New Delhi News: રાષ્ટ્રપતિ દ્રૌપદી મુર્મુ (President Droupadi Murmu)એ ગઈકાલે પ્રખ્યાત સંસ્કૃત વિદ્વાન જગદગુરુ રામભદ્રાચાર્ય (Sanskrit scholar Jagadguru Rambhadracharya) અને પ્રખ્યાત કવિ-ગીતકાર ગુલઝાર (Gulzar)ને 58મો જ્ઞાનપીઠ પુરસ્કાર (Jnanpith Award) અર્પણ કર્યો. ગુલઝાર તરીકે જાણીતા સંપૂર્ણ સિંહ કાલરા હિન્દી સિનેમામાં તેમના યોગદાન માટે જાણીતા છે અને તેમને આ યુગના શ્રેષ્ઠ ઉર્દૂ કવિઓમાંના એક પણ ગણવામાં આવે છે. કવિ-ગીતકાર ગુલઝાર ‘સ્વાસ્થ્ય સમસ્યાઓ’ને કારણે સમારોહમાં હાજરી આપી શક્યા ન હતા.

રામભદ્રાચાર્યના ‘બહુપરિમાણીય યોગદાન’ની પ્રશંસા

ચિત્રકૂટમાં તુલસી પીઠના સ્થાપક 75 વર્ષીય રામભદ્રાચાર્ય એક પ્રખ્યાત હિન્દુ આધ્યાત્મિક નેતા, શિક્ષણશાસ્ત્રી અને ચાર મહાકાવ્ય સહિત 240 થી વધુ પુસ્તકો અને ગ્રંથોના લેખક છે. સંસ્કૃત વિદ્વાનને પ્રશસ્તિપત્ર, રોકડ પુરસ્કાર અને દેવી સરસ્વતીની કાંસ્ય પ્રતિકૃતિ એનાયત કરવામાં આવી હતી. એવોર્ડ સમારોહને સંબોધતા, રાષ્ટ્રપતિએ સંસ્કૃત સાહિત્ય અને સમાજમાં રામભદ્રાચાર્યના “બહુપક્ષીય યોગદાન” ની પ્રશંસા કરી. તેમણે કહ્યું, “રામભદ્રાચાર્યજીએ ઉત્કૃષ્ટતાના પ્રેરણાદાયી ઉદાહરણો રજૂ કર્યા છે. તમે ઘણી પ્રતિભાઓ ધરાવતા માણસ છો અને તમારું યોગદાન બહુપરીમાણીય છે. દૃષ્ટિહીન હોવા છતાં તમે તમારી દિવ્ય દ્રષ્ટિથી સાહિત્ય અને સમાજની અસાધારણ સેવા કરી છે. કુદરતે તમને કવિ બનાવ્યા છે.”

રાષ્ટ્રપતિ દ્રૌપદી મુર્મુએ કહ્યું, “તમારા દ્વારા લખાયેલ સંસ્કૃત સાહિત્ય વિશાળ અને ઉત્તમ છે. તમે દૈવી ભાષા સંસ્કૃતના અસાધારણ ભક્ત છો. ભારતીય પરંપરાઓના શ્રેષ્ઠ અર્થઘટનકારોમાં તમારું વિશેષ સ્થાન છે.” તેમણે પાણિનીના ‘અષ્ટાધ્યાયી’ના અર્થઘટન તેમજ ‘બ્રહ્મસૂત્ર’, ‘ભગવદ્ ગીતા’ અને મુખ્ય ઉપનિષદો પરના તેમના ભાષ્યો માટે તેમની પ્રશંસા કરી.

