઠાવ્યા છે અને કહ્યું છે કે પ્રેસ પર ભારતનો આ લેટેસ્ટ હુમલો છે. બ્લૂમબર્ગે તેના એક રિપોર્ટમાં લખ્યું છે કે, ‘ત્રણ અઠવાડિયા પહેલા એક બ્રિટિશ બ્રોડકાસ્ટરે સાંપ્રદાયિક રમખાણોમાં મોદીની કથિત ભૂમિકા પર એક ડોક્યુમેન્ટ્રી પ્રસારિત કરી હતી. 2002ના રમખાણોએ મોદીના ગૃહ રાજ્ય ગુજરાતમાં ભારે નુકસાન કર્યું હતું. મોદી આ બાબતે ખૂબ જ સંવેદનશીલ છે. મોદીની સરકારે ડોક્યુમેન્ટરી પર પ્રતિબંધ મૂક્યો હતો અને યુનિવર્સિટીઓમાં સ્ક્રીનિંગ તેમજ સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ પર ક્લિપ્સને અવરોધિત કરવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો.

બ્લૂમબર્ગના વિગતવાર અહેવાલમાં લખવામાં આવ્યું છે કે ભાજપની ટ્રોલ સેનાએ BBC પર ટેક્સ સંબંધિત દરોડા પર ખુશી વ્યક્ત કરી છે. રિપોર્ટમાં લખવામાં આવ્યું છે કે, ‘મોદીની સત્તાધારી ભારતીય જનતા પાર્ટીના સત્તાવાર પ્રવક્તા અને નેતાઓ BBC પર સંસ્થાનવાદી માનસિકતા જાળવી રાખવાનો આરોપ લગાવી રહ્યા છે. તેઓ BBC વિરુદ્ધ વાતાવરણ બનાવવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા છે.

ધ ગાર્ડિયન

બ્રિટનના અગ્રણી અખબાર ધ ગાર્ડિયને આ દરોડા અંગે જણાવ્યું છે કે મોદી ગુજરાત રમખાણોમાં સંડોવણીના આરોપોનો સામનો કરી રહ્યા છે અને આ માટે અમેરિકાએ લગભગ એક દાયકા સુધી તેમના પર પ્રતિબંધ મૂક્યો હતો. અખબારે લખ્યું છે કે BBC ટૂંકું નિવેદન જારી કરી રહ્યું છે કે તે તપાસમાં સહયોગ કરી રહ્યું છે. યુકે સરકારે હજુ સુધી દરોડા અંગે કોઈ પ્રતિક્રિયા આપી નથી.

રિપોર્ટમાં આગળ લખવામાં આવ્યું છે કે, ‘બ્રિટનના વિદેશ મંત્રાલયના એક અધિકારીએ કહ્યું કે તેણે BBC સાથે વાત કરી છે. BBCએ ભૂતકાળમાં પણ આવી ઘટનાઓ પર રાજકીય સમર્થન લેવાનો ઇનકાર કર્યો હતો. તે બતાવવાનો પ્રયાસ કરે છે કે સંસ્થા બ્રિટિશ સરકારથી અલગ છે.

અલજઝીરા

કતાર સ્થિત અલ જઝીરાએ ‘મોદી પરની ડોક્યુમેન્ટ્રીના વિવાદ વચ્ચે BBCની ઓફિસો પર ઇન્કમ ટેક્સના દરોડા’ શીર્ષક હેઠળનો અહેવાલ પ્રસારિત કર્યો હતો.

અલજઝીરાએ પોતાના અહેવાલમાં લખ્યું છે કે, ‘યુટ્યુબ અને ટ્વિટર પર ડોક્યુમેન્ટ્રીના પ્રસારને રોકવાના સરકારના પ્રયાસોએ 2024ની સામાન્ય ચૂંટણીઓ પહેલા મોદી માટે રાજકીય સંકટ ઉભું કર્યું છે. સત્તાવાળાઓએ નવી દિલ્હીમાં પોલીસ સાથે મળીને ડોક્યુમેન્ટ્રીનું સ્ક્રીનિંગ રોકવાનો પ્રયાસ પણ કર્યો છે. પોલીસે સ્ક્રીનીંગ માટે ભેગા થયેલા વિદ્યાર્થીઓની પણ ધરપકડ કરી છે.

