Child Psychology Tips: ઘણીવાર ગુસ્સામાં આવીને માતા કે પિતા બાળકોની (Kids) સામે જ એકબીજાની ટીકા કે નિંદા કરવા લાગે છે. આપણને લાગે છે કે બાળક નાનું છે તેને કંઈ સમજાતું નથી, પરંતુ હકીકતમાં આ નકારાત્મકતા બાળકના મન પર ઊંડી અસર છોડે છે. ઘણા કિસ્સાઓમાં તો બાળક માતા-પિતા વચ્ચેના ઝઘડા માટે પોતાની જાતને જ દોષી માનવા લાગે છે. તેથી, બાળકોના ઉજ્જવળ ભવિષ્ય માટે ઘરનું વાતાવરણ શાંત અને સન્માનજનક હોવું અનિવાર્ય છે.
બાળકનું હૃદય કેમ તૂટી જાય છે?
દરેક ઘરમાં પતિ-પત્ની વચ્ચે મતભેદ થવા સ્વાભાવિક છે, પરંતુ આ મતભેદ બાળકોની (Kids) સામે કઈ રીતે રજૂ કરવામાં આવે છે તે મહત્વનું છે. બાળક માટે તેના માતા-પિતા સુરક્ષા અને સ્થિરતાનો સૌથી મોટો આધારસ્તંભ હોય છે. જ્યારે તે આ આધારસ્તંભોને એકબીજાનું અપમાન કરતા જુએ છે, ત્યારે તેના મનમાં ભ્રમ અને ચિંતા પેદા થાય છે. નાના બાળકો મોટાઓના ઝઘડાના ટેકનિકલ કારણો સમજી શકતા નથી, પરંતુ તે નકારાત્મકતાને કારણે પોતાની જાતને અસુરક્ષિત અનુભવવા લાગે છે.
Kids પર ઝઘડાની નકારાત્મક અસરો:
પોતાની જાતને દોષી માનવી: જ્યારે માતા-પિતા એકબીજાની બુરાઈ કરે છે, ત્યારે બાળકને લાગે છે કે કદાચ આ બધું તેના કારણે થઈ રહ્યું છે. આ અપરાધભાવ તેના આત્મવિશ્વાસને તોડી નાખે છે.
સંબંધો પ્રત્યે નકારાત્મક અભિગમ: માતા-પિતાનો સંબંધ બાળકના જીવનમાં પ્રેમ અને સન્માનનો પાયો હોય છે. વારંવારના ઝઘડા જોઈને બાળક શીખે છે કે સંબંધોમાં દોષારોપણ અને બુરાઈ કરવી એ સામાન્ય વાત છે.
વર્તણૂકમાં ફેરફાર: બાળકો જે જુએ છે તે જ શીખે છે. માતા-પિતાની નકારાત્મક વાતોથી બાળકમાં ચીડિયાપણું વધે છે, તે ગુસ્સેલ બની જાય છે અને ઘણીવાર પરિવારથી દૂરી બનાવી લે છે.
સ્થિતિ સંભાળવાની 5 પ્રભાવી રીતો:
સીધો સંવાદ કરો: જો તમને તમારા પાર્ટનર સામે કોઈ ફરિયાદ હોય, તો બાળકોની સામે કોઈ ત્રીજી વ્યક્તિ સાથે તેની બુરાઈ કરવાને બદલે, એકાંતમાં તમારા પાર્ટનર સાથે શાંતિથી વાત કરો.
વ્યક્તિ પર નહીં, સમસ્યા પર ધ્યાન આપો: જો બાળકોની સામે કોઈ મુદ્દા પર ચર્ચા કરવાની આવે, તો કઠોર શબ્દો કે આરોપ લગાવવાને બદલે શાંત લહેજામાં સમસ્યા વિશે વાત કરો.
નિજી વાતો બાળકોથી દૂર રાખો: અસંમતિ કે વિવાદના મુદ્દાઓ બાળકોથી દૂર રહીને ઉકેલવાની આદત કેળવો. આનાથી વાતચીત વધુ સારી રીતે થાય છે અને બાળકો બિનજરૂરી તણાવથી દૂર રહે છે.
માફી માંગવામાં ખચકાશો નહીં: જો બાળકોની સામે કોઈ કારણસર દલીલ થઈ જાય, તો પાછળથી તે મુદ્દે બાળકો સાથે વાત કરો. એકબીજાની માફી માંગો અને બાળકને સમજાવો કે મતભેદ હોવા એ સામાન્ય છે, પરંતુ તેને સન્માન સાથે ઉકેલવા જરૂરી છે.
આદર્શ ઉદાહરણ પૂરું પાડો: બાળકોની(Kids) સામે એકબીજાનું સન્માન જાળવી રાખીને તમે તેમને શીખવાડી શકો છો કે મુશ્કેલીના સમયમાં પણ સંબંધોની મર્યાદા કેવી રીતે જાળવવી.
માતા-પિતાનો પરસ્પર આદર બાળકમાં (Kids) આત્મવિશ્વાસ વધારે છે અને તેને મજબૂત બનાવે છે. ઘરનું વાતાવરણ પરફેક્ટ હોવું જરૂરી નથી, પરંતુ સકારાત્મક અને સન્માનજનક હોવું જરૂરી છે.
