National Anti Terrorism Day 2026: આજે 21 મે 2026, ગુરુવારના રોજ સમગ્ર દેશમાં ‘રાષ્ટ્રીય આતંકવાદ વિરોધી દિવસ’ (National Anti-Terrorism Day) મનાવવામાં આવી રહ્યો છે. આ દિવસની ઉજવણીનો મુખ્ય હેતુ આતંકવાદ અને હિંસાના ભયાનક પરિણામો વિશે સમાજમાં જાગૃતિ ફેલાવવાનો છે. તે દેશમાં શાંતિ, અહિંસા, સહિષ્ણુતા, સામાજિક સંવાદિતા, રાષ્ટ્રીય એકતા અને માનવ જીવન પ્રત્યે આદરને પ્રોત્સાહન આપે છે. દેશની આંતરિક સુરક્ષા, સુશાસન અને સામાજિક એકતાના દૃષ્ટિકોણથી આ દિવસ અત્યંત મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે.
21 મે ના રોજ આ દિવસ ઉજવવાનું ઐતિહાસિક કારણ
રાષ્ટ્રીય આતંકવાદ વિરોધી દિવસનો ઇતિહાસ ભારતના ભૂતપૂર્વ વડાપ્રધાન રાજીવ ગાંધીની ઘાતકી હત્યા સાથે સીધો જોડાયેલો છે. 21 મે 1991 ના રોજ તમિલનાડુના શ્રીપેરુમ્બુદુરમાં એક ચૂંટણી પ્રચાર દરમિયાન આતંકવાદી હુમલામાં તેમનું આકસ્મિક અવસાન થયું હતું. આ ભયાનક દુર્ઘટનાએ સમગ્ર દેશને હચમચાવી દીધો હતો અને આતંકવાદના વિનાશક સ્વરૂપને ઉજાગર કર્યો હતો. આ ઘટના બાદ ભારત સરકારે દેશના નાગરિકોને આતંકવાદ અને હિંસા સામે જાગૃત કરવા અને આવી શક્તિઓ સામે લડવા માટે દર વર્ષે 21 મે ને રાષ્ટ્રીય આતંકવાદ વિરોધી દિવસ તરીકે મનાવવાનું નક્કી કર્યું હતું.
વર્ષ 2026 ની થીમ અને સત્તાવાર પ્રતિજ્ઞાનું મહત્વ(Anti Terrorism Day)
સરકાર દ્વારા આ વર્ષે કોઈ અલગ વાર્ષિક થીમ (Anti Terrorism Day) જાહેર કરવામાં આવી નથી, પરંતુ આ દિવસનો મૂળ સંદેશ હંમેશાં સ્પષ્ટ રહ્યો છે, જે છે— “આતંકવાદનો વિરોધ કરો, શાંતિ, સંવાદિતા અને રાષ્ટ્રીય એકતાને પ્રોત્સાહન આપો.” આ જ સંદેશ સત્તાવાર પ્રતિજ્ઞા અને આ દિવસના ઉદ્દેશ્ય સાથે સંપૂર્ણ રીતે મેળ ખાય છે. આજે દેશભરની તમામ સરકારી કચેરીઓ, શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ, જાહેર ક્ષેત્રના ઉપક્રમો અને બિન-સરકારી સંગઠનો (NGOs) માં વિશેષ શપથ ગ્રહણ સમારોહનું આયોજન કરવામાં આવે છે. આ પ્રતિજ્ઞા નાગરિકો અને ખાસ કરીને યુવાનોને નફરત, કટ્ટરપંથી વિચારો અને વિભાજનકારી શક્તિઓને નકારીને શાંતિપૂર્ણ રીતે તમામ મતભેદોનો ઉકેલ લાવવા માટે પ્રેરિત કરે છે.
