US News: યુએસ પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ કાલે મોટી જાહેરાત કરે તેવી અપેક્ષા છે. તેઓ 2 એપ્રિલની સવારે રાષ્ટ્રને સંબોધિત કરવાના છે.યુદ્ધ (Middle East War) તેના પાંચમા અઠવાડિયામાં છે, અને સૌથી મોટો પ્રશ્ન એ રહે છે કે તે ક્યારે અને કેવી રીતે સમાપ્ત થશે. સંઘર્ષનો વ્યાપ દરેક પસાર થતા દિવસ સાથે વિસ્તરી રહ્યો છે, અને ઘણા ગલ્ફ દેશો પણ તેનાથી પ્રભાવિત થયા છે. આ વાતાવરણમાં, વિશ્વ હવે ટ્રમ્પના સંબોધન પહેલાં આ આગને કાબૂમાં લઈ શકે તેવા પ્રસ્તાવો પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી રહ્યું છે.
ચીન અને પાકિસ્તાને 5-મુદ્દાનો શાંતિ પ્રસ્તાવ રજૂ કર્યો છે. બેઇજિંગમાં ઉચ્ચ સ્તરીય વાટાઘાટો પછી ઉભરી આવેલી આ યોજના પ્રથમ નજરમાં સીધી અને સંતુલિત લાગે છે. તે પહેલા કોઈપણ શરતો વિના તાત્કાલિક યુદ્ધવિરામની (Middle East War) હાકલ કરે છે જેથી વધુ ઉગ્રતા ન આવે. તે તમામ પક્ષોને વાટાઘાટોના ટેબલ પર પાછા ફરવા અને લશ્કરી દબાણ વિના ઉકેલ શોધવાનું પણ આહ્વાન કરે છે.
આ પ્રસ્તાવની વિશિષ્ટ વિશેષતા એ છે કે તે માત્ર યુદ્ધ (Middle East War) રોકવાનો જ નહીં પરંતુ તેની અસર ઘટાડવાનો પણ પ્રયાસ કરે છે. તે નાગરિકો અને પાવર પ્લાન્ટ, વોટર પ્લાન્ટ અને પરમાણુ સુવિધાઓ જેવા મહત્વપૂર્ણ માળખાને હુમલાઓથી બચાવવા પર ભાર મૂકે છે. તે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ દ્વારા જહાજોના સુરક્ષિત માર્ગને સુનિશ્ચિત કરવાની પણ હાકલ કરે છે, જે વિશ્વના ઉર્જા પુરવઠાના કરોડરજ્જુ તરીકે કાર્ય કરે છે. આ પ્રસ્તાવમાં કાયમી શાંતિ માળખું સ્થાપિત કરવા માટે સંયુક્ત રાષ્ટ્રની ભૂમિકાને મજબૂત બનાવવાની પણ હાકલ કરવામાં આવી છે.
જોકે, આ પ્રસ્તાવ જેટલો સંતુલિત દેખાય છે, તેનો અમલ પણ એટલો જ મુશ્કેલ છે. યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ, ઇઝરાયલ અને ઈરાન બધાની પોતાની શરતો અને પ્રાથમિકતાઓ છે, જે એકબીજાથી નોંધપાત્ર રીતે અલગ છે.
યુદ્ધ સમાપ્ત કરવા માટે ઈરાનની શરતો શું છે?
ઈરાને સ્પષ્ટ કર્યું છે કે કોઈપણ કરાર થાય તે પહેલાં હુમલાઓ અને લક્ષિત હત્યાઓ સંપૂર્ણપણે બંધ થવી જોઈએ. તે ભવિષ્યમાં આવી પરિસ્થિતિઓ ન બને તે માટે મજબૂત આંતરરાષ્ટ્રીય ગેરંટી ઇચ્છે છે. વધુમાં, તેણે યુદ્ધના (Middle East War) નુકસાન માટે વળતર અને સમગ્ર પ્રદેશમાં સંઘર્ષનો અંત લાવવાની માંગ કરી છે. સૌથી વિવાદાસ્પદ મુદ્દો હોર્મુઝ સ્ટ્રેટનું નિયંત્રણ છે, જેને ઈરાન આંતરરાષ્ટ્રીય માન્યતા માંગે છે.
યુદ્ધ (Middle East War) સમાપ્ત કરવા માટે અમેરિકાનો કઠિન પ્રસ્તાવ
યુએસએ વધુ કઠોર વલણ અપનાવ્યું છે. તેના 15-મુદ્દાના પ્રસ્તાવમાં ઈરાનના પરમાણુ કાર્યક્રમને સંપૂર્ણપણે નાબૂદ કરવાનો આહવાન કરવામાં આવ્યું છે. આમાં મુખ્ય પરમાણુ સ્થળો બંધ કરવા, યુરેનિયમ સંવર્ધન બંધ કરવા અને હાલના સ્ટોક આંતરરાષ્ટ્રીય એજન્સીઓને સોંપવાનો સમાવેશ થાય છે. વધુમાં, તે તેના મિસાઇલ કાર્યક્રમને રોકવા અને પ્રાદેશિક જૂથોને ટેકો આપવાનો અંત લાવવાની પણ માંગ કરે છે. બદલામાં, યુએસએ પ્રતિબંધોમાં રાહત અને શાંતિપૂર્ણ પરમાણુ ઊર્જામાં સહયોગનું વચન આપ્યું છે, પરંતુ ઈરાને આ શરતોને નકારી કાઢી છે, તેમને એકપક્ષીય ગણાવી છે.
આ જ કારણ છે કે યુદ્ધવિરામનો (Middle East War) માર્ગ હજુ પણ મુશ્કેલ લાગે છે. ચીન-પાકિસ્તાન પ્રસ્તાવ ચોક્કસપણે એક એવો માર્ગ પ્રદાન કરે છે જ્યાં વાટાઘાટો શરૂ થઈ શકે છે, પરંતુ વાસ્તવિક પડકાર વિશ્વાસનો અભાવ અને શરતોમાં રહેલો છે. જ્યાં સુધી બંને પક્ષો તેમના વલણને નરમ ન પાડે, ત્યાં સુધી નક્કર કરારની આશા ઓછી છે.
આ પણ વાંચો :ઈરાન યુદ્ધનો 16 લાખ કરોડનો ખર્ચ આરબ દેશો ચૂકવશે? ટ્રમ્પના ‘ઓપરેશન એપિક ફ્યુરી’ થી દુનિયામાં મંદીનો ખતરો
આ પણ વાંચો : ટ્રમ્પની નીતિઓથી અમેરિકા એકલું પડી રહ્યું છે? યુરોપમાં વધતો વિરોધ
આ પણ વાંચો : અમેરિકા,ઇઝરાયલે ઇરાનના ઇસ્ફહાનમાં બંકર-બસ્ટર બોમ્બ ફેંક્યા, ટ્રમ્પે શેર કર્યો વીડિયો