ન્યૂ યોર્ક ટાઇમ્સ

અમેરિકાના ન્યૂયોર્ક સ્થિત ધ ન્યૂયોર્ક ટાઈમ્સે એક અહેવાલમાં લખ્યું છે કે વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની સરકારે ડોક્યુમેન્ટ્રી પર પ્રતિબંધ લગાવ્યા બાદ BBCની ઓફિસો પર દરોડા પાડ્યા હતા. ડોક્યુમેન્ટ્રીમાં મોદી સરકાર દ્વારા દેશના મુસ્લિમ લઘુમતી સાથેના વ્યવહારની ટીકા કરવામાં આવી હતી. ન્યૂયોર્ક ટાઈમ્સે લખ્યું છે કે, ‘મોદીના શાસનમાં ભારતીય સત્તાવાળાઓએ ઘણીવાર સ્વતંત્ર મીડિયા સંગઠનો, માનવાધિકાર જૂથો અને થિંક ટેન્ક વિરુદ્ધ આવા દરોડા પાડ્યા છે. આ સંગઠનોના કાર્યકર્તાઓનું કહેવું છે કે ભારત સરકાર દ્વારા તેમના ભંડોળના સ્ત્રોતોને નિશાન બનાવીને તેમનો અવાજ દબાવવાનો આ પ્રયાસ છે. માનવાધિકાર જૂથોએ વારંવાર પ્રેસની ઘટતી સ્વતંત્રતા અંગે ચિંતા વ્યક્ત કરી છે. ભારતમાં પત્રકારો અને કાર્યકરોને લાંબા સમય સુધી જેલમાં પુરવામાં આવ્યા હોત.

સમાચાર એજન્સી એપી

યુએસ સ્થિત ન્યૂઝ એજન્સી એપીએ પણ લખ્યું છે કે આવકવેરાના દરોડાને BBC ડોક્યુમેન્ટરી સાથે જોડવામાં આવ્યો છે. એપીએ પોતાના એક રિપોર્ટમાં લખ્યું છે કે મોદીની પાર્ટીના ઘણા સાંસદોએ આ ડોક્યુમેન્ટ્રીને દેશની સંપ્રભુતા પર હુમલો ગણાવ્યો છે. ગયા અઠવાડિયે હિન્દુ જમણેરી રાષ્ટ્રવાદીઓએ BBC પર સંપૂર્ણ પ્રતિબંધ માટે સુપ્રીમ કોર્ટમાં અરજી કરી હતી, જેને કોર્ટે ફગાવી દીધી હતી.

હ્યુમન રાઇટ્સ વોચે જણાવ્યું હતું કે ડોક્યુમેન્ટરી પર પ્રતિબંધ મોદી સરકારમાં લઘુમતીઓ પર વ્યાપક ક્રેકડાઉનને પ્રતિબિંબિત કરે છે, જે માનવાધિકાર જૂથે જણાવ્યું હતું કે ટીકાને દબાવવા માટે ઘણીવાર કઠોર કાયદાઓનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે. તાજેતરના વર્ષોમાં ભારતની મુસ્લિમ લઘુમતી હિંદુ રાષ્ટ્રવાદીઓ દ્વારા હિંસાનું નિશાન બની છે. 2014માં વડાપ્રધાન બન્યા બાદ મોદીએ આવા હુમલાઓ પર કોઈ પ્રતિક્રિયા આપી નથી. એપીના અહેવાલમાં આગળ વાંચવામાં આવ્યું છે, તાજેતરના વર્ષોમાં ભારતમાં પ્રેસની સ્વતંત્રતામાં સતત ઘટાડો થયો છે. મીડિયા વોચડોગ જૂથોએ મોદી સરકાર પર વ્યાપક ઈન્ટરનેટ કાયદા હેઠળ સોશિયલ મીડિયા પરની ટીકાઓ પર કડક કાર્યવાહી કરવાનો આરોપ લગાવ્યો છે. સરકારનો આ કાયદો ટ્વિટર, ફેસબુક સહિતના ડિજિટલ પ્લેટફોર્મને સરકારની સીધી દેખરેખ હેઠળ રાખે છે.

આરબ સમાચાર

સાઉદી અરેબિયાના અખબાર અરબ ન્યૂઝે દરોડાને BBCની મોદી પરની ડોક્યુમેન્ટરી સાથે જોડી છે અને કહ્યું છે કે ડોક્યુમેન્ટરી બાદ BBCની ઓફિસો પર દરોડા પાડવામાં આવી રહ્યા છે. અરબ ન્યૂઝે તેના એક અહેવાલમાં લખ્યું છે કે, ‘2002ના રમખાણોમાં પીએમ મોદીની ભૂમિકાની તપાસ કરતી ડોક્યુમેન્ટ્રી રિલીઝ થયા બાદ BBC ઓફિસ પર દરોડા પાડવામાં આવી રહ્યા છે. ગુજરાત રમખાણો સમયે મોદી રાજ્યના મુખ્યમંત્રી હતા. ભારત સરકારે ઈન્ફોર્મેશન ટેક્નોલોજી કાયદા હેઠળ ઈમરજન્સી પાવરનો ઉપયોગ કરીને ડોક્યુમેન્ટ્રી પર પ્રતિબંધ મૂક્યો હતો. હવે આ દરોડાએ ભારતીય મીડિયાને ચોંકાવી દીધું છે.

આ પણ વાંચો: ટોરોન્ટો/કેનેડામાં હિંદુ મંદિર પર લખવામાં આવ્યા ભારત અને મોદી વિરુદ્ધ નારા, ખાલિસ્તાનીઓ પર લાગ્યા આરોપો