New Delhi: ભારતીય રસોડામાં હજારો વર્ષોથી ઘી (Ghee)નો ઉપયોગ રસોઈ અને આયુર્વેદ (Ayurved)માં સારવાર માટે કરવામાં આવે છે. ઘી દરેક ઉંમરના લોકો માટે દવા જેવું કામ કરે છે. આવી સ્થિતિમાં બજારમાં તેની માગ હંમેશા રહે છે. જેના કારણે તેની કિંમત પણ ઘણી વધારે છે, જે ગાયની જાતિ અને તેની ઉંમર પર આધારિત છે. તે મોંઘું હોવાને કારણે, દરેક જણ તેને ખરીદી શકતા નથી. લોકો આનો ફાયદો ઉઠાવીને બજારમાં ભેળસેળયુક્ત ઘી વેચે છે.
“ઘી અથવા તેલને તેના ધુમાડાના બિંદુથી ઉપર ગરમ કરવાથી પોલીઅનસેચ્યુરેટેડ અને મોનોઅનસેચ્યુરેટેડ ફેટી એસિડ્સ (Faty Acid) જેવી સારી ચરબીને એલ્ડીહાઇડ્સ, હાઇડ્રોકાર્બન અને હાઇડ્રોપેરોક્સાઇડ્સ જેવા હાનિકારક મુક્ત રેડિકલ (Free Radical)માં ફેરવે છે.
નિષ્ણાત જણાવે છે કે આ મુક્ત રેડિકલ કોષોને નુકસાન પહોંચાડી શકે છે, બળતરા વધારી શકે છે અને હ્રદયરોગ અને કેટલાક જીવલેણ રોગો જેવા ક્રોનિક રોગોનું જોખમ વધારી શકે છે. “વધુમાં, ધૂમ્રપાન તેલ એક્રોલિન ઉત્પન્ન કરે છે, એક બળતરા જે શ્વસન સમસ્યાઓનું કારણ બની શકે છે. “સગર્ભા સ્ત્રીઓ (Pregnant Woman)એ તેમના સ્વાસ્થ્ય અને તેમના વિકાસશીલ બાળકના સ્વાસ્થ્ય પર સંભવિત અસરને કારણે ઉચ્ચ સ્મોક પોઈન્ટ્સ (Smoke points ) સાથે રસોઈ તેલ પસંદ કરવા માટે વધુ સાવચેત રહેવું જોઈએ. સાવચેત રહેવું જોઈએ.
જ્યારે તેલ તેના ધુમાડાના બિંદુ સુધી પહોંચે છે ત્યારે છોડવામાં આવતા હાનિકારક સંયોજનોના સંપર્કમાં ગર્ભાવસ્થા દરમિયાન શ્વસન સમસ્યાઓ અને ઓક્સિડેટીવ તણાવ સહિત વધારાના જોખમો ઉભા થઈ શકે છે.
યોગ્ય તેલ પસંદ કરો
ઘી (ધુમાડો પોઈન્ટ ~482°F) ઉચ્ચ તાપમાને રાંધવા જેમ કે શેકવા માટે સારો વિકલ્પ છે.
રોસ્ટિંગ જેવી ઓછી ગરમીની પદ્ધતિઓ માટે, અત્યાધુનિક વિકલ્પો પસંદ કરો જેમ કે..
સરસવનું તેલ (ધુમાડો બિંદુ ~400°F) મસાલેદાર સ્વાદ ઉમેરે છે, જે તડકા માટે યોગ્ય છે.
રાઈસ બ્રાન ઓઈલ (ધુમાડો પોઈન્ટ ~400°F) તટસ્થ-સ્વાદ અને બહુમુખી છે.
મગફળીનું તેલ (ધુમાડો પોઈન્ટ ~430°F) એ બીજો સારો સર્વ-હેતુ વિકલ્પ છે.
ગરમીનું સમાન વિતરણ સુનિશ્ચિત કરવા અને ધૂમ્રપાનના સ્થાને અકાળે પહોંચતા સ્થાનિક હોટ સ્પોટને અટકાવવા માટે સારી થર્મલ વાહકતા (દા.ત. કાસ્ટ આયર્ન) સાથે કુકવેરનો ઉપયોગ કરવાની પણ ભલામણ કરવામાં આવે છે. પ્રીહિટેડ પાન ઝડપી રસોઈને પ્રોત્સાહન આપે છે, જે ઊંચા તાપમાને તેલ ઢોળવાનું જોખમ ઘટાડે છે.
વાનગી પર આધાર રાખીને, ઉચ્ચ સ્મોક પોઇન્ટ સાથે તંદુરસ્ત ચરબી જુઓ. મલ્હોત્રા જણાવે છે કે, ઉદાહરણ તરીકે, ગરમીના વિતરણ માટે ઉચ્ચ સ્મોક પોઈન્ટ જાળવી રાખીને સમાન મોનોઅનસેચ્યુરેટેડ ફેટી એસિડ પ્રોફાઇલ બનાવવા માટે એવોકાડો તેલ (સ્મોક પોઈન્ટ ~520 °F) સાથે બેકિંગમાં ઘી બદલો.
આ પણ વાંચો:પાટણ SOG અને ફૂડ વિભાગની સંયુક્ત કાર્યવાહી! નકલી ઘી બાદ નકલી તેલ જપ્ત કર્યુ
આ પણ વાંચો:ફૂડ સેફ્ટી વિભાગની મોટી કાર્યવાહી, 50 ક્વિન્ટલ નકલી ઘીનો જથ્થો જપ્ત કર્યો
આ પણ વાંચો:તમે રસોઈમાં નકલી ઘી વાપરતાં તો નથી ને? આખરે ચકાસણી કેવી રીતે કરવી…
