(China) ચીનના લશ્કરી વિકાસ અને ભારત-સંબંધિત પડકારો

World News :યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ કૉંગ્રેસને સબમિટ કરવામાં આવેલા એક વાર્ષિક અહેવાલ અનુસાર, ચીન (China)લદ્દાખમાં વાસ્તવિક નિયંત્રણ રેખા (LAC) પર ભારત સાથે વધતા તણાવનો પોતાના હિત માટે ઉપયોગ કરવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યો છે. રિપોર્ટમાં જણાવાયું છે કે ચીને તાજેતરમાં ત્રણ નવી સુવિધાઓમાં 100 થી વધુ ઇન્ટરકોન્ટિનેન્ટલ બેલિસ્ટિક મિસાઇલો સ્થાપિત કર્યા છે.

ચીન (China)ના દાવા અને વર્તન

ચીનના વિદેશ મંત્રાલયે આ દાવાઓની નિંદા કરી છે અને જણાવ્યું કે અમેરિકાની ચિંતાઓ વારંવાર પુનરાવર્તિત થઈ રહી છે. રિપોર્ટમાં આ ઉપરાંત દક્ષિણ ચીન સમુદ્ર, સેનકાકુ ટાપુઓ અને અરુણાચલ પ્રદેશ સંબંધિત ચીની કટિબદ્ધ વલણની માહિતી પણ આપવામાં આવી છે.

અહેવાલમાં ચીન-પાકિસ્તાનના વધતા ત્રીજા દેશો સાથેના લશ્કરી સંબંધોની વિગતો દર્શાવવામાં આવી છે. ચીને પાકિસ્તાનને વિવિધ પ્રકારના ફાઇટર જેટ્સ અને લશ્કરી સાધનો પૂરા પાડ્યા છે, જેમાં FC-31, J-10C અને JF-17 શામેલ છે.

યુએસ-ચીન (China)સંબંધો અને આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રભાવ

યુએસ ડિપાર્ટમેન્ટ ઓફ ડિફેન્સના અહેવાલ મુજબ, છેલ્લા 25 વર્ષથી દરેક વર્ષે યુએસ કોંગ્રેસને ચીનના લશ્કરી અને સુરક્ષા વિકાસ પર અહેવાલ આપવામાં આવે છે. અહેવાલમાં દર્શાવાયું છે કે, ચીન પોતાના લશ્કરી સ્ત્રોતો સાથે, વૈશ્વિક પ્રભાવ વધારવા અને પ્રાદેશિક દાવાઓ મજબૂત કરવા માટે વ્યૂહાત્મક આયોજન કરી રહ્યું છે.

અહેવાલમાં LAC પર તણાવ ઘટાડવાના પ્રયાસોની પણ ચર્ચા કરવામાં આવી છે. શી-મોદીની બેઠક પછી બંને દેશોએ સરહદ વ્યવસ્થાપન અને દ્વિપક્ષીય સંબંધોમાં નવી પ્રવૃત્તિઓ શરૂ કરવાની જાહેરાત કરી છે. તથાપિ, ભારત ચીનના ઉદ્દેશ પર સાવચેત રહ્યું છે.

ભારત-ચીન પરિસ્થિતિ

અહેવાલમાં ત્રણ મુખ્ય હિતો દર્શાવવામાં આવ્યા છે: ચીની કમ્યુનિસ્ટ પાર્ટીનું કંટ્રોલ, ચીનના આર્થિક વિકાસને મજબૂત બનાવવું, અને ચીનના પ્રાદેશિક અને વૈશ્વિક દાવાઓને સુરક્ષિત કરવું. આ દાવાઓ તાઇવાન, દક્ષિણ ચીન સમુદ્ર, સેનકાકુ ટાપુઓ અને અરુણાચલ પ્રદેશમાં પણ લાગુ થાય છે.

ચીનની વૈશ્વિક લશ્કરી દૃષ્ટિ

અહેવાલ અનુસાર, ચીન (China)2049 સુધીમાં “મહાન પુનર્જીવન” પ્રાપ્ત કરવા માટે વૈશ્વિક સ્તરે લશ્કરી શક્તિ મજબૂત કરવાનું લક્ષ્ય ધરાવે છે. તેમાં નવા ફ્રિગેટ્સ, એરક્રાફ્ટ અને અન્ય આધુનિક યુદ્ધ સાધનોનો સમાવેશ છે, અને તે ભારત, આફ્રિકા, મધ્યપૂર્વ અને દરિયાઈ માર્ગોમાં પોતાનો પ્રભાવ વધારવાનું આયોજન કરી રહ્યું છે.

આ યુએસ અહેવાલ ચીનના લશ્કરી અને વ્યૂહરચનાત્મક વિકાસ પર પ્રકાશ પાડે છે, અને ભારત, પાકિસ્તાન અને અન્ય પડોશી દેશો સાથેના સંબંધોમાં સર્જાતા પડકારોને સ્પષ્ટ કરે છે.