Rajkot News/ રાજકોટમાં જળસંકટના એંધાણ! નર્મદાના નીર બંધ, ડેમમાં કેટલું પાણી બચ્યું? જાણો સમગ્ર સ્થિતિ

Rajkot Water Crisis: રાજકોટમાં ઓછા વરસાદ વચ્ચે સૌની યોજનાનું નર્મદાનું પાણી અચાનક બંધ થયું છે. આજી-1 અને ન્યારી-1 ડેમની સ્થિતિ, 4,000 MCFટી પાણીની માંગ અને આગામી 4-5 દિવસની સ્થિતિ જાણો.

Top Stories Gujarat Rajkot
Rajkot Water Crisis: 10 દિવસમાં નર્મદાના નીર નહીં આવે તો જળસંકટની ભીતિ

Rajkot News: રાજકોટમાં નબળા વરસાદ વચ્ચે પાણીની સ્થિતિ (Rajkot Water Crisis) ચિંતાજનક બની છે. શહેરને પાણી પૂરું પાડતા આજી-1 અને ન્યારી-1 ડેમમાં નવી આવક મર્યાદિત છે. આ દરમિયાન સૌની યોજના હેઠળ નર્મદાનું પાણી અચાનક બંધ થતાં આગામી દિવસોમાં રાજકોટમાં જળસંકટ ઘેરાવાની ભીતિ ઊભી થઈ છે. મનપાએ રાજ્ય સરકાર પાસે 4,000 MCFT નર્મદાના નીરની માંગણી કરી હતી. અધિકારીઓના જણાવ્યા મુજબ આગામી 4-5 દિવસમાં ફરી પાણી છોડવામાં આવે તેવી શક્યતા છે.

રાજકોટની 20 લાખની વસ્તી સામે જળસંકટનો પડકાર

રાજકોટમાં ચાલુ વર્ષે વરસાદ ઓછો રહેતા શહેરના જળસ્ત્રોતો પર દબાણ વધી રહ્યું છે. શહેરના 18 વોર્ડની અંદાજે 20 લાખની વસ્તીને નિયમિત પાણી પૂરું પાડવા માટે રાજકોટ મહાનગરપાલિકાએ રાજ્ય સરકાર પાસે સૌની યોજના હેઠળ 4,000 MCFT નર્મદાના પાણીની માંગણી કરી હતી.

સરકાર દ્વારા આજી-1 ડેમમાં બે દિવસ સુધી નર્મદાના નીર (Narmada Water Supply) છોડવામાં આવ્યા હતા. જોકે ત્યારબાદ અચાનક પાણીનો પુરવઠો બંધ કરી દેવામાં આવ્યો છે. જેના કારણે હવે જો આગામી દસેક દિવસમાં નર્મદાના નીર ફરી શરૂ નહીં થાય તો રાજકોટમાં પાણીની સ્થિતિ મુશ્કેલ બની શકે છે. રાજકોટની પાણીની દૈનિક જરૂરિયાત પૂરી કરવામાં આજી-1 ડેમ મહત્વની ભૂમિકા ભજવે છે. આજી-1 ડેમની કુલ ઊંડાઈ 29 ફૂટ છે, પરંતુ તેમાં અંદાજે 7 ફૂટ જેટલો કાંપ (Rajkot Dam Water Level) હોવાથી આ ભાગને ડેડવોટર ગણવામાં આવે છે.

હાલ ડેમમાં 20.87 ફૂટ પાણી ઉપલબ્ધ હોવાનું જણાવાયું છે. આ પ્રમાણ અંદાજે 447 MCFટી જેટલું છે. આજી-1 ડેમમાંથી દરરોજ આશરે 140 MLD પાણી ઉપાડવામાં આવે છે. જો નર્મદાના નીરનો પૂરક જથ્થો સમયસર નહીં મળે તો આગામી દિવસોમાં આ જળસ્ત્રોત પર દબાણ વધી શકે છે.

