જો વૈશ્વિક કાર્બન ડાયોક્સાઇડ ઉત્સર્જન જે દરે વધી રહ્યું છે તે જ દરે વધતું રહેશે અને વિશ્વ ઉચ્ચ ઉત્સર્જન પરિસ્થિતિઓ તરફ આગળ વધશે, તો 2100 સુધીમાં સમુદ્રનું સ્તર 0.5 થી 1.9 મીટર સુધી વધી શકે છે. આ અંદાજ વર્તમાન યુએન વૈશ્વિક અંદાજ (0.6 થી 1.0 મીટર) કરતા 90 સેન્ટિમીટર વધારે છે. સિંગાપોરની નાન્યાંગ ટેકનોલોજીકલ યુનિવર્સિટી અને નેધરલેન્ડ્સની ડેલ્ફ્ટ યુનિવર્સિટી ઓફ ટેકનોલોજીના સંશોધકોના અભ્યાસમાંથી આ નિષ્કર્ષ બહાર આવ્યો છે.
સંશોધકોના મતે, સમુદ્ર સપાટીમાં વધારો એ પૃથ્વીના કેન્દ્રથી માપવામાં આવતી સમુદ્રની સપાટીની સરેરાશ ઊંચાઈમાં વધારો દર્શાવે છે. આ ઘટના મુખ્યત્વે બે મુખ્ય પરિબળો દ્વારા પ્રેરિત છે. હિમનદીઓ અને બરફના ચાદરનું પીગળવું, અને દરિયાઈ પાણી ગરમ થતાં તેનું થર્મલ વિસ્તરણ. આબોહવા પરિવર્તનને કારણે વૈશ્વિક તાપમાનમાં વધારો થતાં, ગ્રીનલેન્ડ અને એન્ટાર્કટિકામાં બરફની ચાદર ઝડપથી પીગળી રહી છે, જે સમુદ્રની સપાટીમાં વધારો કરવામાં નોંધપાત્ર ફાળો આપે છે. વધુમાં, જેમ જેમ દરિયાનું પાણી ગરમ થાય છે, તેમ તેમ તે વિસ્તરે છે, જેના કારણે દરિયાનું સ્તર વધુ વધે છે. દરિયાઈ સ્તરમાં આ વધારો એ આબોહવા પરિવર્તનનું એક મહત્વપૂર્ણ સૂચક છે જેની વિશ્વભરના દરિયાકાંઠાના સમુદાયો, ઇકોસિસ્ટમ્સ અને અર્થતંત્રો પર દૂરગામી અસરો છે.
ભારત, ચીન, બાંગ્લાદેશ અને નેધરલેન્ડ્સ ઉચ્ચ જોખમમાં છે
સંયુક્ત રાષ્ટ્રએ ભારત, ચીન, બાંગ્લાદેશ અને નેધરલેન્ડ્સને 2023 માં દરિયાઈ સ્તરમાં વધારો થવાના ઉચ્ચ જોખમવાળા દેશો તરીકે ઓળખાવ્યા છે. જ્યાં નીચાણવાળા દરિયાકાંઠાના વિસ્તારોમાં રહેતા લગભગ 900 મિલિયન લોકો ગંભીર જોખમમાં છે. પૃથ્વીના ઇતિહાસમાં સમુદ્રના સ્તરમાં નોંધપાત્ર ફેરફાર થયા છે, પરંતુ વર્તમાન દર અભૂતપૂર્વ છે. તેથી તેને અવગણવું યોગ્ય રહેશે નહીં.
1900 થી વૈશ્વિક સરેરાશ દરિયાઈ સ્તરમાં લગભગ 15-20 સે.મી.નો વધારો થયો છે. આ વધારો માનવ પ્રેરિત આબોહવા પરિવર્તનને કારણે થયો છે, જે અશ્મિભૂત ઇંધણના બાળવા અને ગ્રીનહાઉસ ગેસના ઉત્સર્જનમાં વધારો થવાને કારણે થયો છે.
માળખાગત સુવિધાઓ માટે જોખમો
દરિયાની સપાટીમાં વધારો થવાથી રસ્તાઓ, પુલો અને ઇમારતો સહિત માળખાકીય સુવિધાઓને ખતરો છે. દરિયાકાંઠાના પૂરથી ધોવાણ વધે છે અને મીઠા પાણીના સ્ત્રોતોમાં ખારા પાણીનો પ્રવેશ થાય છે, જેનાથી પીવાના પાણી અને કૃષિ ઉત્પાદકતા પર અસર પડે છે.
1980 કરતા ચાર ગણી ઝડપથી મહાસાગરો ગરમ થઈ રહ્યા છે
એક નવા અભ્યાસમાં જાણવા મળ્યું છે કે છેલ્લા ચાર દાયકામાં સમુદ્રના તાપમાનમાં ચાર ગણો વધારો થયો છે. એન્વાયર્નમેન્ટલ રિસર્ચ લેટર્સ જર્નલમાં પ્રકાશિત થયેલા આ અભ્યાસમાં જણાવાયું છે કે 1980ના દાયકામાં દરિયાનું તાપમાન પ્રતિ દાયકા 0.06 ડિગ્રી સેલ્સિયસ વધી રહ્યું હતું, જે હવે વધીને પ્રતિ દાયકા 0.27 ડિગ્રી સેલ્સિયસ (10 વર્ષ) થઈ ગયું છે. 2023 અને 2024 ની શરૂઆતમાં વૈશ્વિક સમુદ્રનું તાપમાન સૌથી વધુ હતું. યુકેની યુનિવર્સિટી ઓફ રીડિંગના ક્રિસ મર્ચન્ટે જણાવ્યું હતું કે ગરમ થતા સમુદ્રની સ્થિતિ સુધારવાનો એક જ ઉકેલ છે. આપણે વૈશ્વિક કાર્બન ઉત્સર્જન ઘટાડવું જોઈએ.
આ પણ વાંચો:અવકાશમાંથી ભારત સહીત અન્ય દેશો પર દેખાય છે કાર્બન ડાયોક્સાઈડના વાદળ, NASAના વીડિયોમાં ડરામણા દૃશ્ય
આ પણ વાંચો:નીલગીરીના વૃક્ષોમાં કાર્બન ડાયોકસાઇડને શોષવાની ક્ષમતા સૌથી વધુ
આ પણ વાંચો:સુકો બરફ ખાવાથી હોસ્પિટલ પહોંચવાનો વારો આવ્યો, જાણો Dry Ice વિશે…
