New Delhi : માહિતી અને પ્રસારણ મંત્રાલયે ઓનલાઈન OTT અને સોશિયલ મીડિયા માટે એક એડવાઈઝરી જારી કરી છે, જેમાં 2021ના IT નિયમોનું પાલન કરવા પર ભાર મૂકવામાં આવ્યો છે. આમાં વય-આધારિત કન્ટેન્ટ વર્ગીકરણ અને ‘A’ રેટેડ કન્ટેન્ટ સુધી પ્રતિબંધિત ઍક્સેસનો સમાવેશ થાય છે. આ નિર્દેશ અશ્લીલ અને અભદ્ર કન્ટેન્ટ અંગેની અસંખ્ય ફરિયાદોને અનુસરે છે.
એડવાઈઝરીમાં જણાવાયું છે કે માહિતી ટેકનોલોજી (મધ્યસ્થી માર્ગદર્શિકા અને ડિજિટલ મીડિયા, નૈતિકતા સંહિતા) નિયમો-2021 ના ભાગ-III, અન્ય બાબતોની સાથે OTT પ્લેટફોર્મ માટે નૈતિક સંહિતા અને નૈતિક સંહિતાના ઉલ્લંઘન સંબંધિત ફરિયાદોના નિવારણ માટે ત્રણ-સ્તરીય સંસ્થાકીય પદ્ધતિ પ્રદાન કરે છે. નૈતિક સંહિતા, અન્ય બાબતોની સાથે OTT પ્લેટફોર્મને કાયદા દ્વારા પ્રતિબંધિત કોઈપણ સામગ્રીનું પ્રસારણ ન કરવાની નિયમોના શેડ્યૂલમાં પ્રદાન કરાયેલ સામાન્ય માર્ગદર્શિકાના આધારે સામગ્રીનું વય-આધારિત વર્ગીકરણ કરવાની, બાળક દ્વારા આવી સામગ્રીની ઍક્સેસને પ્રતિબંધિત કરવા માટે ‘A’ રેટેડ સામગ્રી માટે ઍક્સેસ નિયંત્રણ પદ્ધતિ લાગુ કરવાની અને યોગ્ય સાવધાની અને વિવેકબુદ્ધિનો ઉપયોગ કરવાની જરૂર છે.

ઉપરાંત, OTT પ્લેટફોર્મની તે સ્વ-નિયમનકારી સંસ્થાઓ દેખરેખ રાખશે અને ખાતરી કરશે કે નૈતિક સંહિતાનું પાલન થાય છે. મહિલા અધિનિયમ, 1986, ભારતીય ન્યાય સંહિતા (BNS) 2023, જાતીય ગુનાઓથી બાળકોનું રક્ષણ (POCSO) અધિનિયમ અને માહિતી ટેકનોલોજી (IT) અધિનિયમ, 2000 ની અભદ્ર રજૂઆતની જોગવાઈઓ હેઠળ જેમાં અશ્લીલ/અભદ્ધ સામગ્રીનું પ્રકાશન સજાપાત્ર ગુનો છે.
માહિતી અને પ્રસારણ મંત્રાલય દ્વારા લેવામાં આવેલા આ પગલા પર પ્રતિક્રિયા આપતા ફિલ્મ પ્રોડ્યુસર્સ ગિલ્ડના સીઈઓ નીતિન તેજ આહુજાએ જણાવ્યું હતું કે, “આ એડવાઈઝરી જવાબદાર સામગ્રી નિર્માતાઓ અને પ્લેટફોર્મ દ્વારા પહેલાથી જ કરવામાં આવતી માર્ગદર્શિકા અને નિયમોનું પાલન કરવાની જરૂરિયાત પર ભાર મૂકે છે.”દરમિયાન કાયદાકીય સંસ્થાઓ અને સામાન્ય લોકો તરફથી અનેક ફરિયાદો મળ્યા બાદ મંત્રાલયે આ પગલું ભર્યું છે. માહિતી અને પ્રસારણ મંત્રાલયની સલાહ ડિજિટલ યુગમાં જવાબદારી અને જવાબદાર સામગ્રી નિર્માણની વધતી જતી જરૂરિયાત પર ભાર મૂકે છે.
OTT પ્લેટફોર્મ માટે નિર્ધારિત માર્ગદર્શિકા અને નિયમોને મજબૂત બનાવીને મંત્રાલય એક સુરક્ષિત અને વધુ આદરણીય ઓનલાઈન વાતાવરણને પ્રોત્સાહન આપવાનો હેતુ ધરાવે છે, ખાતરી કરે છે કે સામગ્રી ફક્ત કાનૂની ધોરણોનું પાલન કરતી નથી પરંતુ સામાજિક મૂલ્યોનું પણ ધ્યાન રાખે છે. આ લક્ષ્યોને પ્રાપ્ત કરવામાં સામગ્રી નિર્માતાઓ, પ્લેટફોર્મ અને જનતાનો સહયોગ મહત્વપૂર્ણ રહેશે, જે આખરે ડિજિટલ મીડિયામાં વધુ નૈતિક લેન્ડસ્કેપમાં ફાળો આપશે.
આ પણ વાંચો: CCTV ફૂટેજ વેચવાના કૌભાંડ કરનારા ત્રણેયને સાયબર ક્રાઇમ આજે લાવશે અમદાવાદ
આ પણ વાંચો: શિક્ષણ,રમતગમત,વિજ્ઞાન અને પ્રૌદ્યોગિકી વિભાગ માટે જાણો કેટલા કરોડની જોગવાઇ કરાઇ
આ પણ વાંચો: યુવકે 50 સેકેન્ડનો વીડિયો બનાવી વ્યથા ઠાલવીને કરી આત્મહત્યા, “હું સારો છોકરો કે ભાઈ ન બની શક્યો,માફ કરજો”