Rajkot Water Crisis: ન્યારી-1 ડેમની સ્થિતિ પણ ચિંતાજનક

રાજકોટના અન્ય મહત્વના જળસ્ત્રોત ન્યારી-1 ડેમની સ્થિતિ પણ ચિંતાજનક હોવાનું સામે આવ્યું છે. ન્યારી-1 ડેમની કુલ ક્ષમતા 25.01 ફૂટ છે, જ્યારે હાલમાં તેમાં માત્ર 14.05 ફૂટ પાણી હોવાનું જણાવાયું છે. ડેમની કુલ 1,215 MCFT ક્ષમતા સામે હાલ ઉપલબ્ધ જથ્થો ખૂબ ઓછો છે. ખાસ કરીને ન્યારી ડેમમાંથી લગભગ 12 ફૂટની સપાટી સુધી જ પાણી ઉપાડી શકાય છે. તેથી જો નર્મદાના નીરનો પૂરક જથ્થો સમયસર નહીં મળે તો શહેરમાં દૈનિક પાણી વિતરણ જાળવવામાં મુશ્કેલી ઊભી થઈ શકે છે.

સૌની યોજનાનું પાણી કેમ બંધ થયું?

મનપાના વોટરવર્ક્સ વિભાગના અધિકારી કે.પી. દેથરીયાના જણાવ્યા મુજબ છેલ્લા ત્રણેક દિવસથી ટેકનિકલ કારણોસર આજી અને ન્યારી ડેમમાં નર્મદાના નીર બંધ કરવામાં આવ્યા છે. તેમણે જણાવ્યું કે અધિકારીઓ સાથે સતત સંપર્ક કરવામાં આવી રહ્યો છે અને આગામી 4-5 દિવસમાં સૌપ્રથમ આજી-1 ડેમમાં તથા ત્યારબાદ ન્યારી-1 ડેમમાં સૌની યોજનાનું (Sauni Yojana) પાણી ઠાલવવાનું શરૂ કરવામાં આવશે.

અધિકારીનો દાવો- હાલ એક મહિનો ચાલે તેટલું પાણી

મનપાના અધિકારીના જણાવ્યા પ્રમાણે રાજકોટના ડેમોમાં હાલમાં આશરે એક મહિનો ચાલે તેટલું પાણી ઉપલબ્ધ છે. તેથી તાત્કાલિક રીતે શહેરમાં પાણીની ગંભીર મુશ્કેલી સર્જાય તેવી સ્થિતિ નથી. તેમણે એ પણ સ્પષ્ટ કર્યું કે ભાદર સહિતના અન્ય સ્થળોએ પાણી પહોંચાડવા માટેની લિંક અલગ છે. તેથી અન્ય વિસ્તારોને પાણી આપવામાં આવી રહ્યું હોવાથી રાજકોટનું પાણી બંધ કરવામાં આવ્યું હોવાની વાતમાં તથ્ય નથી.

પોરબંદર-દ્વારકાને પ્રથમ પ્રાથમિકતા

સિંચાઈ વિભાગના સૂત્રોના જણાવ્યા પ્રમાણે રાજ્ય સરકારે નર્મદાના પાણીની ફાળવણી માટે પ્રાથમિકતા ક્રમનું પત્રક તૈયાર કર્યું છે. તેમાં અતિ ગંભીર જળ સ્થિતિ ધરાવતા પોરબંદર અને દ્વારકા જિલ્લાને પ્રથમ પ્રાથમિકતા આપવામાં આવી છે. ત્યારબાદ જામનગર અને ગોંડલના વેરી તળાવમાં નર્મદાના નીર પહોંચાડવાનું શરૂ કરવામાં આવ્યું છે. રાજકોટમાં હાલ તાત્કાલિક ગંભીર સ્થિતિ ન હોવાનું જણાવી આગામી 4-5 દિવસમાં પાણી આપવાનું શરૂ કરાશે તેવો દાવો કરવામાં આવ્યો છે.

રાજકોટ મહાનગરપાલિકાના અધિકારીઓ નર્મદાના પાણી માટે સિંચાઈ વિભાગના અધિકારીઓ સાથે સતત સંપર્કમાં હોવાનું જાણવા મળ્યું છે. મનપા દ્વારા વહેલી તકે રાજકોટ માટે પાણી છોડવાની રજૂઆત કરવામાં આવી રહી છે. જોકે હજુ સુધી પાણી કઈ ચોક્કસ તારીખે શરૂ થશે તે અંગે સ્પષ્ટતા કરવામાં આવી નથી. માત્ર આગામી દિવસોમાં પાણી છોડવાની ખાતરી આપવામાં આવી રહી હોવાથી મનપાની ચિંતા યથાવત્ છે.

