80th Independence Day 2026: ભારત દર વર્ષે 15 ઓગસ્ટના રોજ સ્વતંત્રતા દિવસ(Independence Day) મનાવે છે. પરંતુ દર વર્ષની જેમ આ વર્ષે પણ એક સવાલ લોકોના મનમાં કન્ફ્યુઝન પેદા કરી રહ્યો છે કે, ભારત આ વર્ષે પોતાનો 79મો સ્વાતંત્ર્ય દિન મનાવશે કે 80મો?

આપણા દેશને 15 ઓગસ્ટ 1947ના રોજ બ્રિટિશ શાસનથી સ્વતંત્રતા (Independence Day)મળી હતી. સરકારી રેકોર્ડ પણ 15 ઓગસ્ટ 1947ને જ ભારતની સ્વતંત્રતા પ્રાપ્તિની તારીખ તરીકે નોંધે છે. જો 1947ને પહેલો સ્વતંત્રતા દિવસ માનવામાં આવે, તો 2026માં તે 80મી વખત ઉજવવામાં આવી રહ્યો છે. જ્યારે સ્વતંત્રતાના પૂરા થયેલા વર્ષોની ગણતરી કરીએ તો 79 વર્ષ થાય છે. એટલે કે આ વર્ષે ભારતનો 80મો સ્વાતંત્ર્ય દિન છે, જ્યારે દેશની આઝાદીના 79 વર્ષ પૂરા થયા છે. આ સરળ ગણિતથી વર્ષોથી ચાલતો ભ્રમ દૂર થઈ જાય છે.

10 મહિના પહેલા કેવી રીતે મળી ગઈ આઝાદી?:

ભારત 15 ઓગસ્ટ 1947ના રોજ સ્વતંત્ર થયો હતો, પરંતુ શું તમે જાણો છો કે બ્રિટિશર્સે ભારતથી નીકળવા માટે જૂન 1948ની સમય-સીમા નક્કી કરી હતી? પરંતુ જૂન 1948માં મળનારી આઝાદી 10 મહિના પહેલા 15 ઓગસ્ટ, 1947ના રોજ જ કેવી રીતે મળી ગઈ, તેનો ઇતિહાસ ખૂબ જ રસપ્રદ છે.

15 ઓગસ્ટની તારીખ કેમ પસંદ કરાઈ?:

15 ઓગસ્ટની આ તારીખ આખરી વાયસ્રાય લૉર્ડ લુઈસ માઉન્ટબેટને(Independence Day) કદાચ અચાનક એટલા માટે પસંદ કરી જેથી તેઓ યુદ્ધના સમયની પોતાની જીતને એક નવા દેશના જન્મ સાથે જોડી શકે. 1947ની શરૂઆત સુધી ભારતમાં બ્રિટિશ શાસન નબળું પડી રહ્યું હતું અને 1946ના કેબિનેટ મિશનમાં કોંગ્રેસ અને મુસ્લિમ લીગ વચ્ચે સમજૂતી કરાવવાના પ્રયાસો નિષ્ફળ ગયા હતા.

16 ઓગસ્ટ 1946ના રોજ મુહમ્મદ અલી જિન્નાએ ‘ડાયરેક્ટ એક્શન ડે’નું આહ્વાન કર્યું હતું, જેનાથી સાંપ્રદાયિક હિંસા ફેલાઈ ગઈ હતી. સ્થિતિ વધુ બગડતી અટકાવવા માટે પ્રધાનમંત્રી ક્લેમેન્ટ(Independence Day) એટલીએ ભારતમાંથી નીકળવાની એક પક્કી તારીખ નક્કી કરવાનો નિર્ણય કર્યો. એટલીએ લૉર્ડ વેવેલની જગ્યાએ લૉર્ડ લુઈસ માઉન્ટબેટનને નવા વાયસ્રાય તરીકે નિયુક્ત કર્યા.

માઉન્ટબેટનનો 3 જૂનનો પ્લાન અને વહેલી આઝાદી:

કોંગ્રેસ અને મુસ્લિમ લીગ સાથે હફ્તોની વાતચીત પછી, માઉન્ટબેટને 3 જૂન 1947ના રોજ બટવારનો પોતાનો પ્લાન રજૂ કર્યો. આ પ્લાનની ખાસ વાત એ હતી કે તેનાથી ભારતને સત્તા સોંપવાની તારીખ 10 મહિના આગળ આવી ગઈ. માઉન્ટબેટનનું માનવું હતું કે બ્રિટિશ શાસનને વધુ લાંબું ખેંચવાથી ઉપમહાદ્વીપ પર નિયંત્રણ રાખવું વધુ મુશ્કેલ બનશે. કોંગ્રેસ અને મુસ્લિમ લીગ બંને જલ્દી સત્તા હસ્તાંતરણ ઈચ્છતા હતા. માઉન્ટબેટનનું આકલન હતું કે જલદી અલગ થવાથી હિંસા ફેલાવાની ગુણજાયશ ઓછી થશે, અને આ રીતે 15 ઓગસ્ટ 1947ના રોજ ભારત આઝાદ થઈ ગયું.

આ પણ વાંચો:આજે 8 ઓગસ્ટ… ‘આંતરરાષ્ટ્રીય બિલાડી દિવસ’; જાણો ઇતિહાસ, મહત્વ અને આ વર્ષની ખાસ થીમ

આ પણ વાંચો:આજે છે 13 ઓગસ્ટ …વિશ્વ અંગદાન દિવસ, જાણો આ વર્ષની થીમ, ઇતિહાસ અને મહત્વ

આ પણ વાંચો:આજે 9 ઓગસ્ટ… આંતરરાષ્ટ્રીયઆદિવાસી લોકોનો દિવસ, જાણો ઇતિહાસ, મહત્વ અને આ વર્ષની થીમ