Bharuch Jumma Masjid Controversy: ગુજરાતના ઐતિહાસિક શહેરો પૈકીના એક એવા ભરૂચમાં આવેલી જુમ્મા મસ્જિદ છેલ્લા કેટલાક સમયથી ભારે વિવાદના કેન્દ્રમાં રહી છે. આ સ્મારક મૂળ પ્રાચીન જૈન મંદિર હોવાના દાવાઓ અને ભારતીય પુરાતત્વ વિભાગ (ASI) ની તાજેતરની કાર્યવાહી બાદ અહીં રાજકીય અને સામાજિક ગરમાવો જોવા મળી રહ્યો છે. આ પરિસ્થિતિ વચ્ચે કાયદો-વ્યવસ્થા અને સ્મારકની સુરક્ષા જાળવી રાખવા માટે ભરૂચ જિલ્લા કલેક્ટર દ્વારા એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ જાહેરનામું બહાર પાડીને નવી માર્ગદર્શિકા અમલમાં મૂકી દેવામાં આવી છે.
રાષ્ટ્રીય સંરક્ષિત સ્મારક માટે વહીવટીતંત્રની કડક ગાઈડલાઈન
જિલ્લા પ્રશાસન દ્વારા જારી કરાયેલા જાહેરનામા મુજબ, રાષ્ટ્રીય સંરક્ષિત સ્મારક તરીકે જાહેર કરાયેલી આ મસ્જિદની મુલાકાતે આવતા તમામ પ્રવાસીઓએ પોલીસ તંત્ર અને પુરાતત્ત્વ વિભાગ (ASI) ના નિયમોનું ચુસ્તપણે પાલન કરવાનું રહેશે. સ્મારકની સુરક્ષા અને જાળવણીને ધ્યાનમાં રાખીને સ્પષ્ટ કરવામાં આવ્યું છે કે મસ્જિદના મૂળ ઐતિહાસિક માળખામાં કોઈપણ પ્રકારનો ફેરફાર, નવું બાંધકામ કે તોડફોડ કરવાની મંજૂરી અપાશે નહીં. જો પરિસરમાં વધુ ભીડભાડ થશે, તો મુલાકાતીઓને તબક્કાવાર (ફેઝ વાઈઝ) પ્રવેશ આપવામાં આવશે. વહીવટીતંત્રે ચેતવણી આપી છે કે આ નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરનાર સામે ગુજરાત પોલીસ અધિનિયમની કલમો હેઠળ કડક કાયદેસરની કાર્યવાહી કરાશે.
શું છે ભરૂચની Jumma Masjid નો અસલી વિવાદ?
આ સમગ્ર વિવાદની શરૂઆત ત્યારે થઈ જ્યારે હિન્દુ અને જૈન સમાજના કેટલાક સંગઠનો અને અગ્રણીઓ દ્વારા એવો દાવો કરવામાં આવ્યો કે ભરૂચની આ જુમ્મા મસ્જિદનું નિર્માણ મૂળ પ્રાચીન જૈન મંદિર તોડીને અથવા તેના સ્થાપત્ય પર કરવામાં આવ્યું હતું. દાવાઓ અનુસાર, મસ્જિદના સ્તંભો અને આંતરિક માળખામાં આજે પણ પ્રાચીન જૈન શૈલીની કોતરણી અને ધાર્મિક અવશેષો સ્પષ્ટપણે જોવા મળે છે. આ બાબત સામે આવ્યા બાદ સોશિયલ મીડિયાથી લઈને સ્થાનિક સ્તરે આ સ્થળની મૂળ ઓળખ અંગે અનેક સવાલો ઉભા થયા હતા, જ્યારે મુસ્લિમ સમાજ દ્વારા આ દાવાઓનો વિરોધ કરીને મસ્જિદના ઐતિહાસિક અસ્તિત્વને યથાવત ગણાવવામાં આવ્યું છે.
ગેરકાયદે બાંધકામ હટાવવાની કામગીરીથી મામલો ગરમાયો
બંને પક્ષો તરફથી ચાલી રહેલી રજૂઆતો અને વિરોધ પ્રદર્શનો વચ્ચે આર્કિયોલોજિકલ સર્વે ઓફ ઇન્ડિયા (ASI) ની ટીમ પણ એક્શનમાં આવી હતી. પુરાતત્વ વિભાગ દ્વારા મસ્જિદ પરિસરમાં તાજેતરમાં જ થયેલા કેટલાક ગેરકાયદેસર અને નવા બાંધકામોને દૂર કરવાની કાયદાકીય ઝુંબેશ હાથ ધરવામાં આવી હતી. આ ડિમોલિશનની કાર્યવાહી બાદ વિવાદ વધુ વકર્યો હતો, જેને નિયંત્રણમાં લેવા અને કોઈપણ પ્રકારની અપ્રિય ઘટના રોકવા માટે હવે જિલ્લા કલેક્ટરે સત્તાવાર જાહેરનામું બહાર પાડી સુરક્ષા વ્યવસ્થા મજબૂત કરી દીધી છે.
