Health Tips : જાન્યુઆરીની કડકડતી ઠંડી (Winter) માં આપણે સ્વેટર, મફલર અને ધાબળાનો ઉપયોગ તો કરીએ છીએ, પણ શું તમને ખબર છે કે શરીરને બહાર કરતા અંદરથી ગરમ રાખવું વધુ જરૂરી છે? હેલ્થ એક્સપર્ટ્સના મતે, શિયાળામાં આપણી પાચનશક્તિ (Metabolism) અને રોગપ્રતિકારક શક્તિ (Immunity) માં ફેરફાર થાય છે.

સુસ્તી વધવી અને વારંવાર શરદી-ખાંસી થવી એ સામાન્ય છે. પરંતુ, આપણા રસોડામાં જ કેટલીક એવી વસ્તુઓ છે જે કુદરતી રીતે ગરમ તાસીર ધરાવે છે. જો તમે આ વસ્તુઓને તમારા રોજિંદા આહારમાં સામેલ કરો, તો તે શરીર માટે ‘નેચરલ હીટર’ નું કામ કરે છે. ચાલો જાણીએ એવી 5 સુપરફૂડ કેટેગરી વિશે જે તમને ઠંડીમાં પણ તંદુરસ્ત રાખશે.

શિયાળામાં (Winter) ડ્રાયફ્રુટ્સ અને બીજ 

શિયાળામાં ડ્રાયફ્રુટ્સ ખાવા એ માત્ર પરંપરા નથી, પણ સ્વાસ્થ્યની જરૂરિયાત છે.

તલ અને અળસી: શિયાળામાં તલ ખાવા શ્રેષ્ઠ માનવામાં આવે છે. તલ અને અળસીમાં હેલ્ધી ફેટ્સ અને કેલ્શિયમ હોય છે. તે શરીરનું તાપમાન જાળવી રાખવામાં મદદ કરે છે. એટલે જ આપણે ત્યાં શિયાળામાં તલની ચીકી અને કચરીયું ખાવાનો રિવાજ છે.

અખરોટ અને બદામ: આમાં રહેલા ઓમેગા-3 ફેટી એસિડ્સ મગજને તેજ બનાવે છે અને સાંધાના દુખાવામાં રાહત આપે છે. ઠંડીમાં સાંધા જકડાઈ જવાની સમસ્યામાં અખરોટ રામબાણ ઈલાજ છે. તમે સવારે પલાળેલી બદામ અથવા ડ્રાયફ્રુટના લાડુ બનાવીને ખાઈ શકો છો.

બાજરો અને રાગી (Millet Magic)

ઉનાળામાં આપણે જે ઘઉં ખાઈએ છીએ, તેના બદલે શિયાળામાં જાડા અનાજ (Millets) ખાવા જોઈએ.

બાજરો: બાજરો ગરમ તાસીર ધરાવે છે. તેમાં મેગ્નેશિયમ અને પોટેશિયમ ભરપૂર હોય છે. બાજરાનો રોટલો ખાવાથી શરીરમાં લાંબા સમય સુધી ઉર્જા રહે છે અને ઠંડી ઓછી લાગે છે.

રાગી અને જુવાર: આ અનાજમાં કોમ્પ્લેક્સ કાર્બોહાઈડ્રેટ્સ હોય છે, જે ધીમે ધીમે પચે છે. જેના કારણે શરીરને સતત ગરમી અને શક્તિ મળતી રહે છે. તે હિમોગ્લોબિન વધારવામાં પણ મદદરૂપ છે.

કંદમૂળ (Root Vegetables)

જે શાકભાજી જમીનની અંદર ઉગે છે, તે શિયાળા માટે સુપરફૂડ છે. કારણ કે આ શાકભાજીને પચાવવા માટે શરીરને વધુ ઉર્જા ખર્ચવી પડે છે, જેનાથી શરીરમાં ગરમી ઉત્પન્ન થાય છે (Thermogenic Effect).

શક્કરીયા અને ગાજર: શિયાળા (Winter) માં આવતા શક્કરીયા અને ગાજરમાં બીટા-કેરોટીન અને વિટામિન-A હોય છે. તે માત્ર શરીરને ગરમ નથી રાખતા, પણ શિયાળામાં સ્કિનને ગ્લોઈંગ બનાવે છે.