ગુલઝાર નાદુરસ્ત તબિયતને કારણે હાજરી આપી ન શક્યા 

રાષ્ટ્રપતિએ 90 વર્ષીય ગુલઝારને પણ અભિનંદન આપ્યા અને તેમના સંપૂર્ણ સ્વસ્થ થવાની શુભેચ્છા પાઠવી. તેણીએ કહ્યું, “હું તેમને શુભકામનાઓ પાઠવું છું કે તેઓ જલ્દીથી સંપૂર્ણપણે સ્વસ્થ અને સક્રિય બને અને કલા, સાહિત્ય, સમાજ અને દેશ માટે યોગદાન આપતા રહે.” તેણીએ કહ્યું, “ગુલઝાર સાહેબે દાયકાઓથી સાહિત્યિક સર્જન પ્રત્યેની તેમની નિષ્ઠા જીવંત રાખી છે. એવું કહી શકાય કે ગુલઝાર સાહેબ એક એવા લેખક છે જેમણે કઠોરતા વચ્ચે કોમળતા સ્થાપિત કરી છે. આ ક્ષેત્રોમાં સક્રિય લોકોએ પ્રેરણા લેવી જોઈએ અને તેમની કલા અને સાહિત્ય પ્રવૃત્તિઓમાંથી શીખવું જોઈએ.”

રામભદ્રાચાર્યના પ્રશસ્તમાં જણાવાયું છે કે, ‘5 વર્ષની ઉંમરે તેમણે ભગવદ ગીતાનો ઊંડો અભ્યાસ શરૂ કર્યો અને સાત વર્ષની ઉંમરે તેમણે આદરણીય શિક્ષકોના માર્ગદર્શન હેઠળ રામચરિતમાનસનો અભ્યાસ શરૂ કર્યો.’ ભાષા પ્રત્યેની તેમની વ્યાપક સમજ અને સંસ્કૃતની બધી પરીક્ષાઓમાં નિપુણતાને કારણે તેમને યુનિવર્સિટીના અભ્યાસમાં ટોચનું સ્થાન અને સુવર્ણ ચંદ્રક મળ્યો. આનાથી ઘણા વિદ્વાનો અને શિક્ષકોએ તેમની બુદ્ધિમત્તા અને સર્જનાત્મક ક્ષમતાને ઓળખી. પદ્ય, કવિતા, પત્રો, ગદ્ય, છંદોબદ્ધ રચનાઓ અને સંસ્કૃત સાહિત્યિક કૃતિઓના લેખક, રામભદ્રાચાર્યને 2005 માં સાહિત્ય અકાદમી પુરસ્કાર અને 2015 માં પદ્મ વિભૂષણ, અન્ય સન્માનો સાથે સન્માનિત કરવામાં આવ્યા છે.

ગુલઝાર ઉર્દૂ કવિતામાં એક નવી શૈલી લાવ્યા

ગુલઝારના ટાંકણામાં એવું કહેવામાં આવ્યું છે કે ગુલઝારે ઉર્દૂ કવિતામાં એક નવી શૈલી રજૂ કરી. ગુલઝારના કેટલાક લોકપ્રિય ગીતોમાં ફિલ્મ ‘આનંદ’નું ‘મૈંને તેરે લિયે’, ફિલ્મ ‘મૌસમ’નું ‘દિલ ધૂંડતા હૈ’ અને ફિલ્મ ‘દિલ સે’નું ‘છૈયા છૈયા’નો સમાવેશ થાય છે. ‘રવિ પાર’ પુસ્તકના લેખક ગુલઝારને સાત વખત રાષ્ટ્રીય પુરસ્કાર અને 21 વખત ફિલ્મફેર પુરસ્કાર મળ્યો છે. રામભદ્રાચાર્ય અને ગુલઝારને 2023 માટે પુરસ્કારથી સન્માનિત કરવામાં આવ્યા હતા. હિન્દી લેખક વિનોદ કુમાર શુક્લાને 2024 માટે 59મા જ્ઞાનપીઠ પુરસ્કાર (Jnanpith Award)ના વિજેતા જાહેર કરવામાં આવ્યા છે.

આ પણ વાંચો:મલયાલમ સાહિત્ય અને સિનેમાના દિગ્ગજ એમટી વાસુદેવન નાયરનું કાર્ડિયાક અરેસ્ટને કારણે 91 વર્ષની વયે અવસાન

આ પણ વાંચો:પ્રધાનમંત્રી રાષ્ટ્રીય બાળ પુરસ્કાર 2024  : આ વિજેતાઓને મળશે પુરસ્કાર, જાણો તમામ વિગત

આ પણ વાંચો:મુનવ્વર રાણાના નિધન પર PM મોદીએ વ્યક્ત કર્યો શોક, કહ્યું ‘ઉર્દૂ સાહિત્ય અને કવિતામાં તેમનું સમૃદ્ધ યોગદાન’