બદલાતા સમયમાં ડિજિટલ કટ્ટરપંથીકરણનો નવો પડકાર
વર્તમાન સમયમાં ભારત(Anti Terrorism Day) સામે આંતરિક સુરક્ષાના પડકારો બદલાયા છે, જેમાં ‘ડિજિટલ કટ્ટરપંથીકરણ’ (Digital Radicalization) સૌથી ગંભીર સમસ્યા તરીકે ઉભરી આવ્યું છે. આતંકવાદી સંગઠનો હવે સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ, એન્ક્રિપ્ટેડ એપ્સ અને ડાર્ક વેબનો ઉપયોગ કરીને પ્રોપેગેન્ડા ફેલાવે છે અને દેશના નબળા માનસવાળા યુવાનોને ગુમરાહ કરી ઓનલાઈન જ ભરતી અને ફંડિંગ નેટવર્ક ચલાવે છે. તાજેતરમાં જમ્મુ-કાશ્મીરના પહેલગામમાં 22 એપ્રિલ 2025 ના રોજ થયેલો આતંકવાદી હુમલો, 10 નવેમ્બર 2025 ના રોજ દિલ્હીના લાલ કિલ્લા પાસે થયેલો કાર વિસ્ફોટ અને તાજેતરમાં મે 2026 માં પૂંછ સેક્ટરમાં સેના દ્વારા નિષ્ફળ બનાવાયેલો ઘૂસણખોરીનો પ્રયાસ દર્શાવે છે કે સરહદ પારનો આતંકવાદ અને ઓનલાઈન નેટવર્કિંગ હજુ પણ દેશની સુરક્ષા માટે મોટો ખતરો છે.
આતંકવાદ, ઉગ્રવાદ અને બળવાખોરી વચ્ચેનો મૂળભૂત તફાવત
દેશની સુરક્ષા વ્યવસ્થાને સમજવા માટે આ ત્રણ વિભાવનાઓ વચ્ચેનો તફાવત જાણવો અનિવાર્ય છે. આતંકવાદ(Anti Terrorism Day) એ સંપૂર્ણપણે ક્રિયા-આધારિત (Action-based) પ્રવૃત્તિ છે, જેનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય બોમ્બ બ્લાસ્ટ કે સશસ્ત્ર હુમલા દ્વારા નાગરિકોમાં ભય પેદા કરીને રાજકીય કે વૈચારિક માંગણીઓ પૂરી કરાવવાનો હોય છે.
બીજી તરફ, ઉગ્રવાદ (Extremism) એ મુખ્યત્વે માન્યતા-આધારિત (Belief-based) પ્રક્રિયા છે, જેમાં લોકશાહી અને સહિષ્ણુતાને(Anti Terrorism Day) નકારીને કઠોર વિચારો અથવા દ્વેષપૂર્ણ ભાષણો (Hate Speech) નો સહારો લેવાય છે, જે આગળ જતાં હિંસક આતંકવાદનું સ્વરૂપ ધારણ કરી શકે છે. જ્યારે બળવો (Insurgency) એ રાજ્ય અથવા સ્થાપિત સરકાર સામેનો એક સંગઠિત સશસ્ત્ર વિદ્રોહ છે, જેનો ઉદ્દેશ્ય કોઈ ચોક્કસ ભૌગોલિક પ્રદેશમાં (જેમ કે ઉત્તર-પૂર્વ ભારતના કેટલાક ભાગોમાં) સરકારી સત્તાને પડકારવાનો કે ઉથલાવી પાડવાનો હોય છે અને તેમાં સ્થાનિક વસ્તીનું સમર્થન મેળવવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવે છે.
આ પણ વાંચો: આજે ‘વિશ્વ મધમાખી દિવસ’, જાણો 20 May નું મહત્વ અને આ વર્ષની અનોખી થીમ
આ પણ વાંચો: આજે 17 મે વિશ્વ હાઈપરટેન્શન દિવસ, ‘હાઈપરટેન્શન’ ને કંટ્રોલ કરવા માટે આયુર્વેદના અદભુત ઉપાયો
આ પણ વાંચો:આજે 16 મે નેશનલ ડેન્ગ્યુ દિવસ, ડેન્ગ્યુ સામેની લડાઈ માટે તૈયાર રહો, આજે જ ફોલો કરો આ સરળ સ્ટેપ્સ