આદુ અને હળદર: લીલી હળદર અને આદુ શિયાળા (Winter) નું અમૃત છે. તે એન્ટી-વાયરલ ગુણો ધરાવે છે, જે શરદી અને કફ સામે રક્ષણ આપે છે.

દેશી ઘી (Desi Ghee)

ઘણા લોકો વજન વધવાના ડરથી ઘી ખાવાનું બંધ કરી દે છે, પણ શિયાળા (Winter) માં ઘી ખાવું અનિવાર્ય છે.

ફાયદા: આયુર્વેદ મુજબ, ગાયનું શુદ્ધ ઘી શરીરને અંદરથી લુબ્રિકેટ (ચીકણું) રાખે છે. શિયાળામાં ચામડી અને વાળ શુષ્ક થઈ જાય છે, ત્યારે ઘી કુદરતી મોઈશ્ચરાઈઝરનું કામ કરે છે. રોજ એક ચમચી ઘી દાળ, ભાત કે રોટલીમાં નાખીને ખાવું જોઈએ. તે શરીરને ઈન્સ્ટન્ટ એનર્જી અને ગરમી આપે છે.

રસોડાના ઔષધ – ગરમ મસાલા

ભારતીય રસોડું એ એક નાનકડી ફાર્મસી છે. શિયાળા (Winter)માં સાદા ભોજનમાં આ મસાલા ઉમેરવા જ જોઈએ:

તજ, લવિંગ અને મરી: આ ત્રણેય મસાલા ગરમ તાસીરના છે. તે મેટાબોલિઝમ વધારે છે અને પાચન સુધારે છે.

લસણ: લસણને ‘નેચરલ એન્ટિબાયોટિક’ કહેવાય છે. સવારે શેકેલું લસણ ખાવાથી અથવા શાકમાં લસણનો વઘાર કરવાથી શરદી, ઉધરસ અને સાંધાના વા (Joint Pain) માં મોટી રાહત મળે છે. તે લોહીનું પરિભ્રમણ (Blood Circulation) વધારે છે, જેથી હાથ-પગ ઠંડા નથી પડતા.

વધારાની ટીપ (Pro Tip):

ગોળ (Jaggery) ખાંડને બદલે શિયાળા (Winter) માં ગોળનો ઉપયોગ કરવો. ગોળ લોહી શુદ્ધ કરે છે અને ગરમી આપે છે. જમ્યા પછી એક ટુકડો ગોળ ખાવાથી પાચન સારું થાય છે.

શિયાળામાં બીમાર પડવું જરૂરી નથી. જો તમે આહારમાં થોડો ફેરફાર કરશો અને સિઝનલ વસ્તુઓ જેવી કે બાજરો, ગુંદર, તલ અને ઘી ખાશો, તો ઠંડી તમારું કશું બગાડી શકશે નહીં. તંદુરસ્ત ખાઓ, ગરમ રહો.

ડિસ્ક્લેમર: આ લેખ સામાન્ય માહિતી માટે છે. જો તમને કોઈ ગંભીર બીમારી હોય, તો ડાયટમાં ફેરફાર કરતા પહેલા ડોક્ટર કે ડાયેટિશ્યનની સલાહ લેવી.

આ પણ વાંચો: શિયાળામાં ગાલ કે નાક કેમ નથી ફાટતા, પણ હોઠમાંથી લોહી નીકળવા લાગે છે? જાણો આનું વૈજ્ઞાનિક કારણ અને 5 અકસીર દેશી ઈલાજ

આ પણ વાંચો : મોંઘીદાટ ક્રીમ અને લોશન પણ જે કામ નથી કરતા, તે આ 5 કુદરતી તેલ કરશે: શિયાળામાં ડ્રાય સ્કિનને કહો બાય-બાય

આ પણ વાંચો: શિયાળામાં નાળિયેર પાણી પીવાય કે નહીં? 90% લોકો અજાણતા કરે છે આ ભૂલ, જાણો શું કહે છે આયુર્વેદ અને સાયન્સ