US News:અમેરિકા હવે બાંગ્લાદેશમાં ઇસ્લામિક રાજકારણના વધતા પ્રભાવને અવગણી શકતું નથી. બાંગ્લાદેશનો સૌથી મોટો ઇસ્લામિક પક્ષ, જમાત-એ-ઇસ્લામી (Jamaat-e-Islami), આગામી ચૂંટણીઓમાં તેનું શ્રેષ્ઠ પ્રદર્શન હાંસલ કરી શકે છે. આને ધ્યાનમાં રાખીને, એક અહેવાલ મુજબ, અમેરિકન અધિકારીઓ જમાત સાથે જોડાવાના રસ્તાઓ શોધી રહ્યા છે.જોકે, નિષ્ણાતો માને છે કે અમેરિકાનું આ પગલું ભારત માટે ચિંતાનું કારણ બની શકે છે, કારણ કે જમાત-એ-ઇસ્લામી (Jamaat-e-Islami) પાકિસ્તાન તરફ ઝુકાવ ધરાવતું માનવામાં આવે છે.
યુએસ રાજદ્વારીનું નિવેદન: બાંગ્લાદેશ હવે વધુ ઇસ્લામિક બની ગયું છે
માહિતી અનુસાર, ઢાકામાં તૈનાત એક અમેરિકન રાજદ્વારીએ 1 ડિસેમ્બર, 2025 ના રોજ બાંગ્લાદેશી પત્રકારો સાથે બંધ બારણે વાતચીત કરી હતી. અખબાર પાસે આ વાતચીતનું ઓડિયો રેકોર્ડિંગ છે.આ વાતચીત દરમિયાન, યુએસ રાજદ્વારીએ જણાવ્યું હતું કે અમેરિકા 12 ફેબ્રુઆરી, 2026 ના રોજ યોજાનારી ચૂંટણીમાં જમાત-એ-ઇસ્લામી (Jamaat-e-Islami) પહેલા કરતા પણ વધુ સારું પ્રદર્શન કરશે તેવી અપેક્ષા રાખે છે. તેમણે એમ પણ કહ્યું કે બાંગ્લાદેશમાં ઇસ્લામવાદ તરફનો ફેરફાર જોવા મળી રહ્યો છે.રાજદ્વારીએ સ્પષ્ટપણે જણાવ્યું હતું કે અમેરિકા ઇચ્છે છે કે જમાતના નેતાઓ તેના સાથી બને. તેમણે પત્રકારોને એમ પણ કહ્યું હતું કે જમાતની વિદ્યાર્થી પાંખ, ઇસ્લામી છાત્ર શિબિરના નેતાઓને ટીવી ચર્ચાઓમાં સ્થાન આપવું જોઈએ.
શું જમાત બીએનપી પછી સૌથી મજબૂત છે?
બાંગ્લાદેશમાં હાલમાં નોબેલ પુરસ્કાર વિજેતા મુહમ્મદ યુનુસના નેતૃત્વમાં વચગાળાની સરકાર છે. આ સરકારે ફેબ્રુઆરી 2026 માં ચૂંટણી યોજવાનું વચન આપ્યું છે. ઘણા સર્વે દર્શાવે છે કે બાંગ્લાદેશ નેશનાલિસ્ટ પાર્ટી (BNP) આગળ છે, પરંતુ જમાત-એ-ઇસ્લામી (Jamaat-e-Islami) તેનાથી ખૂબ પાછળ છે. અમેરિકન થિંક ટેન્ક, ઇન્ટરનેશનલ રિપબ્લિકન ઇન્સ્ટિટ્યૂટ (IRI) દ્વારા ડિસેમ્બર 2025 ના ઓપિનિયન પોલ મુજબ, જમાત લગભગ 53% લોકોના પસંદગીના ઉમેદવાર છે.
1971ના વિરોધ પ્રદર્શનોથી મુખ્ય પ્રવાહના રાજકારણ સુધી જમાતની સફર
બાંગ્લાદેશમાં જમાત-એ-ઇસ્લામી (Jamaat-e-Islami) લાંબા સમયથી વિવાદ સાથે સંકળાયેલી છે. 1971ના મુક્તિ યુદ્ધમાં પાકિસ્તાનને ટેકો આપવાને કારણે આ પક્ષને હંમેશા શંકાની નજરે જોવામાં આવતો હતો.ભૂતપૂર્વ વડા પ્રધાન શેખ હસીનાના કાર્યકાળ દરમિયાન જમાત પર લાંબા સમય સુધી પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવ્યો હતો. જોકે, ઓગસ્ટ 2024માં હસીના સરકારને હટાવ્યા પછી પરિસ્થિતિ બદલાઈ ગઈ.હવે, જમાતે તેની છબી બદલવાનો પ્રયાસ કર્યો છે. પક્ષ હવે ભ્રષ્ટાચાર સામેની લડાઈ, સામાજિક કલ્યાણ અને સામાન્ય લોકો સાથે સંબંધિત મુદ્દાઓ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી રહ્યો છે.ઓસ્ટ્રેલિયામાં વેસ્ટર્ન સિડની યુનિવર્સિટીના બાંગ્લાદેશના રાજકીય નિષ્ણાત મુબાશ્શર હસને જણાવ્યું હતું કે જમાત હવે મુખ્ય પ્રવાહમાં પ્રવેશી ગઈ છે.
વિદ્યાર્થી રાજકારણ દ્વારા જમાત મજબૂત બની રહી છે
જામાતની વિદ્યાર્થી પાંખ, ઇસ્લામી છાત્ર શિબિરે ગયા વર્ષે ઢાકા સહિત અનેક યુનિવર્સિટીઓમાં વિદ્યાર્થી સંઘની ચૂંટણી જીતીને બધાને આશ્ચર્યચકિત કરી દીધા હતા.આ સ્પષ્ટપણે દર્શાવે છે કે પક્ષનો પ્રભાવ હવે ધર્મ સુધી મર્યાદિત નથી, પરંતુ યુવાનોમાં પણ વધી રહ્યો છે. આ જ કારણ છે કે અમેરિકા પણ જમાતને અવગણી શકતું નથી.
