Inflation Update Summary: માર્ચ મહિનાના રિટેલ મોંઘવારી (Inflation) ના આંકડા જાહેર કરવામાં આવ્યા છે, જે મુજબ વાર્ષિક ધોરણે ભારતનો રિટેલ મોંઘવારી દર વધીને 3.4% થયો છે. ફેબ્રુઆરીમાં આ દર 3.21% હતો. મોંઘવારી વધવા પાછળ મિડલ ઈસ્ટમાં વધતો ભૌગોલિક તણાવ અને સપ્લાય સાઈડ પરનું દબાણ મુખ્ય કારણો માનવામાં આવે છે. જોકે, આ વધારા છતાં મોંઘવારી દર RBIના લક્ષ્યાંક (4%) થી નીચે રહ્યો છે.
ગ્રામીણ અને શહેરી Inflation
સુધારેલી CPI સીરિઝ (આધાર વર્ષ 2024) મુજબ, ગ્રામીણ મોંઘવારી દર 3.63% અને શહેરી મોંઘવારી (Inflation) દર 3.11% રહ્યો છે. અર્થશાસ્ત્રીઓએ આ દર 3.48% રહેવાનો અંદાજ મૂક્યો હતો, પરંતુ સોનાના ભાવમાં થયેલા ઘટાડાને કારણે આ આંકડો અંદાજ કરતા થોડો ઓછો રહ્યો છે.
ખાદ્ય ચીજવસ્તુઓના ભાવમાં ઉછાળો
ખાદ્ય મોંઘવારી દર (CFPI) માર્ચમાં વધીને 3.87% થયો છે, જે ફેબ્રુઆરીમાં 3.47% હતો. ખાસ કરીને ટામેટા (35.99%) અને ફ્લાવર (34.11%) ના ભાવમાં મોટો ઉછાળો જોવા મળ્યો છે. જ્યારે ડુંગળી (-27.76%), બટાકા (-18.98%) અને લસણના ભાવમાં ઘટાડો થવાથી કુલ આંકડો કાબૂમાં રહ્યો છે.
જ્વેલરી અને સર્વિસ સેક્ટરમાં તેજી
ચાંદીના ઘરેણાંની કિંમતોમાં 148.61% અને સોના-હીરાના ઘરેણાંમાં 45.92% નો જંગી વધારો નોંધાયો છે. પર્સનલ કેર અને સામાજિક સુરક્ષા જેવી સેવાઓમાં સૌથી વધુ 18.65% મોંઘવારી જોવા મળી છે.
ઈરાન-ઈઝરાયેલ સંઘર્ષની અસર
ઈરાન, ઈઝરાયેલ અને અમેરિકા વચ્ચે વધતી અનિશ્ચિતતાને કારણે વૈશ્વિક તેલ સપ્લાયમાં અવરોધ ઊભો થયો છે. અમેરિકા દ્વારા ઈરાની બંદરોની નાકેબંધીને કારણે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ પર દબાણ વધ્યું છે, જે વૈશ્વિક તેલ શિપમેન્ટ માટે મહત્વનો માર્ગ છે. આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ઉર્જાના ભાવ વધવાથી તેની સીધી અસર મોંઘવારી પર પડી છે.
CPI બાસ્કેટમાં થયેલા ફેરફાર:
નવી સીરિઝમાં ખાદ્ય ચીજો અને પીણાંનો ભાર 45.9% થી ઘટાડીને 36.75% કરવામાં આવ્યો છે. જ્યારે આવાસ અને ઈંધણ જેવી શ્રેણીઓનો ભાર વધારવામાં આવ્યો છે. હવે આ બાસ્કેટમાં OTT સબ્સ્ક્રિપ્શન અને ડિજિટલ સ્ટોરેજ જેવી આધુનિક વસ્તુઓનો પણ સમાવેશ કરવામાં આવ્યો છે.
રાજ્યોની સ્થિતિ:
મોટા રાજ્યોમાં તેલંગાણામાં સૌથી વધુ 5.83% મોંઘવારી (Inflation) નોંધાઈ છે, ત્યારબાદ આંધ્રપ્રદેશ (4.05%) અને કર્ણાટક (3.96%) નો નંબર આવે છે.
આ પણ વાંચો: અમેરિકા-ઈરાન શાંતિ મંત્રણાની અસર, ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ ઘટ્યા, શું ભારતમાં પેટ્રોલ-ડીઝલ સસ્તા થશે?