રાજકોટમાં પાણી વિતરણનું આયોજન

ઓછા વરસાદની સ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને મનપા શહેરના 18 વોર્ડની અંદાજે 20 લાખની વસ્તીને દૈનિક પાણી વિતરણ જાળવી રાખવા માટે આયોજન કરી રહી છે. નર્મદાના નીર સમયસર મળી રહે તો આજી અને ન્યારી ડેમમાં પાણીનો જથ્થો વધારી શહેરની પાણીની જરૂરિયાત પૂરી કરી શકાય તેમ છે. પરંતુ નર્મદાનું પાણી વધુ સમય સુધી બંધ રહે તો ડેમમાં ઉપલબ્ધ પાણીનો જથ્થો ઘટતો જશે અને આગામી તબક્કે પાણી વિતરણના સમય તથા દબાણ પર અસર થવાની શક્યતા રહેશે.

નેતાઓની રજૂઆત સામે પણ સવાલો

આ સમગ્ર સ્થિતિ વચ્ચે સ્થાનિક જનપ્રતિનિધિઓ, ધારાસભ્યો અને સાંસદની ભૂમિકા સામે પણ સવાલો ઉઠી રહ્યા છે. રાજકોટ માટે ગાંધીનગરમાં પૂરતું પાણી ફાળવવા માટે મજબૂત રજૂઆત થઈ રહી છે કે નહીં તે અંગે ચર્ચા શરૂ થઈ છે. હાલ સિંચાઈ વિભાગ દ્વારા 4-5 દિવસમાં નર્મદાનું પાણી આપવાનો દાવો (Rajkot Water Crisis) કરવામાં આવ્યો છે, પરંતુ ચોક્કસ તારીખ જાહેર કરવામાં આવી નથી. જો આ સમયગાળામાં પાણી શરૂ નહીં થાય અને વરસાદ પણ ખેંચાય તો રાજકોટમાં પાણીની સમસ્યા વધુ ગંભીર બનવાની શક્યતા છે.

આગામી દિવસો રાજકોટ માટે મહત્વના

રાજકોટમાં હાલ તાત્કાલિક જળસંકટની સ્થિતિ ન હોવાનું મનપા અધિકારીઓ કહી રહ્યા છે, પરંતુ શહેરની પાણીની જરૂરિયાતને જોતા આગામી દિવસો અત્યંત મહત્વના બની શકે છે. એક તરફ ડેમમાં નવી આવક મર્યાદિત છે અને બીજી તરફ સૌની યોજનાનું પાણી અચાનક બંધ થયું છે.

હવે સૌની યોજના હેઠળ નર્મદાના નીર આગામી 4-5 દિવસમાં ફરી રાજકોટના આજી-1 અને ન્યારી-1 ડેમ સુધી પહોંચે છે કે નહીં તેના પર સૌની નજર છે. જો સમયસર પાણી નહીં મળે અને વરસાદ પણ નહીં પડે તો રાજકોટવાસીઓને આગામી સમયમાં પાણી વિતરણમાં કાપનો (Rajkot Water Crisis) સામનો કરવો પડી શકે છે.


આ પણ વાંચો:જસદણ હોસ્ટેલમાં બાળકીના મોતના કેસમાં સુપ્રીમ કોર્ટનો નિર્ણય, જાણો સંચાલકોના જામીનનું શું થયું

આ પણ વાંચો:દિવાળી શોપિંગ પહેલાં જાણી લો! સુરતમાં કાપડના ભાવ વધવાની શક્યતા, જાણો કારણ

આ પણ વાંચો:ગુજરાતમાં 17 જિલ્લામાં વરસાદની ઘટ, દેવભૂમિ દ્વારકા-જામનગરમાં પાક સુકાતા ખેડૂતો પર સંકટ