ઇસ્લામિક ગઠબંધનમાં ઘર્ષણ
જોકે, બધા ઇસ્લામિક પક્ષો જમાતની વધતી શક્તિથી ખુશ નથી. તાજેતરમાં, ઇસ્લામી આંદોલન બાંગ્લાદેશે જમાત (Jamaat-e-Islami)ની આગેવાની હેઠળના ગઠબંધનથી અલગ ચૂંટણી લડવાનો નિર્ણય લીધો. આ ઇસ્લામિક રાજકારણમાં મતભેદો અને વ્યૂહાત્મક સંઘર્ષોને પણ પ્રકાશિત કરે છે.
અમેરિકાની સ્પષ્ટ ચેતવણી – શરિયા કાયદા પર કડક કાર્યવાહી
યુએસ રાજદ્વારીએ એ પણ સ્પષ્ટ કર્યું કે જો જમાત સત્તામાં આવે છે અને શરિયા કાયદો લાદવા અથવા મહિલાઓના અધિકારોને પ્રતિબંધિત કરવા જેવા પગલાં લે છે, તો યુએસ ચૂપચાપ બેસી રહેશે નહીં. તેમણે જણાવ્યું હતું કે યુએસ પાસે મજબૂત આર્થિક સાધનો છે, ખાસ કરીને ગાર્મેન્ટ ઉદ્યોગમાં, જે બાંગ્લાદેશની અમેરિકામાં થતી નિકાસના આશરે 20% હિસ્સો ધરાવે છે.રાજદ્વારીના મતે, જો મહિલાઓને કામ કરતા અટકાવવામાં આવે અથવા શરિયા લાગુ કરવામાં આવે, તો યુએસ 100% ટેરિફ લાદી શકે છે. આ બાંગ્લાદેશના અર્થતંત્રને મોટો ફટકો પડશે.જોકે, ઢાકામાં અમેરિકી રાજદૂતના પ્રવક્તા મોનિકા શીએ જણાવ્યું હતું કે વાતચીત નિયમિત અને રેકોર્ડ બહારની હતી, અને અમેરિકા કોઈ એક પક્ષને સમર્થન આપતું નથી.
ભારતની ચિંતાઓ: જમાત (Jamaat-e-Islami), પાકિસ્તાન અને સુરક્ષા પ્રશ્ન
આ સમગ્ર ઘટનાક્રમ ભારત માટે ચિંતાનું કારણ છે. નવી દિલ્હી લાંબા સમયથી જમાત-એ-ઇસ્લામી (Jamaat-e-Islami)ને શંકાની નજરે જુએ છે. ભારતને ડર છે કે પાકિસ્તાન સાથે જમાતના વૈચારિક સંબંધો અને 1971ના ઇતિહાસ પર તેનું વલણ પ્રાદેશિક સ્થિરતા માટે ખતરો બની શકે છે.એટલાન્ટિક કાઉન્સિલના દક્ષિણ એશિયા નિષ્ણાત માઈકલ કુગેલમેને જણાવ્યું હતું કે યુએસ-જમાત સંબંધો ભારત-અમેરિકા સંબંધો માટે નવી સમસ્યાઓ ઊભી કરી શકે છે.
લઘુમતીઓ અંગે વધતી ચિંતાઓ
શેખ હસીના સરકારને હટાવ્યા પછી, બાંગ્લાદેશમાં લઘુમતીઓની સલામતી અંગે પ્રશ્નો ઉભા થયા છે. ભૂતપૂર્વ વિદેશ પ્રધાન એકે અબ્દુલ મોમેને આરોપ લગાવ્યો હતો કે યુનુસ સરકાર દરમિયાન, અવામી લીગ સમર્થકો અને હિન્દુ સમુદાય સામે ભયનું વાતાવરણ સર્જાયું હતું. તેઓ કહે છે કે હિંસા, ટોળાની કાર્યવાહી અને માનવાધિકાર ઉલ્લંઘનની ઘટનાઓ બની છે, પરંતુ સરકારે કોઈ કડકાઈ દાખવી નથી.
ચીન પણ સક્રિય, જમાત સાથે સીધી બેઠક
આ સમગ્ર ઘટનાક્રમ વચ્ચે, ચીન પણ સક્રિય થઈ ગયું છે. બાંગ્લાદેશમાં ચીનના રાજદૂત યાઓ વેન તાજેતરમાં ઢાકામાં જમાત-એ-ઇસ્લામી (Jamaat-e-Islami)ના વડા શફીકુર રહેમાન સાથે મળ્યા હતા. જમાતે જણાવ્યું હતું કે ચીન-બાંગ્લાદેશ સંબંધોથી બંને દેશોને ફાયદો થયો છે અને આ સંબંધને મજબૂત બનાવતા રહેશે. આ બેઠકને મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે કારણ કે જમાત આ વખતે NCP ગઠબંધન સાથે ચૂંટણી લડી રહી છે, જે ગયા વર્ષના વિદ્યાર્થી વિરોધ પ્રદર્શન પછી ઉભરી આવ્યું હતું.
આ પણ વાંચો:અમેરિકા ઈરાન પર હુમલાની તૈયારીમાં? 7 મોટા સંકેતોમાંથી ઊભી થતી શંકા
આ પણ વાંચો:વેપાર સોદા પર ભારત-અમેરિકા વચ્ચે મહત્વપૂર્ણ ચર્ચા
