Gandhinagar News : આજે ગુજરાત વિધાનસભામાં મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલ દ્વારા યુનિફોર્મ સિવિલ કોડ (UCC) બિલ રજૂ કરવામાં આવ્યું છે. ઉત્તરાખંડ બાદ આ બિલ લાવનાર ગુજરાત દેશનું બીજું રાજ્ય બન્યું છે.
‘આજનો દિવસ ઐતિહાસિક’ – હર્ષ સંઘવી
નાયબ મુખ્યમંત્રી અને ગૃહમંત્રી હર્ષ સંઘવીએ આ દિવસને ઐતિહાસિક ગણાવ્યો. તેમણે જણાવ્યું કે UCC અમલથી લગ્ન, વારસાગત અને અન્ય નાગરિક મુદ્દાઓમાં તમામ માટે સમાન નિયમો લાગુ પડશે, જેના કારણે ખાસ કરીને મહિલાઓને ન્યાય મળશે.
ગૃહમાં હંગામો
પ્રશ્નોત્તરી બાદ કોંગ્રેસના અમિત ચાવડાએ રાજ્યમાં પેટ્રોલ, ડીઝલ અને ગેસની તંગીનો મુદ્દો ઉઠાવ્યો, જેના કારણે ગૃહમાં ભારે હોબાળો થયો.
મુખ્ય જોગવાઈઓ
1. લગ્ન નોંધણી ફરજિયાત
- રાજ્યમાં દરેક લગ્નની નોંધણી ફરજિયાત રહેશે
- નોંધણી ન કરાવનારને ₹10,000 થી ₹25,000 સુધી દંડ
- નોંધણી ન હોવા છતાં લગ્ન અમાન્ય ગણાશે નહીં
2. સમાન વારસા અધિકાર
- વસિયત ન હોય તો સંપત્તિમાં માતા-પિતા, પત્ની/પતિ અને બાળકોને સમાન હિસ્સો મળશે
3. લિવ-ઇન રિલેશનશિપ નિયમો
- લિવ-ઇન માટે નોંધણી ફરજિયાત
- 21 વર્ષથી ઓછી ઉંમર હોય તો વાલીને જાણ કરવી પડશે
- 30 દિવસમાં નોંધણી પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરવી
- નોંધણી વગર 1 મહિના કરતાં વધુ રહેવા પર:
- 3 મહિનાની જેલ અથવા ₹10,000 દંડ
બાળક અંગે નિયમ:
- લિવ-ઇનમાંથી જન્મેલા બાળકો કાયદેસર ગણાશે
- મહિલાને ત્યજી દેવામાં આવે તો ભરણપોષણનો હક મળશે
4. છૂટાછેડા (ડિવોર્સ)
- અંગત કાયદા કે પરંપરા હેઠળ છૂટાછેડા માન્ય નહીં
- નીચેના કારણોસર છૂટાછેડા મેળવી શકાય:
- ક્રૂરતા
- ધર્માંતરણ
- અસાધ્ય માનસિક બીમારી
- 7 વર્ષથી ગુમ હોવું
- પતિ-પત્ની એક વર્ષથી અલગ રહેતા હોય તો પરસ્પર સંમતિથી છૂટાછેડા શક્ય
- કોર્ટના આદેશ પછી 60 દિવસમાં નોંધણી ફરજિયાત
ઉત્તરાખંડ અને ગુજરાત UCC વચ્ચે સમાનતા
સમાન મિલકત અધિકાર
- બંને રાજ્યોમાં પુત્ર અને પુત્રીને સમાન હક
- મૃત્યુ બાદ સંપત્તિ પરિવારના તમામ સભ્યોમાં સમાન રીતે વહેંચાશે
લિવ-ઇન નિયમો
- બંને રાજ્યોમાં નોંધણી જરૂરી
- બાળકોને કાયદેસર માન્યતા
UCCનો ઇતિહાસ
- 1835: બ્રિટિશ સમયમાં એકસમાન કાયદાની વિચારણા
- 1941: બીએન રાવ સમિતિ રચાઈ
- 1948: હિન્દુ કોડ બિલ રજૂ થયું
યુનિફોર્મ સિવિલ કોડનો હેતુ તમામ નાગરિકોને સમાન કાનૂની હક આપવાનો છે. ખાસ કરીને મહિલાઓના અધિકારોને મજબૂત બનાવવામાં આ બિલ મહત્વપૂર્ણ પગલું માનવામાં આવી રહ્યું છે.
